Mặt Trăng đang co dần lại

Các nhà khoa học NASA cho biết Mặt Trăng đang ngày một rời xa Trái Đất và thu nhỏ lại nhưng vẫn chịu tác động của lực hấp dẫn địa cầu.

Mặt trăng đang ngày càng rời xa Trái đất

Lý thuyết về sự di chuyển xa dần Trái Đất và giảm kích thước của Mặt Trăng do lực hấp dẫn đã được các nhà nghiên cứu chú ý từ vài năm trước. Theo một nghiên cứu công bố hôm 16/9, dù khoảng cách ngày càng xa dần, Trái Đất vẫn có ảnh hưởng lớn đến Mặt Trăng.

Kết quả từ tàu thăm dò quỹ đạo Mặt Trăng LRO cho thấy, lực hấp dẫn mạnh mẽ của Trái Đất gây ảnh hưởng lớn lên hàng ngàn đứt đoạn trên bề mặt Mặt Trăng trong quá trình co lại. Sử dụng camera góc hẹp, LRO đã xác định được 14 vách đá dốc đứng được hình thành trên bề mặt Mặt Trăng từ tháng 8/2010. Trước đó, camera Paranomic Apollo đã chụp lại được 70 vách đá tương tự.

Theo báo cáo của Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA), những vách đá nhỏ này có chiều dài dưới 10km và chỉ cao khoảng 10m. Các nhà khoa học tin rằng chúng hình thành là do quá trình nguội dần đi của phần lõi Mặt Trăng. Lõi nguội dần xảy ra đồng thời với quá trình hóa rắn của các lớp lõi nóng chảy phía ngoài, làm cho thể tích Mặt Trăng giảm xuống, kích thước nhỏ đi, tạo ra các vết nứt gãy.


Lực thủy triều Trái Đất tác dụng lên Mặt Trăng (mũi tên đen) và các vết nứt gãy (đỏ). (Ảnh: IB Times).

Sau 6 năm nghiên cứu các vách đá nứt gãy này, camera theo dõi Mặt Trăng LRO đã chụp được hơn 3.000 bức ảnh, trên khoảng 3/4 diện tích bề mặt. Chúng phân bố khá đồng đều trên toàn bộ Mặt Trăng, cho thấy đây là kiến tạo địa hình phổ biến ở đây. Chúng cũng có một định hướng nhất định

Các lực hút làm giảm kích thước từ bên trong của Mặt Trăng không thể định hướng được các nứt gãy dựng đứng này.

"Có một khuôn mẫu cho sự định hướng của hàng ngàn nứt gãy, phải có một cái gì đó gây ra sự định hướng này", Thomas Watters, tác giả chính của nghiên cứu, hiện đang làm việc tại Bảo tàng Không gian Quốc gia Washington, cho biết.

Từ những dữ liệu này, các nhà khoa học đã xác định được lực hấp dẫn từ Trái Đất đã định hướng các nứt gãy hình thành trong lúc Mặt Trăng co lại. Đây là lực tương tự như lực hấp dẫn của Mặt Trăng tác dụng lên nước biển trên Trái Đất, gây ra hiện tượng thủy triều.

"Trước đây chúng tôi đã nghi ngờ lực này chính là nguyên nhân, nhưng chưa dám kết luận. Hiện giờ, với các bức ảnh ghi lại hơn một nửa bề mặt Mặt Trăng, chúng tôi đã có thể bắt đầu tập trung vào các mô hình cấu trúc địa hình ở đây", Mark Robinson, đồng tác giả của nghiên cứu, cho biết.

Do Mặt Trăng vẫn đang tiếp tục co lại do lõi tiếp tục nguội đi, các vách đá vẫn sẽ hình thành. Khi Trái Đất và Mặt Trăng ở xa nhau nhất, các vách đá sẽ chịu lực kéo mạnh nhất. Đây cũng là thời điểm có thể xảy ra các hoạt động địa chất trên Mặt Trăng ở mức cao nhất. NASA hy vọng sau này có thể theo dõi các cơn địa chấn Mặt Trăng giả thuyết bằng một bản đồ địa chấn.

TIN CŨ HƠN
11 vụ núi lửa phun trào kinh hoàng nhất trong lịch sử

11 vụ núi lửa phun trào kinh hoàng nhất trong lịch sử

Tambora, Krakatoa,Yellowstone... là những cái tên rất nổi bật trong số 11 đợt núi lửa phun trào dữ dội nhất lịch sử này.

Đăng ngày: 06/01/2026
Cách xem Mặt trăng, sao Hỏa bằng Google Maps

Cách xem Mặt trăng, sao Hỏa bằng Google Maps

Đây không phải là lần đầu tiên Google tích hợp một tính năng thú vị vào Maps và càng không đúng khi phủ nhận Google thờ ơ với vấn đề vũ trụ.

Đăng ngày: 04/01/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Trái Đất và các hành tinh hàng xóm, cùng các tiểu hành tinh, hành tinh lùn, thiên thạch, sao chổi... thuộc hệ Mặt Trời (Thái Dương hệ) với Mặt Trời là trung tâm của hệ này.

Đăng ngày: 30/12/2025
Phát hiện thiên hà lớn tuổi nhất vũ trụ

Phát hiện thiên hà lớn tuổi nhất vũ trụ

Kính viễn vọng Hubble của Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ lập kỷ lục mới khi tìm ra GN-z11, thiên hà xa xôi nhất ở cách Trái Đất 13,4 tỷ năm ánh sáng.

Đăng ngày: 25/12/2025
Điều gì xảy ra nếu Trái Đất có vành đai như sao Thổ?

Điều gì xảy ra nếu Trái Đất có vành đai như sao Thổ?

Nếu giống sao Thổ, Trái Đất sẽ có vành đai bao quanh dọc theo xích đạo. Vành đai này sẽ có hình dáng khác nhau khi nhìn từ những địa điểm khác nhau trên Trái Đất.

Đăng ngày: 24/12/2025
99,99% có hành tinh thứ 9 trong hệ Mặt trời

99,99% có hành tinh thứ 9 trong hệ Mặt trời

Các nhà khoa học đang dần tự tin khẳng định về sự tồn tại của hành tinh thứ 9 trong hệ Mặt trời.

Đăng ngày: 24/12/2025
Những điều thú vị ít ai biết về Mặt Trăng

Những điều thú vị ít ai biết về Mặt Trăng

Mặt Trăng - vật thể lớn nhất và sáng nhất trên bầu trời đêm đã làm mê hoặc và là nguồn cảm hứng vô tận cho loài người trong nhiều thế kỷ qua.

Đăng ngày: 22/12/2025
Khoa Học News