Khoa Học News

Máy dự báo bão bằng đỉa sống

Máy dự báo của bác sĩ George Merryweather thế kỷ 19 gồm 12 chai thủy tinh, mỗi chai chứa một con đỉa sống, có thể rung chuông khi sắp bão.

Một số động vật có khả năng dự đoán sự thay đổi của thời tiết theo bản năng. Ví dụ, khi giông bão sắp đến, ếch nhái kêu, chim trở về tổ, bò, cừu và kiến trở nên bồn chồn.


Bản sao của máy dự báo bão tại Bảo tàng Whitby, Whitby, Anh. (Ảnh: Badobadop/Wikimedia).

George Merryweather, bác sĩ kiêm nhà phát minh người Anh thế kỷ 19, nhận thấy những con đỉa thuốc của mình có hành vi khác lạ khi thời tiết xấu đi. Đặt trong các lọ thủy tinh nhỏ chứa nước, đỉa sẽ nằm thư giãn dưới đáy khi thời tiết tốt, nhưng vài giờ trước khi bầu trời trở nên u ám và gió bắt đầu thổi, đỉa có dấu hiệu bồn chồn. Nếu trời sắp mưa, nó sẽ di chuyển ra khỏi nước, còn nếu giông bão sắp đến, đỉa sẽ cuộn tròn thành quả bóng và giữ nguyên trạng thái đó trong suốt cơn bão. Khi thời tiết ổn định, đỉa sẽ trở lại đáy lọ.

Merryweather quyết định khai thác khả năng này của đỉa bằng cách chế tạo một thiết bị dự báo bão được mô tả là "Máy điện báo điện từ khí quyển, điều khiển bởi bản năng động vật", gọi ngắn gọn là "Máy dự báo bão".

Máy dự báo bão gồm 12 chai thủy tinh, mỗi chai chứa một con đỉa sống trong khoảng 3,8 cm nước. Phần trên của chai thủy tinh có một mảnh xương cá voi đặt ở cổ chai, nối dây với một chiếc búa nhỏ dùng để gõ vào một chiếc chuông kim loại lớn. 12 chai xếp thành hình tròn xung quanh chiếc chuông kim loại.

Khi giông bão sắp đến, sự thay đổi áp suất khí quyển khiến đỉa bò ra khỏi nước, tiến đến cổ chai, đẩy xương cá voi ra khỏi vị trí và rung chuông. Nhiều chuông rung liên tiếp nghĩa là chiếc máy dự báo một cơn bão đang đến.

Trong một bài mô tả thiết bị, Merryweather cho biết, đỉa được đặt trong các chai thủy tinh thành vòng tròn để ngăn chúng cảm thấy đau khổ khi bị giam giữ một mình. Khoảng năm 1850, ông đã dành hơn một năm để thử nghiệm thiết bị và gửi thư cho chủ tịch Hội Triết học và Viện Whitby mỗi khi "ban cố vấn đỉa" dự báo có giông bão. Merryweather sau đó vận động chính quyền sử dụng thiết kế của ông quanh bờ biển Anh, nhưng họ lại quyết định sử dụng ống thủy tinh dự báo bão của Robert FitzRoy.

Máy dự báo bão của Merryweather không được ưa chuộng như ông mong đợi. Thậm chí thiết bị gốc trưng bày tại triển lãm Great Exhibition năm 1851 cũng bị mất. Một bản sao của máy dự báo thời tiết này hiện được trưng bày tại Bảo tàng Whitby, Anh.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Một nửa số vàng trên thế giới nằm trong cung điện Potala?

Một nửa số vàng trên thế giới nằm trong cung điện Potala?

Như chúng ta đã biết, nền văn minh Trung Hoa có tuổi đời 5.000 năm, nhiều nền văn hóa và công trình kiến ​​trúc cổ được truyền lại cho đến ngày nay, trong đó nổi tiếng nhất là Tử Cấm Thành ở Bắc Kinh và Cung điện Potala.

Đăng ngày: 11/10/2026
Cô gái sở hữu tuyệt kỹ "lướt trên mặt nước" gần thất truyền, biểu diễn trên sông như bước ra từ phim võ hiệp

Cô gái sở hữu tuyệt kỹ "lướt trên mặt nước" gần thất truyền, biểu diễn trên sông như bước ra từ phim võ hiệp

Dưới nền tảng công phu “độc trúc phiêu” truyền thống, Dương Liễu đã kết hợp với vũ đạo để theo đuổi cái đẹp tinh tế hơn.

Đăng ngày: 11/10/2026
"Mặt trái" của món ăn hàng đầu nước Pháp khiến ai cũng phải suy ngẫm

"Mặt trái" của món ăn hàng đầu nước Pháp khiến ai cũng phải suy ngẫm

Gan ngỗng vỗ béo mang hương vị thanh tao, béo nhẹ, kết cấu mềm mại như lụa, thay vì đặc ngấy như gan thông thường.

Đăng ngày: 11/10/2026
"Hoa mắt chóng mặt" với tuyến đường cổ quanh co có 600 khúc cua

"Hoa mắt chóng mặt" với tuyến đường cổ quanh co có 600 khúc cua

Nằm ở độ cao 4.100m so với mặt nước biển ở Tân Cương, Trung Quốc, đây là một trong những tuyến đường cổ quanh co gây chóng mặt nhất thế giới.

Đăng ngày: 11/10/2026
Không động cơ nhưng chiếc máy bay mô hình này có thể bay đến 881km/h!

Không động cơ nhưng chiếc máy bay mô hình này có thể bay đến 881km/h!

Để đạt được tốc độ kỷ lục này Lisenby đã khai thác một hình thái khí động học gọi là Dynamic Soaring.

Đăng ngày: 10/10/2026
Những thiết kế vượt thời gian của Leonardo da Vinci

Những thiết kế vượt thời gian của Leonardo da Vinci

Leonardo da Vinci thường được mọi người biết đến là một họa sĩ thiên tài thời Phục hưng với những tác phẩm hội họa nổi tiếng như “Mona Lisa”.

Đăng ngày: 10/10/2026
Sự kiện gần như tuyệt chủng của nhân loại: Chúng ta đã từng chỉ còn 1.280 người trên toàn thế giới!

Sự kiện gần như tuyệt chủng của nhân loại: Chúng ta đã từng chỉ còn 1.280 người trên toàn thế giới!

Một nghiên cứu mới đây phát hiện ra rằng tổ tiên loài người đã phải đứng trước bờ vực tuyệt chủng nghiêm trọng vào khoảng 930.000 năm trước với dân số chỉ khoảng 1.280 người.

Đăng ngày: 10/10/2026
Khoa Học News