Mponeng - Mỏ vàng sâu nhất thế giới ở Nam Phi

Mỏ vàng Mponeng nằm ở độ sâu 4km bên dưới bề mặt Trái đất là mỏ vàng sâu nhất thế giới hiện nay.

Thợ mỏ làm việc trong hầm mỏ tại tỉnh Gauteng, Nam Phi, phải đi thang máy 90 phút mới tới nơi, mặc đồ bảo hộ và đeo thiết bị thở khẩn cấp, theo IFL Science. Giếng mỏ sâu đến mức gradient địa nhiệt của Trái đất trở thành vấn đề lớn bởi nhiệt độ trong lòng Trái đất tăng lên theo độ sâu. Nhiệt độ đất đá có thể lên tới 60 độ C trong lòng đất, vượt xa mức nhiệt con người có thể chịu được. Điều này thúc đẩy nhiều sáng kiến với cơ cấu làm mát, giúp duy trì hầm mỏ sâu nhất thế giới ở nhiệt độ có thể làm việc được bất chấp phần lõi nóng chảy của hành tinh.


Mỏ vàng Mponeng có nhiệt độ cực cao do ở sâu trong lòng đất. (Ảnh: A_Dozmorov).

Các hệ thống thông khí kết hợp với máy làm lạnh đưa không khí mát qua hệ thống hang động nhân tạo cũng như hỗn hợp băng và nước lạnh, giúp giảm thiểu những ảnh hưởng xấu nhất của nhiệt độ cao. Tuy nhiên, thợ mỏ cần làm việc theo ca để tránh tiếp xúc với điều kiện nóng nguy hiểm trong thời gian quá dài.

Làm việc ở độ sâu lớn như vậy cũng đi kèm khả năng bị chấn thương khí áp, bệnh ghi nhận lần đầu tiên ở thợ mỏ Pháp vào đầu thế kỷ 19. Chấn thương khí áp xảy ra khi di chuyển từ nơi có áp suất cao đến nơi có áp suất thấp trong thời gian ngắn. Vì lý do này, nó còn có tên gọi là bệnh giảm áp, ngày nay ảnh hưởng nhiều nhất tới thợ lặn, phi công, phi hành gia và người làm việc trong môi trường khí nén.

Di chuyển từ khu vực áp suất cao như mỏ sâu nhất trên Trái đất tới khu vực áp suất thấp như mặt đất có thể tạo ra bong bóng khí nitrogen trong cơ thể. Theo Trung tâm phòng ngừa và kiểm soát bệnh dịch, điều này trở thành vấn đề lớn khi thay đổi áp suất diễn ra quá nhanh, giải phóng khí gas vào cơ thể. Quá trình có thể rất đau đớn và đôi khi gây tử vong. Do đó, có nhiều biện pháp cần tuân thủ để kiểm soát nhiệt độ và luồng khí, giúp giảm bớt áp lực lên cơ thể thợ mỏ.

Khai thác mỏ ở độ sâu cực lớn đòi hỏi tạo ra và duy trì những đường hầm có thể chịu áp suất của đất đá xung quanh mà không sụp đổ. Mỗi ngày, 2.300kg thuốc nổ được sử dụng để dọn dẹp 6.400 tấn đá, theo Kỷ lục Thế giới Guinness. Ngoài cung cấp vàng, Mponeng còn mang đến nhiều phát hiện bất ngờ. Năm 2006, giới nghiên cứu phát hiện tổ chức sinh vật đầu tiên sống độc lập với Mặt trời trong mỏ vàng. Chúng dựa vào hoạt động phóng xạ để lấy năng lượng và có thể là ví dụ về cách sự sống tồn tại trên hành tinh khác.

TIN CŨ HƠN
Lăng nhăng chưa hẳn đã là bản chất của đàn ông

Lăng nhăng chưa hẳn đã là bản chất của đàn ông

Từ nhiều thập kỷ nay các nhà sinh học vẫn cho rằng đàn ông hay lạng chạ còn phụ nữ kỹ tính hơn khi chọn bạn tình. Nhưng một nghiên cứu mới lại chỉ ra rằng sự thực không đơn giản như thế.

Đăng ngày: 11/03/2026
13 câu hỏi cực phổ biến về thế giới ai cũng tự tin là mình biết tuốt, nhưng thực chất hoàn toàn là lầm tưởng

13 câu hỏi cực phổ biến về thế giới ai cũng tự tin là mình biết tuốt, nhưng thực chất hoàn toàn là lầm tưởng

Những thứ diễn ra trong phim thực chất chẳng giống ngoài đời thực lắm đâu!

Đăng ngày: 11/03/2026
Đã bao giờ bạn thắc mắc bút chì 2B hay HB có nghĩa gì không?

Đã bao giờ bạn thắc mắc bút chì 2B hay HB có nghĩa gì không?

Học sinh, sinh viên hẳn rằng không còn xa lạ gì với bút chì 2B, là vật càng không thể thiếu đối với những ai học mỹ thuật.

Đăng ngày: 10/03/2026
Thử giải bài toán khiến 98% người trên thế giới bó tay

Thử giải bài toán khiến 98% người trên thế giới bó tay

Bài toán "Ai giữ cá" tưởng chừng đơn giản nhưng khiến không ít người phải chào thua trước Einstein.

Đăng ngày: 10/03/2026
Sự tích

Sự tích "rét Nàng Bân"

Rét nàng Bân là cách gọi mang tính chất như truyện cổ tích trong dân gian về đợt rét cuối cùng của mùa đông xảy ra vào tháng 3 âm lịch ở miền Bắc Việt Nam, hay nói chung là cơn rét muộn.

Đăng ngày: 10/03/2026
Rừng ngập mặn là gì? Hệ sinh thái rừng ngập mặn ở Việt Nam

Rừng ngập mặn là gì? Hệ sinh thái rừng ngập mặn ở Việt Nam

Rừng ngập mặn là một hệ sinh thái độc đáo với những những đặc điểm riêng biệt đã tạo ra sự phong phú cho thiên nhiên của chúng ta.

Đăng ngày: 10/03/2026
Nguồn gốc và ý nghĩa Tết Đoan ngọ ở Việt Nam

Nguồn gốc và ý nghĩa Tết Đoan ngọ ở Việt Nam

Tết Đoan Ngọ là một trong những ngày lễ Tết truyền thống ở Việt Nam. Tết Đoan Ngọ được tổ chức vào ngày mùng 5/5 âm lịch. Vậy năm 2021 Tết Đoan Ngọ rơi vào ngày nào?

Đăng ngày: 10/03/2026
Khoa Học News