Phát hiện hài cốt hiến tế phủ đầy pha lê trong hang động

Hài cốt của một thiếu niên Maya phủ đầy pha lê sau khi bị người Maya bỏ vào hang động dưới lòng đất để hiến tế.

Người Maya cho rằng hang động, đặc biệt là những hang trải dài vài kilomet dưới lòng đất, là lối vào địa ngục hay Xibalba, "mảnh đất của nỗi sợ hãi", nơi quỷ dữ sinh sống. Họ rất sợ địa ngục và cảm thấy cần xoa dịu các vị thần sống ở đó bằng cách tiến hành hiến tế con người. Một hang động mà người Maya thực hiện nghi thức đáng sợ này là ở trung tâm Beliz, gần San Ignacio, trong khu bảo tồn tự nhiên núi Tapir.


Hài cốt thiếu niên có tên gọi Crystal Maiden. (Ảnh: Amusing Planet).

Hang Actun Tunichil Muknal hay gọi tắt là "ATM" được phát hiện lần đầu tiên vào cuối thập niên 1980. Lối vào hang có hình đồng cát và ngập nước. Tàn tích của đồ cúng tế nằm ngay miệng hang, bắt đầu với những chiếc vỏ ốc sên và ngày càng nhiều hơn khi tiến sâu vào trong hang. Khoảng 400m tính từ cửa hang là khu vực chính chứa hài cốt 14 người, bao gồm hài cốt phủ pha lê có tên Crystal Maiden.

Hài cốt ban đầu được cho là người phụ nữ ngoài 20 tuổi nằm ngửa với phần miệng há to và toàn bộ xương phủ kín đá pha lê calcite lấp lánh, khiến các nhà nghiên cứu đặt tên cho người chết là "Crystal Maiden". Tuy nhiên, kết quả kiểm tra kỹ hơn hé lộ bộ xương thuộc về một thiếu niên 17 tuổi, bị thầy tu Maya cổ đại hiến tế cách đây hơn 1.000 năm.

Bộ xương còn đặc biệt ở tư thế nằm và có hai chiếc xương sườn bị gãy. Nhóm nghiên cứu cho rằng người này có thể chết theo cách vô cùng bạo lực trước khi bị ném lên mặt đất và nằm ở đó ít nhất 1.100 năm qua. Trên thực tế, bộ xương đã tồn tại lâu đến mức bị canxi hóa hoàn toàn.

Những bộ xương khác nằm trong ngóc ngách hoặc giữa khoảng đất trống, từ hài cốt trẻ em một năm tuổi tới người trưởng thành trong độ tuổi 30 – 40. Khắp mọi nơi trong hang chất đầy bình gốm, nhạc cụ, trang sức, tượng nhỏ và xương cá đuối. Nhiều đồ tạo tác cũng bị canxi hóa trên nền hang. Người Maya còn đẽo hang động để tạo ra bàn thờ cúng tế, hình gương mặt và động vật hoặc chiếc bóng.

Nghiên cứu gần đây về khí hậu cổ đại ở vùng Trung Bộ Nam Mỹ hé lộ hạn hán có thể đóng vai trò quan trọng trong sự sụp đổ của nền văn minh này. Nhiều khả năng mục đích đó là lý do hoạt động hiến tế ngày càng tăng lên vào cuối thế kỷ 9, trước khi đế chế Maya sụp đổ. Phần lớn đồ tạo tác phát hiện ở Actun Tunichil Muknal vẫn ở trong điều kiện giống như ban đầu, biến nơi này thành một trong những hang động nguyên vẹn nhất chứa đồ hiến tế của người Maya.

TIN CŨ HƠN
Bí ẩn xác ướp mèo lạ nghìn năm lạ nhất thế giới: Có 3 đuôi, 5 chân

Bí ẩn xác ướp mèo lạ nghìn năm lạ nhất thế giới: Có 3 đuôi, 5 chân

Thông qua chụp CT, các chuyên gia tại Viện nghiên cứu khảo cổ dự phòng quốc gia Pháp (INRAP) đã phát hiện xác ướp mèo lạ nhất thế giới.

Đăng ngày: 18/01/2026
Khai quật hơn 1.000 cổ vật trên núi Võ Đang

Khai quật hơn 1.000 cổ vật trên núi Võ Đang

Các nhà khảo cổ Trung Quốc công bố phát hiện một bộ sưu tập hiện vật lớn tại Di sản Thế giới nổi tiếng với những ngôi đền Đạo giáo.

Đăng ngày: 16/01/2026
Hé lộ bí ẩn về sự sụp đổ của các nền văn minh cổ đại qua bộ hài cốt cũ

Hé lộ bí ẩn về sự sụp đổ của các nền văn minh cổ đại qua bộ hài cốt cũ

Các nhà khoa học cho biết, các mầm bệnh tuyệt chủng đã mở ra sự sụp đổ của các nền văn minh cổ đại.

Đăng ngày: 16/01/2026
Hé lộ sự sụp đổ của đế chế Hittite và nỗi lo sợ con người ngày nay

Hé lộ sự sụp đổ của đế chế Hittite và nỗi lo sợ con người ngày nay

Đế chế Hittite đã rất phát triển và thịnh vượng, 3 năm cuối cùng trước khi sụp đổ, nền văn minh này phải đối mặt với một vấn đề mà con người trên thế giới ngày nay đang gặp phải.

Đăng ngày: 15/01/2026

"Bình gốm thiên nga" - Báu vật tìm thấy từ đại dương

"Bình gốm hoa lam vẽ thiên nga" - bảo vật quốc gia - được tìm thấy khi khai quật tàu cổ bị đắm ở biển Cù Lao Chàm.

Đăng ngày: 14/01/2026
Loài vượn khổng lồ ở Đông Nam Á thời tiền sử

Loài vượn khổng lồ ở Đông Nam Á thời tiền sử

Gigantopithecus blacki, vượn khổng lồ sống cách đây 9 triệu năm, cao 3 mét và nặng 6 tạ, được coi là loài linh trưởng lớn nhất từng tồn tại trên Trái Đất.

Đăng ngày: 14/01/2026
Nghiên cứu gây sốc: Nếu mang nét đẹp này, bạn có thể mang DNA của loài người khác

Nghiên cứu gây sốc: Nếu mang nét đẹp này, bạn có thể mang DNA của loài người khác

Một nét đẹp khiến nhiều người tự hào trên khuôn mặt là dấu vết rõ ràng của cuộc hôn nhân khác loài giữa tổ tiên Người Tinh Khôn với một loài người tuyệt chủng.

Đăng ngày: 12/01/2026
Khoa Học News