Khoa Học News

Phát hiện điện thoại 1200 năm tuổi cổ nhất thế giới

Các nhà khảo cổ đã tìm thấy ở khu tàn tích Chan Chan thuộc Peru một thiết bị liên lạc tinh vi, có niên đại khoảng 1.200 - 1.400 năm trước.

Tìm thấy điện thoại cổ nhất thế giới

Theo Acient Origins, đây là bằng chứng về sự phát triển của cộng đồng người Chimu, sống ở vùng ven biển thuộc thung lũng Río Moche, Bắc Peru.

"Chỉ có duy nhất một cái điện thoại được tìm thấy. Điều độc đáo là nó đến từ một xã hội bản địa không có chữ viết", Ramiro Matos, người phụ trách Bảo tàng quốc gia Người da đỏ (NMAI) cho biết.


Chiếc điện thoại cổ nhất thế giới. (Ảnh: Acient Origins).

Chiếc "điện thoại" đầu tiên này là một thiết bị truyền dẫn lời nói thô sơ - phổ biến như một thứ đồ chơi ở thế kỷ 19, gồm hai lon rỗng có đáy được nối với nhau bằng một sợi dây. Người áp lon rỗng vào tai có thể nghe được tiếng của người kia.

Thiết bị cổ đại này có cấu tạo gồm hai chỏm của quả bầu, nối với nhau bằng một sợi dây. Hai chỏm bầu, dài khoảng 9 cm được quét nhựa cây để bảo quản, hoạt động như máy thu phát âm thanh. Cuối mỗi chỏm còn được căng một lớp màng có tác dụng như màng rung. Dây nối hai chỏm được làm bằng sợi bông bện lại, dài gần 23m.

Những nghiên cứu đầu tiên về điện thoại có từ năm 1833, tuy nhiên, thiết bị này có niên đại trước đó hơn 1.000 năm. Tuy không thể trực tiếp kiểm tra hoạt động của nó, nhưng các nhà khoa học cũng có thể đoán được nó hoạt động thế nào. Vấn đề tiếp theo cần tìm hiểu là người Chimu dùng nó vào mục đích gì.

Xã hội người Chimu là xã hội có sự phân hóa tầng lớp, do đó thiết bị này phải thuộc sở hữu của tầng lớp quý tộc hoặc linh mục, như một loại đồ vật có giá trị cao, Matos cho biết.

Chiếc điện thoại quý, với khả năng truyền tiếng nói "huyền diệu" tới tai người nghe là "một thiết bị được thiết kế cho truyền thông cấp cao", theo Matos. Ứng dụng của nó có thể là để những người mới tu tập hoặc trợ lý liên lạc các tầng lớp cao cấp hơn qua các buồng và phòng chờ, mà không cần gặp trực tiếp. Do đó, an ninh sẽ được đảm bảo hơn.

Ngoài ra, đây còn có thể là công cụ thị uy. Giọng nói phát ra từ một thiết bị cầm tay có thể khiến người nghe bị sốc và thuyết phục rằng bề trên hoặc linh mục cực kỳ quan trọng.


Toàn bộ thành phố Chan Chan xây từ bùn. (Ảnh: Carlos Adampol Galindo).

Thiết bị này từng thuộc sở hữu của Baron Walram V. Von Schoeler, một quý tộc người Phổ. Ông tham gia nhiều cuộc khai quật khảo cổ ở Peru vào những năm 1930 và có thể đã tìm được chiếc điện thoại ở tàn tích Chan Chan.

Ông đã hiến tặng bộ sưu tập của mình cho nhiều bảo tàng khác nhau. Chiếc điện thoại cuối cùng được lưu giữ ở Bảo tàng quốc gia Người da đỏ, bang Maryland, Mỹ. Tại đây, nó được bảo quản trong điều kiện nghiêm ngặt, và là một trong những vật báu của bảo tàng.

Theo nhà nhân chủng và khảo cổ học Matos thì người Chimu rất khéo léo và sáng tạo, có một nền kỹ thuật xây dựng ấn tượng, thể hiện ở hệ thống kênh thủy lợi và các đồ vật bằng kim loại có độ tinh xảo cao.

Người Chimu là thần dân vương quốc Chimor, thủ đô là Chan Chan (Mặt Trời) - thành phố xây dựng bằng gạch bùn lớn nhất thế giới. Chan Chan rộng khoảng 20km2, dân số cao nhất 100.000 người năm 1200. Thành phố được được trang trí công phu bằng nhiều công trình điêu khắc, phù điêu, tranh tường. Văn hóa Chimu đạt đỉnh cao vào khoảng năm 900, nhưng bị người Inca xâm lược vào năm 1470.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Màn bí ẩn về nơi chôn cất Thành Cát Tư Hãn

Màn bí ẩn về nơi chôn cất Thành Cát Tư Hãn

Nơi chôn cất Thành Cát Tư Hãn từ lâu đã trở thành chủ đề gây tranh cãi. Theo sử sách lưu truyền, người lập nên đế chế Mông Cổ yêu cầu được chôn trong một ngôi mộ vô danh.

Đăng ngày: 26/08/2026
Chiếc cốc nano đi trước thời đại của người La Mã

Chiếc cốc nano đi trước thời đại của người La Mã

Chiếc cốc 1.600 năm tuổi từ thời La Mã cổ đại có màu xanh ngọc khi ánh sáng chiếu từ phía trước và chuyển sang màu đỏ khi ánh sáng chiếu từ phía sau.

Đăng ngày: 15/08/2026
Những mỹ phẩm kịch độc thời Trung cổ

Những mỹ phẩm kịch độc thời Trung cổ

Chì và asen là những chất cực độc nhưng lại được phụ nữ dùng phổ biến để làm đẹp ở thời cổ đại.

Đăng ngày: 23/07/2026
Kỳ lạ chiếc tủ lạnh hoành tráng thời cổ đại

Kỳ lạ chiếc tủ lạnh hoành tráng thời cổ đại

Chắc hẳn nhiều người cho rằng tủ lạnh là thành tựu khoa học của thế kỷ 20. Ít người biết rằng tủ lạnh đã có từ thời cổ đại, từ năm 400 trước Công nguyên.

Đăng ngày: 10/07/2026
Bất ngờ phát hiện thành phố ngầm nghìn tuổi khi sửa nhà

Bất ngờ phát hiện thành phố ngầm nghìn tuổi khi sửa nhà

Một người đàn ông Thổ Nhĩ Kỳ trong khi sửa nhà vô tình phát hiện ra đường hầm dẫn vào thành phố cổ dưới lòng đất hàng nghìn năm trước.

Đăng ngày: 06/07/2026
Hàng chục cân vàng rải quanh quan tài cháu trai Hán Vũ Đế

Hàng chục cân vàng rải quanh quan tài cháu trai Hán Vũ Đế

Dù mới khai quật lớp ngoài quan tài cháu trai Hán Vũ Đế nhưng các nhà khảo cổ đã thu được hàng trăm đồ tạc tác bằng vàng với trọng lượng gần 40kg.

Đăng ngày: 06/07/2026
Khủng long làm "chuyện ấy" như thế nào?

Khủng long làm "chuyện ấy" như thế nào?

Loài vật này có trọng lượng lên tới hàng chục tấn, dài hàng chục mét. Với kích thước lớn như vậy, chúng sẽ làm "chuyện ấy" như thế nào?

Đăng ngày: 01/07/2026
Khoa Học News