Khoa Học News

Phát hiện hệ 6 hành tinh có quỹ đạo hoàn hảo

Nghiên cứu công bố trên tạp chí Astronomy & Astrophysics cho thấy ngôi sao HD 158259 được quay quanh bởi một "siêu Trái đất" và năm "sao Hải Vương nhỏ".

Bản thân điều này đã là một phát hiện không bình thường bởi đến nay mới chỉ có khoảng chục ngôi sao có nhiều hơn 5 hành tinh quay quanh được khám phá. Tuy nhiên, hệ thống HD 158259 càng trở nên đặc biệt bởi các hành tinh của nó duy trì một tỷ lệ quỹ đạo gần như hoàn hảo.

Mỗi cặp hành tinh cạnh nhau trong hệ sao đều có "sự cộng hưởng 3:2", theo Nathan Hara, tác giả chính của nghiên cứu từ Đại học Geneva, Thụy Sĩ (UNIGE). Điều đó có nghĩa là khi hành tinh thứ nhất hoàn thành ba vòng quỹ đạo quanh ngôi sao chủ, hành tinh thứ hai ở phía ngoài sẽ hoàn thành hai vòng quay; và khi hành tinh thứ hai hoàn thành ba vòng quay, hành tinh thứ ba sẽ hoàn thành hai vòng. Quy luật này tiếp tục lặp lại ở các cặp hành tinh tiếp theo.


Đồ họa mô phỏng hệ hành tinh HD 158259. (Ảnh: Michael S. Helfenbein).

HD 158259, cách chúng ta khoảng 88 năm ánh sáng, bao gồm 6 hành tinh có khối lượng lớn gấp 2 - 6 lần Trái Đất. Tuy nhiên, đây là một hệ hành tinh "nhỏ gọn" bởi khoảng cách từ ngôi sao trung tâm đến hành tinh phía ngoài cùng còn ngắn hơn 2,6 lần so khoảng cách từ Mặt trời của chúng ta đến hành tinh gần nhất là sao Thủy.

Tỷ lệ quỹ đạo của các hành tinh trong HD 158259 có thể cung cấp những manh mối về sự hình thành của hệ thống này. "Một số hệ đa hành tinh nhỏ gọn khác như TRAPPIST-1 và Kepler-80 cũng có tỷ lệ quỹ đạo gần hoàn hảo. Các hệ thống như vậy được cho là hình thành từ cách xa ngôi sao trước khi di chuyển về phía nó", nhà thiên văn học Stephane Udry từ UNIGE, đồng tác giả của nghiên cứu giải thích.

Phát hiện mới về HD 158259 dựa trên các kết quả quan sát từ thiết bị đo quang phổ SOPHIE thuộc Đài thiên văn Haute-Provence ở Pháp.và kính viễn vọng không gian săn ngoại hành tinh TESS của NASA.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Vì sao thiên hà của chúng ta có tên gọi Milky Way?

Vì sao thiên hà của chúng ta có tên gọi Milky Way?

Chúng ta có rất nhiều tên gọi không chính thức cho các cảnh quan vũ trụ. Thỉnh thoảng chúng được đặt tên theo hình dạng mà ta nhìn thấy, ví dụ Tinh vân Đầu Ngựa.

Đăng ngày: 06/10/2026
Cận cảnh "anh em sinh đôi" của dải Ngân hà

Cận cảnh "anh em sinh đôi" của dải Ngân hà

NASA gọi siêu vật thể NGC 6744 là "anh cả" của thiên hà chứa Trái đất.

Đăng ngày: 06/10/2026
Màu sắc thực sự của Mặt trời là gì?

Màu sắc thực sự của Mặt trời là gì?

Con người thường thấy Mặt Trời màu vàng nhưng thực chất, ngôi sao này phát ra ánh sáng mạnh nhất màu xanh.

Đăng ngày: 06/10/2026
Phát hiện "mưa sắt" kỳ lạ trên một ngoại hành tinh

Phát hiện "mưa sắt" kỳ lạ trên một ngoại hành tinh

Một nhóm các nhà thiên văn học quốc tế đã phát hiện ra một ngoại hành tinh cách Trái đất rất xa thường xuyên diễn ra “mưa sắt” kì lạ.

Đăng ngày: 03/10/2026
Kết cục diệt vong nếu Mặt trời nhỏ hơn Trái đất

Kết cục diệt vong nếu Mặt trời nhỏ hơn Trái đất

Nếu Mặt Trời nhỏ hơn Trái Đất, Hệ Mặt trời của chúng ta sẽ trải qua một cuộc đại cải tạo hoàn toàn và sự sống trên Trái Đất sẽ rất khác so với hiện tại.

Đăng ngày: 27/09/2026
Siêu trăng là gì?

Siêu trăng là gì?

Ngoài hiện tượng Siêu trăng - Mặt Trăng trông lớn hơn và sáng hơn bình thường, còn có nhiều hiện tượng đặc biệt khác khiến kích thước, độ sáng hay màu sắc Trăng thay đổi.

Đăng ngày: 25/09/2026
10 ngôi sao sáng nhất trên bầu trời

10 ngôi sao sáng nhất trên bầu trời

Vào đầu những đêm trời mùa đông, mùa xuân, khi nhìn lên bầu trời dày đặc những vì sao, ở bầu trời hướng chếch về phía Bắc có một hằng tinh sáng suốt cả ngày, đó chính là sao Thiên Lang

Đăng ngày: 23/09/2026
Khoa Học News