Phát hiện chấn thương trên xác ướp Nam Mỹ 1.000 năm tuổi, nạn nhân của những vụ giết người tàn bạo?

Khoảng 1.000 năm trước, hai người đàn ông ở Nam Mỹ có khả năng bị sát hại tàn bạo - một người bị đâm vào lưng và người kia bị chấn thương cổ nghiêm trọng, theo một phân tích mới về xác ướp của họ.

Một nhóm nghiên cứu đã quét ba thi thể xác ướp từ Chile và Peru ở Nam Mỹ để tìm manh mối về cách họ bị chết như thế nào. Các nhà nghiên cứu tiết lộ, một nạn nhân nam bị đánh vào đầu và đâm vào lưng, trong khi một nam giới khác có thể thiệt mạng sau khi bị "chấn thương lớn" ở cổ, bao gồm cả trật khớp.


Ảnh chụp CT 3D hộp sọ của một trong những xác ướp Nam Mỹ trong nghiên cứu mới.

Nghiên cứu bổ sung thêm bằng chứng về bạo lực trong xã hội loài người thời tiền sử và làm nổi bật cách các bộ hài cốt ướp xác có thể nắm giữ những bí mật đã mất khi chỉ bảo quản xương. Cả hai vết đâm và chấn thương xoay cổ của chiếc cổ bị trật khớp sẽ không bị phát hiện trong các bộ xương.

Đồng tác giả nghiên cứu Andreas Nerlich, giáo sư khoa bệnh học tại Phòng khám Munich Bogenhausen ở Đức, cho biết: “Các loại chấn thương mà chúng tôi tìm thấy sẽ không thể phát hiện được nếu những bộ xương người này chỉ là bộ xương”.

Cơ thể con người có thể được ướp xác tự nhiên trong môi trường khô, lạnh hoặc khắc nghiệt khác, vì những môi trường này cản trở quá trình thối rữa thường phá hủy các mô mềm và các cơ quan. Trong trường hợp này, các nhà nghiên cứu đã nghiên cứu những xác ướp được bảo quản trong môi trường rất khô ở Nam Mỹ và được các bảo tàng ở Đức và Thụy Sĩ lưu giữ.

Xác định niên đại bằng carbon phóng xạ tiết lộ rằng, các xác ướp có tuổi đời từ 740 đến 1.120 năm, có nghĩa là chúng có trước thời kỳ thuộc địa của Tây Ban Nha.

Một xác ướp nam có thể đến từ nền văn hóa Arica ở vùng ngày nay là miền bắc Chile. Anh ta được chôn cùng với các công cụ đánh cá, vì vậy các nhà nghiên cứu xác định anh ta có thể đến từ một cộng đồng đánh cá. Hai xác ướp khác, một nam và một nữ, có khả năng đến từ vùng Arequipa, nơi ngày nay là tây nam Peru và được chôn cất bằng vật liệu làm từ bông và tóc của lạc đà không bướu hoặc alpacas, cũng như viscachas, là loài gặm nhấm trong họ chinchilla.

Các nhà nghiên cứu đã sử dụng kỹ thuật chụp cắt lớp vi tính (CT) để tạo ra các bản tái tạo 3D ảo của các thi thể, giúp tiết lộ các chi tiết ẩn trước đây về cái chết của họ. Theo nghiên cứu, trong khi xác ướp nữ chết vì nguyên nhân tự nhiên, cả hai xác ướp nam đều chết vì bạo lực có chủ đích.

Những hài cốt ướp xác khác cũng có thể có lịch sử đang chờ được tiết lộ thông qua các kỹ thuật tái tạo và quét hiện đại. "Có hàng chục xác ướp Nam Mỹ có thể tiết lộ nhiều điều từ một cuộc điều tra tương tự như được thực hiện ở đây", Nerlich nói.

TIN CŨ HƠN
Phát hiện mới về cái nôi của nền toán học nhân loại

Phát hiện mới về cái nôi của nền toán học nhân loại

Các nhà khoa học Bỉ cho biết họ vừa giải mã được những dấu tích khắc trên đốt xương Ishango được một nhà địa chất học người Bỉ phát hiện ở châu Phi cách đây nửa thế kỷ.

Đăng ngày: 10/01/2026
Phát hiện sách cổ ẩn chứa nhiều bí thuật của Ninja Nhật

Phát hiện sách cổ ẩn chứa nhiều bí thuật của Ninja Nhật

Tại một ngôi đền cổ tại thành phố Koka, tỉnh Shiga, Nhật Bản, nơi nổi tiếng là “quê hương của các Ninja", người ta đã phát hiện ra một cuốn sách với hàng trăm năm lịch sử ghi lại nhiều bí thuật của ninja.

Đăng ngày: 06/01/2026
Phát hiện dấu vết

Phát hiện dấu vết "loài người ma" tuyệt chủng ở dãy Trường Sơn?

Một báu vật của ngành cổ nhân loại học đã được tìm thấy ở hang Tam Ngũ Hào 2, nằm ở mặt phía Lào của dãy Trường Sơn: chiếc răng rất có thể thuộc về loài người ma Denisovans.

Đăng ngày: 06/01/2026
Tiết lộ về

Tiết lộ về "con trăn" hơn 600 tuổi hiện ẩn mình dưới Tử Cấm Thành được canh phòng cẩn mật

Điều kỳ lạ viễn tưởng về con trăn lớn nhất thế giới có tuổi đời 612 năm hiện đang ẩn mình dưới Tử Cấm Thành được canh phòng cẩn mật vừa được tiết lộ khiến cả thế giới "kinh hoàng".

Đăng ngày: 04/01/2026
Bao Công có thật sự là vị quan thanh liêm? Lời nhắn của kẻ trộm mộ để lại đã hé lộ sự thật!

Bao Công có thật sự là vị quan thanh liêm? Lời nhắn của kẻ trộm mộ để lại đã hé lộ sự thật!

Trong thực tế lịch sử, Bao Công là một vị quan nổi tiếng dưới thời nhà Tống. Câu hỏi về sự thanh liêm của Bao Cong từng khiến các nhà sử học hiện đại phải đau đầu.

Đăng ngày: 03/01/2026
Phát hiện “kẹo cao su cổ đại” 8.000 năm tuổi

Phát hiện “kẹo cao su cổ đại” 8.000 năm tuổi

Các nhà nhân chủng học New Zealand vừa phát hiện ra những bằng chứng cho thấy người cổ đại đã sử dụng một loại "kẹo cao su" tự nhiên để chế tạo ra keo dùng cho săn bắn.

Đăng ngày: 03/01/2026
Tìm thấy hóa thạch hà mã cổ đại được mệnh danh

Tìm thấy hóa thạch hà mã cổ đại được mệnh danh "máy hút bụi"

Các nhà khoa học mới tìm thấy hóa thạch của loài mà hã sống cách đây khoảng 23 triệu năm đã từng sử dụng chiếc mõm đặc biệt như cái máy hút bụi.

Đăng ngày: 03/01/2026
Khoa Học News