Mặt Trăng đang co dần lại

Các nhà khoa học NASA cho biết Mặt Trăng đang ngày một rời xa Trái Đất và thu nhỏ lại nhưng vẫn chịu tác động của lực hấp dẫn địa cầu.

Mặt trăng đang ngày càng rời xa Trái đất

Lý thuyết về sự di chuyển xa dần Trái Đất và giảm kích thước của Mặt Trăng do lực hấp dẫn đã được các nhà nghiên cứu chú ý từ vài năm trước. Theo một nghiên cứu công bố hôm 16/9, dù khoảng cách ngày càng xa dần, Trái Đất vẫn có ảnh hưởng lớn đến Mặt Trăng.

Kết quả từ tàu thăm dò quỹ đạo Mặt Trăng LRO cho thấy, lực hấp dẫn mạnh mẽ của Trái Đất gây ảnh hưởng lớn lên hàng ngàn đứt đoạn trên bề mặt Mặt Trăng trong quá trình co lại. Sử dụng camera góc hẹp, LRO đã xác định được 14 vách đá dốc đứng được hình thành trên bề mặt Mặt Trăng từ tháng 8/2010. Trước đó, camera Paranomic Apollo đã chụp lại được 70 vách đá tương tự.

Theo báo cáo của Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA), những vách đá nhỏ này có chiều dài dưới 10km và chỉ cao khoảng 10m. Các nhà khoa học tin rằng chúng hình thành là do quá trình nguội dần đi của phần lõi Mặt Trăng. Lõi nguội dần xảy ra đồng thời với quá trình hóa rắn của các lớp lõi nóng chảy phía ngoài, làm cho thể tích Mặt Trăng giảm xuống, kích thước nhỏ đi, tạo ra các vết nứt gãy.


Lực thủy triều Trái Đất tác dụng lên Mặt Trăng (mũi tên đen) và các vết nứt gãy (đỏ). (Ảnh: IB Times).

Sau 6 năm nghiên cứu các vách đá nứt gãy này, camera theo dõi Mặt Trăng LRO đã chụp được hơn 3.000 bức ảnh, trên khoảng 3/4 diện tích bề mặt. Chúng phân bố khá đồng đều trên toàn bộ Mặt Trăng, cho thấy đây là kiến tạo địa hình phổ biến ở đây. Chúng cũng có một định hướng nhất định

Các lực hút làm giảm kích thước từ bên trong của Mặt Trăng không thể định hướng được các nứt gãy dựng đứng này.

"Có một khuôn mẫu cho sự định hướng của hàng ngàn nứt gãy, phải có một cái gì đó gây ra sự định hướng này", Thomas Watters, tác giả chính của nghiên cứu, hiện đang làm việc tại Bảo tàng Không gian Quốc gia Washington, cho biết.

Từ những dữ liệu này, các nhà khoa học đã xác định được lực hấp dẫn từ Trái Đất đã định hướng các nứt gãy hình thành trong lúc Mặt Trăng co lại. Đây là lực tương tự như lực hấp dẫn của Mặt Trăng tác dụng lên nước biển trên Trái Đất, gây ra hiện tượng thủy triều.

"Trước đây chúng tôi đã nghi ngờ lực này chính là nguyên nhân, nhưng chưa dám kết luận. Hiện giờ, với các bức ảnh ghi lại hơn một nửa bề mặt Mặt Trăng, chúng tôi đã có thể bắt đầu tập trung vào các mô hình cấu trúc địa hình ở đây", Mark Robinson, đồng tác giả của nghiên cứu, cho biết.

Do Mặt Trăng vẫn đang tiếp tục co lại do lõi tiếp tục nguội đi, các vách đá vẫn sẽ hình thành. Khi Trái Đất và Mặt Trăng ở xa nhau nhất, các vách đá sẽ chịu lực kéo mạnh nhất. Đây cũng là thời điểm có thể xảy ra các hoạt động địa chất trên Mặt Trăng ở mức cao nhất. NASA hy vọng sau này có thể theo dõi các cơn địa chấn Mặt Trăng giả thuyết bằng một bản đồ địa chấn.

TIN CŨ HƠN
Dải Ngân hà là gì? Ngân hà và Thiên hà khác gì nhau?

Dải Ngân hà là gì? Ngân hà và Thiên hà khác gì nhau?

Trong bài viết này chúng ta sẽ tìm hiểu dải Ngân hà và Thiên hà, Ngân hà và Thiên hà khác nhau như thế nào? Mời các bạn cùng tham khảo.

Đăng ngày: 10/03/2026
Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Kể từ khi phát hiện ra sao Diêm Vương vào năm 1930, trẻ em đến tuổi đi học sẽ được học về chín hành tinh trong hệ mặt trời của chúng ta.

Đăng ngày: 06/03/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Nếu chế tạo được tàu vũ trụ di chuyển với vận tốc ánh sáng 1.080 triệu km/h, con người có thể khám phá những hành tinh xa xôi trong hệ Mặt Trời chỉ trong phút chốc.

Đăng ngày: 06/03/2026
Hệ Mặt Trời là gì?

Hệ Mặt Trời là gì?

"Hệ Mặt Trời" (Thái Dương Hệ) là "một hệ hành tinh có Mặt Trời ở trung tâm và các thiên thể nằm trong phạm vi lực hấp dẫn của Mặt Trời".

Đăng ngày: 04/03/2026
Hành tinh giống Trái Đất đang hình thành

Hành tinh giống Trái Đất đang hình thành

Một hành tinh có quỹ đạo giống Trái Đất đang hình thành trong đám mây bụi xung quanh ngôi sao TW Hydrae cách chúng ta 175 năm ánh sáng.

Đăng ngày: 02/03/2026
Truyền thuyết về 12 chòm sao

Truyền thuyết về 12 chòm sao

12 chòm sao hoàng đạo và những truyền thuyết về chúng. Bạn có bao giờ tự hỏi những biểu tượng xinh xắn đại diện cho cung hoàng đạo của mình có xuất xứ từ đâu? Biết được bí mật các chòm sao cũng là một cách để hiểu hơn về bản thân và những người xung quanh.

Đăng ngày: 27/02/2026
Xuyên không là có thật và đây là người duy nhất được trải nghiệm điều đó

Xuyên không là có thật và đây là người duy nhất được trải nghiệm điều đó

Khoa học đã từng chứng minh rằng chúng ta có thể thực hiện du hành thời gian - ít nhất là về mặt lý thuyết.

Đăng ngày: 15/02/2026
Khoa Học News