NASA lần đầu chụp được 4 vật thể xuyên không 13,4 tỉ năm, cổ nhất vũ trụ

Siêu kính viễn vọng James Webb vừa lập một kỷ lục mới khi vươn tới nơi vũ trụ mới chỉ bằng 2% tuổi của hiện tại và chụp được những thiên hà cổ xưa nhất từng được biết đến.

Nghiên cứu dữ liệu của James Webs, một nhóm nghiên cứu quốc tế đã xác định được 4 thiên hà tồn tại khi vũ trụ chưa đầy 400 triệu tuổi, nằm cách chúng ta hơn 13,4 tỉ năm ánh sáng.

Khi quan sát được một vật thể ở độ xa như thế, con số 13,4 tỉ năm ánh sáng vừa là tuổi của vật thể, vừa là thời gian để ánh sáng từ vật thể đó chạm đến Trái đất. Do đó, những gì mà James Webb giúp chúng ta thấy cũng là hình ảnh "xuyên không" từ 13,4 tỉ năm trước, khi các thiên hà này còn non trẻ. Có thể chúng đã bị diệt vong hoặc thay đổi lớn trong hiện tại.


Cận cảnh 4 vật thể xa xưa nhất từng được nhân loại nhìn thấy - (Ảnh: NASA/ESA/CSA).

"Điều quan trọng là phải chứng minh những thiên hà James Webb ghi lại thực sự cư trú trong vũ trụ sơ khai. Rất có thể các thiên hà gần sẽ "giả dạng" thành thiên hà rất xa. Nhìn thấy quang phổ được tiết lộ, chúng tôi hy vọng và đã xác nhận. Một số ở xa hơn những gì Hubble có thể nhìn thấy. Đó là mộ thành tựu cực kỳ thú vị cho sứ mệnh" - nhà thiên văn học Emma Curtis-Lake từ Trường Đại học Hertfordshire (Anh), một đồng tác giả, cho biết.

Để chụp được hình ảnh quý giá đó, James Webb và nhóm điều hành sứ mệnh JADES nhắm vào các thiên hà trong không gian siêu sâu đã soi một lần nữa vào khu vực trong và xung quanh Trường siêu sâu của Hubble.

Nhờ hình ảnh thu được sắc nét hơn, những thiên hà quá xa đã dần lộ diện. 250 thiên hà mờ nhạt đã được lọc ra để nghiên cứu và xác định những cái cổ xưa nhất. Bốn cái có tuổi đời trên 13,4 tỉ tuổi đã được xác định.


Vùng vũ trụ sơ khai mà Hubble và James Webb đã cùng nhau khai phá - (Ảnh: NASA/ESA/CSA)

Theo đồng tác giả Brant Robertson từ Trường Đại học California ở Santa Cruz (Mỹ), thiên hà xa xưa nhất trong cụm có thể có xuất hiện chỉ 330 triệu năm sau vụ nổ Big Bang khai sinh vũ trụ.

"Thật khó để hiểu các thiên hà nếu không hiểu các giai đoạn phát triển ban đầu của chúng. Cũng giống như con người, rất nhiều điều xảy ra sau này phụ thuộc vào những thế hệ đầu tiên này. Rất nhiều câu hỏi về thiên hà đang chờ đợi James Webb" - đồng tác giả Sandro Tacchella, từ Đại học Cambridge (Anh), giải thích.

James Webb là siêu kính viễn vọng tối tân nhất thế giới vừa được triển khai thành công trong năm nay, chế tạo và điều hành chính bởi NASA của Mỹ, với sự cộng tác của các cơ quan vũ trụ ở châu Âu và Canada là ESA và CSA.

Trước khi James Webb, ngôi vị "vua" của các kính viễn vọng thuộc về Hubble trong suốt hơn 3 thập kỷ hoạt động, cũng điều hành chính bởi NASA, có sự hợp tác của ESA.

TIN CŨ HƠN
Xếp thành hình dạng kỳ lạ, những cơn lốc xoáy khổng lồ trên sao Mộc khiến giới khoa học sửng sốt

Xếp thành hình dạng kỳ lạ, những cơn lốc xoáy khổng lồ trên sao Mộc khiến giới khoa học sửng sốt

Các nhà khoa học nhận định đây có thể là dấu hiệu cho thấy trên sao Mộc tồn tại những yếu tố vật lý con người chưa biết tới.

Đăng ngày: 17/01/2026
Các nhà khoa học Trung Quốc đề xuất cách tính thời gian ngoài vũ trụ

Các nhà khoa học Trung Quốc đề xuất cách tính thời gian ngoài vũ trụ

Theo nhóm nhà khoa học, tiêu chuẩn mới rất cần thiết vì con người đã tiến vào vũ trụ.

Đăng ngày: 17/01/2026
Ảnh độc mới từ kính viễn vọng James Webb: Thiên hà xuyên không cổ xưa nhất

Ảnh độc mới từ kính viễn vọng James Webb: Thiên hà xuyên không cổ xưa nhất

Kính viễn vọng không gian James Webb của NASA tiếp tục săn được 2 hình ảnh ngoạn mục: Thiên hà GLASS-z13 và GLASS-z11, 13,5 tỉ tuổi, là thiên hà cổ xưa nhất từng được ghi nhận.

Đăng ngày: 16/01/2026
Khám phá môi trường khí quyển các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Khám phá môi trường khí quyển các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Hệ Mặt Trời (hay Thái Dương Hệ) là một hệ hành tinh có Mặt Trời ở trung tâm và các thiên thể nằm trong phạm vi lực hấp dẫn của Mặt Trời, tất cả chúng được hình thành từ sự suy sụp của một đám mây phân tử khổng lồ cách đây gần 4,6 tỷ năm.

Đăng ngày: 15/01/2026
Lý do không gian vũ trụ tối đen dù có nhiều ngôi sao chiếu sáng

Lý do không gian vũ trụ tối đen dù có nhiều ngôi sao chiếu sáng

Sự giãn nở của vũ trụ và khoảng cách rất lớn giữa các ngôi sao khiến không gian vũ trụ tối đen dù có vô vàn ngôi sao chiếu sáng.

Đăng ngày: 15/01/2026
Cách khoa học nghe được âm thanh rùng rợn của hố đen

Cách khoa học nghe được âm thanh rùng rợn của hố đen

Trái với quan niệm vũ trụ không thể có âm thanh do sóng âm không truyền được trong chân không, chúng ta thực sự có thể "nghe" vũ trụ bằng nhiều cách.

Đăng ngày: 13/01/2026
Phát hiện hãi hùng gần Trái đất: Hành tinh bị

Phát hiện hãi hùng gần Trái đất: Hành tinh bị "đánh cắp linh hồn"

Xung quanh một ngôi sao lùn màu cam chỉ cách Trái đất 130 năm ánh sáng, các nhà khoa học đã phát hiện một loại hành tinh chưa từng thấy và khó lòng lý giải.

Đăng ngày: 13/01/2026
Khoa Học News