Khoa Học News

Người và tinh tinh nhận biết khuôn mặt tương tự nhau

Tinh tinh nhận ra đồng loại bằng cách sử dụng cùng một vùng não mà con người sử dụng để nhận ra một khuôn mặt quen thuộc, theo báo cao được công bố trên tạp chi Current Biology ngày 18 tháng 12. Nghiên cứu này – lần đầu tiên xem xét hoạt động anox ở tinh tinh sau khi chúng nhận biết khuôn mặt của những con đồng loại – cung cấp hiểu biết mới về nguồn gốc khả năng nhận biết khuôn mặt của người.

Lisa Parr, một nhà nghiên cứu tại Trung tâm nghiên cứu linh trưởng quốc gia Yerkes, Đại học Emory, cho biết: “Chúng ta có thể tìm hiểu về nguồn gốc của con người thông qua việc nghiên cứu những họ hàng gần nhất của chúng ta. Chúng ta có thể tìm hiểu những khía cạnh đặc biệt về nhận thức của con người, cũng như những chức năng nhận thức xuất hiện ở những động vật khác”.

Tinh tinh nhận biết đồng loại bằng cách sử dụng cùng một vùng não mà con người sử dụng để nhận biết một khuôn mặt quen thuộc. (Ảnh: iStockphoto)
Những nghiên cứu trước đây cho thấy rằng tinh tinh, giống như con người, có thể nhận biết đồng loại. Parr cho biết: “Chúng tôi đã biết rằng tinh tinh và người nhận biết khuôn mặt theo cách tương tự nhau. Chúng tôi băn khoăn rằng liệu khu vực não chịu trách nhiệm cho chức năng này ở tinh tinh và người có giống nhau hay không. Một cách tổng thể, nhận định này có vẻ đúng”.

Trong nghiên cứu, các nhà khoa học xem xét hoạt động não (qua sự chuyển hóa đường máu) ở 5 con tinh tinh bằng cách sử dụng chụp X quang sự phát positron (PET). (Parr cho biết trung tâm nghiên cứu linh trưởng quốc gia Yerkes là nơi duy nhất có các thuyết bị MRI, PET, máy gia tốc). Những con tinh tinh được cho xem 3 khuôn mặt, 2 trong đó hoàn toàn giống nahu, trong khi khuôn mặt thứ 3 là của một con tinh tinh khác. Những con tinh tinh này sau đó được yêu cầu nhận biết khuôn mặt giống nhau. Ở những thí nghiệm khác, những con tinh tinh cũng làm việc tương tự với những hình ảnh nghệ thuật.

Nghiên cứu cho thấy hoạt động chọn lựa khuôn mặt đáng kể ở những khu vực não chịu trách nhiệm nhận biết khuôn mặt ở người. Nghiên cứu thêm cho thấy những hoạt động rõ ràng ở khu vực gọi là fusiform gyrus – khu vực hoạt động nhận biết khuôn mặt ở người – khi tinh tinh quan sát những khuôn mặt của đồng loại.

Các nhà nghiên cứu kết luận rằng khu vực não hoạt động trong quá trình nhận biết khuôn mặt có thể thể hiện một phần hệ thống nhận thức ở tinh tinh, giống như ở người, trong đó phân tích hình ảnh khuôn mặt đầu tiên hoạt hóa khu vực trong thùy thái dương của vỏ não (một phần não tham gia vào việc ghi nhớ, chú ý và tri giác), sau đó là quy trình trong fusiform gyrus và các khu vực khác.

Parr nhấn mạnh rằng đã có nhiều nghiên cứu trong nhiều thập kỷ về việc nhận biết khuôn mặt trong não người. Đây là nghiên cứu đầu tiên đối với tinh tinh, những phát hiện mới đưa thêm nhiều câu hỏi chưa có câu trả lời và những nghiên cứu tiếp theo vẫn đang trong quá trình thực hiên.

Các nhà nghiên cứu bao gồm Lisa A. Parr, Trung tâm nghiên cứu linh trưởng quốc gia Yerkes, Atlanta, GA, Đại học Emory, Atlanta, GA, Trung tâm khoa học thần kinh, Atlanta, GA; Erin Hecht, Trung tâm nghiên cứu linh trưởng quốc gia Yerkes, Atlanta, GA, Đại học Emory, Atlanta, GA; Sarah K. Barks, Trung tâm nghiên cứu linh trưởng quốc gia Yerkes, Atlanta, GA, Đại học Emory, Atlanta, GA; Todd M. Preuss, Trung tâm nghiên cứu linh trưởng quốc gia Yerkes, Atlanta, GA, Đại học Emory, Atlanta, GA, Trung tâm khoa học thần kinh, Atlanta, GA; và John R. Votaw, Trung tâm nghiên cứu linh trưởng quốc gia Yerkes, Atlanta, GA, Đại học Emory.

TIN CŨ HƠN
Những bí ẩn được giấu trong các bức tranh nổi tiếng

Những bí ẩn được giấu trong các bức tranh nổi tiếng

Đằng sau những lớp sơn, lớp màu tạo nên các tác phẩm nghệ thuật nổi tiếng toàn thế giới là những hình họa mà họa sĩ đang muốn tìm cách giấu đi.

Đăng ngày: 10/06/2026
Thói quen "rởm đời" của các thiên tài trong lịch sử

Thói quen "rởm đời" của các thiên tài trong lịch sử

Albert Einstein khỏa thân đi lại trong nhà, Nikola Tesla lau thìa 18 lần mới dùng bữa, Charles Dickens chải đầu hàng trăm lần mỗi ngày... là những thói quen "quái lạ" của các thiên tài.

Đăng ngày: 10/06/2026
Nguồn gốc, ý nghĩa của lễ Phật Đản và những nghi thức nên làm trong ngày linh thiêng

Nguồn gốc, ý nghĩa của lễ Phật Đản và những nghi thức nên làm trong ngày linh thiêng

Phật đản là ngày lễ trọng đại được tổ chức hằng năm bởi cả hai hệ phái Phật giáo Nam Tông (Tiểu thừa) và Bắc Tông (Đại thừa).

Đăng ngày: 09/06/2026
Thử giải bài toán khiến 98% người trên thế giới bó tay

Thử giải bài toán khiến 98% người trên thế giới bó tay

Bài toán "Ai giữ cá" tưởng chừng đơn giản nhưng khiến không ít người phải chào thua trước Einstein.

Đăng ngày: 09/06/2026
Những điều thú vị về ngày Valentine trắng tại Nhật Bản

Những điều thú vị về ngày Valentine trắng tại Nhật Bản

Ngày Valentine hay lễ Tình nhân bắt nguồn từ phương Tây và du nhập vào Nhật Bản từ những năm 1930.

Đăng ngày: 07/06/2026
Những câu nói bất hủ của vĩ nhân làm rung động triệu người

Những câu nói bất hủ của vĩ nhân làm rung động triệu người

Sinh thời, các vĩ nhân nổi tiếng lịch sử có những phát ngôn, câu nói bất hủ, làm lay động trái tim của hàng triệu người.

Đăng ngày: 07/06/2026
Những cách gọi mưa thành công của con người từ xưa đến nay

Những cách gọi mưa thành công của con người từ xưa đến nay

Với sự tiến bộ vượt bậc của khoa học kỹ thuật, loài người đã tạo được những cơn mưa, không còn phải dựa vào niềm tin như ngày xưa nữa

Đăng ngày: 07/06/2026
Khoa Học News