Phát hiện thấy mưa đá từ vành đai sao Thổ

Trong những ngày cuối cùng của sứ mệnh bay quanh sao Thổ, tàu thăm dò vũ trụ Cassini đã ghi nhận dòng các phân tử mà các nhà khoa học gọi là “mưa vành đai”.

Nhóm các nhà nghiên cứu quốc tế vừa công bố kết quả phân tích dữ liệu do tàu Cassini gửi về Trái đất từ tháng Chín năm ngoái, ngay trước thời điểm con tàu bay vào lớp khí quyển dày đặc của sao Thổ và không trở về. Hóa ra, tàu Cassini khi đó đã gặp những mảnh vụn nước đá và silicate rơi xuống hành tinh từ vành đai sao Thổ.

Hành trình vũ trụ của tàu Cassini kéo dài 20 năm, trong đó có 13 năm quay trên quỹ đạo sao Thổ. Năm 2010, Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ NASA quyết định kết thúc sứ mệnh Cassini bằng một vụ va chạm có kiểm soát, sao cho sau khi hết nhiên liệu con tàu không rơi xuống một trong những vệ tinh sao Thổ và gây ô nhiễm môi trường ở đó.


Dường như trong vành đai sao Thổ có rất nhiều hạt silicate và nước đá.

Trong những tháng cuối cùng, tàu Cassini quay xung quanh sao Thổ 22 lần trên những quỹ đạo ở giữa lớp khí quyển ngoài cùng và phần bên trong vành đai sao Thổ. Việc này làm tăng cơ hội thu thập thông tin bổ sung về sao Thổ và vành đai của nó. Các công trình nghiên cứu vừa được công bố đã tổng hợp những thông tin này.

Cassini đã đáp ứng niềm hi vọng của các nhà khoa học. Lần đầu tiên con tàu cho thấy các vành đai đã tương tác với các lớp khí quyển bên trên sao Thổ như thế nào (đồng thời mất đi các hạt nước đá, bụi nhỏ và khí). Một số hạt nước đá và bụi nhỏ mang điện và di chuyển theo đường xoắn ốc xung quanh đường sức từ trường và rơi xuống vĩ độ phía trên của sao Thổ. Một số hạt khác bị kéo xuống khá nhanh tại khu vực xích đạo hành tinh. Trong giai đoạn bay cuối cùng, con tàu đã ghi nhận hình ảnh gần 3.000 hạt nhỏ. Trên cơ sở đó, các nhà khoa học ước tính mỗi giây có khoảng 10 tấn vật chất rơi từ vành đai xuống sao Thổ.

Thành phần trận mưa cũng gây bất ngờ. Dường như trong vành đai sao Thổ có rất nhiều hạt silicate và nước đá, tuy nhiên cũng có cả các phân tử hữu cơ như methane, amoniac, carbon oxide và carbon dioxide. Tỷ lệ của chúng khác với tỷ lệ trên vệ tinh sao Thổ như Titan hay Enceladus – điều này chứng tỏ trong hệ thống sao Hỏa có ít nhất 3 “kho chứa” các hạt nói trên. Trong các vành đai có các phân tử và mảnh vụn kích cỡ khác nhau; tuy nhiên tại khu vực dưới vành đai lại có nhiều các hạt nhỏ, kích cỡ nanomet, gợi liên tưởng đến những làn khói. Điều này cho thấy ở đó có thể diễn ra quá trình nghiền và chà xát các hạt mà chúng ta chưa biết. Các nhà nghiên cứu lưu ý trên các mảnh nước đá nhỏ có bụi bám. Việc phân tích các mảnh nước đá này có thể giúp đánh giá tuổi của vành đai sao Thổ.

Các thiết bị trên tàu Cassini cũng cho thấy, có những vành đai bức xạ chưa từng được biết đến, chứa nhiều hạt mang điện và hệ thống dòng điện mạnh, nằm giữa các vành đai và các lớp khí quyển phía trên sao Thổ.

TIN CŨ HƠN
Trái đất sẽ bị huỷ diệt vào năm 2029 hay 2036?

Trái đất sẽ bị huỷ diệt vào năm 2029 hay 2036?

Nhiều nhà nghiên cứu tin rằng một tiểu hành tinh có thể va chạm vào Trái đất vào bất cứ lúc nào. Và các số liệu thống kê cho thấy rằng một thiên thể to cỡ quả bóng đá hoàn toàn có khả năng huỷ diệt sự sống trên trái đất

Đăng ngày: 07/03/2026
Trái đất bắt đầu hình thành như thế nào?

Trái đất bắt đầu hình thành như thế nào?

Kênh truyền hình National Geographic danh tiếng mới đây đã cho công chiếu một đoạn clip ngắn diễn giải về sự hình thành Trái đất trong vũ trụ.

Đăng ngày: 06/03/2026
Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Kể từ khi phát hiện ra sao Diêm Vương vào năm 1930, trẻ em đến tuổi đi học sẽ được học về chín hành tinh trong hệ mặt trời của chúng ta.

Đăng ngày: 06/03/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Nếu chế tạo được tàu vũ trụ di chuyển với vận tốc ánh sáng 1.080 triệu km/h, con người có thể khám phá những hành tinh xa xôi trong hệ Mặt Trời chỉ trong phút chốc.

Đăng ngày: 06/03/2026
Ngôi sao còn già hơn vũ trụ

Ngôi sao còn già hơn vũ trụ

Trong một phát hiện khiến nhiều người ngạc nhiên, ngôi sao già nhất lại có tuổi đời còn lâu hơn cả vũ trụ. Sao HD 140283, hay còn gọi là sao Methuselah, không hề xa lạ với các nhà thiên văn học Trái đất.

Đăng ngày: 04/03/2026
Hệ Mặt Trời là gì?

Hệ Mặt Trời là gì?

"Hệ Mặt Trời" (Thái Dương Hệ) là "một hệ hành tinh có Mặt Trời ở trung tâm và các thiên thể nằm trong phạm vi lực hấp dẫn của Mặt Trời".

Đăng ngày: 04/03/2026
Hành tinh giống Trái Đất đang hình thành

Hành tinh giống Trái Đất đang hình thành

Một hành tinh có quỹ đạo giống Trái Đất đang hình thành trong đám mây bụi xung quanh ngôi sao TW Hydrae cách chúng ta 175 năm ánh sáng.

Đăng ngày: 02/03/2026
Khoa Học News