Phát hiện và bảo tồn các loài cây lương thực hoang dã

Các nhà khoa học vừa công bố những dữ liệu đầy đủ nhất liên quan đến những loài cây hoang dã có họ hàng với cây lương thực phổ biến hiện nay.

Những loài cây hoang dã này có mối liên quan di truyền gần gũi nhất với cây lương thực mà chúng ta đang sử dụng. Chúng mọc dại trên diện rộng và sống dưới những môi trường tự nhiên khác nhau, điều này khiến chúng phát triển hơn về khả năng chống chịu cũng như thích nghi.

Tuy nhiên, rất nhiều trong số những loài đó lại sống ở những vùng có xảy ra xung đột như Trung Đông, dẫn đến việc bảo tồn chúng trở nên khó khăn hơn bao giờ hết.

Nhóm nghiên cứu đến từ trường Đại học Birmingham đã thực hiện dự án nghiên cứu về các loài có họ cây lương thực và nhấn mạnh những “điểm nóng” trên toàn cầu - nơi tập trung nhiều loài khác nhau. Ở đây, chúng được bảo tồn trong điều kiện an ninh tốt để bảo đảm nguồn lương thực cho thế giới trong tương lai.

Nông dân sẽ tiến hành lai tạo các họ hàng lương thực hoang dã và các loại cây lương thực phổ biến có sẵn để sản xuất và nhằm làm đa dạng các loại rau củ, trái cây, ngũ cốc có khả năng thích nghi mạnh mẽ hơn với điều kiện khí hậu từng địa phương.

Dẫn đầu nhóm nghiên cứu, Tiến sĩ Nigel Maxted đến từ trường Đại học Birmingham cho biết: “Mục tiêu của chúng tôi không chỉ dừng lại ở việc bảo tồn những loài cây có họ lương thực hoang dã, mà còn đẩy mạnh sử dụng những nguồn giống lai tạo đa dạng để phát triển cây trồng đa dạng hơn đồng thời có khả năng phục hồi đối với biển đổi khí hậu”.

Những loài cây dại này có chứa những đặc tính hữu ích như thích nghi với hạn hán hay khả năng hồi phục nhanh sau dịch bệnh hay sâu hại hoành hành.

Tiến sĩ Nigel cũng cho biết: “Chúng tôi chưa có cơ hội để bảo tồn và sử dụng những loài cây lương thực hoang dã này theo hệ thống trên quy mô toàn cầu, bởi vẫn còn những sự thiếu hụt trong khâu xác định loài và vùng phân bố của chúng. Thông qua việc thực hiện những bản kiểm kê tài nguyên , chúng tôi có thể khám phá ra và định vị những quốc gia và vùng lãnh thổ đa dạng và giàu có nhất những loài cây lương thực dại ưu tiên, sau đó, chúng tôi có thể tiến hành canh tác và bảo tồn có hiệu quả hơn tại những vùng này”.

Theo nhóm nghiên cứu, đô thị hóa, biến đổi khí hậu và xung đột tại những vùng điểm nóng là những nguyên nhân khiến 12% trong tổng số loài cây họ hàng lương thực bị đe dọa tuyệt chủng hoặc mất đi đa dạng di truyền.

Dự án này, nhằm bảo tồn thông tin di truyền các loài cây lương thực hoang dã tại ngân hàng di truyền. Tuy nhiên, theo Tiến sĩ Nigel: "Việc bảo tồn các loài này trong viện di truyền là hết sức quan trọng, nhưng cũng rất cần thiết để bảo tồn chúng trong môi trường tự nhiên để chúng tiếp tục thích nghi với những biến đổi của khí hậu cũng như sâu hại và dịch bệnh”.

“Dân số thế giới đang ở con số 7,3 tỉ người, và tới năm 2050, con số này sẽ tăng lên đến 9,6 theo tính toán. Do đó , việc cấp thiết để bảo tồn các loài lương thực hoang dã sẽ phải trở thành một phần tất yếu trong việc giải quyết vấn đề về an ninh lương thực thế giới trong tương lai”.

TIN CŨ HƠN
Các loài muỗi

Các loài muỗi "kinh dị" không thèm hút máu người

Muỗi tuyết, muỗi nước, muỗi vằn Midge... là những loài muỗi không hút máu người nhưng rất hay bị con người "tàn sát".

Đăng ngày: 07/03/2026
Những loài nấm kỳ lạ nhất thế giới

Những loài nấm kỳ lạ nhất thế giới

Nấm lỗ chó có hình thù như bạch tuộc, nấm phát ánh sáng xanh trong bóng tối hay nấm răng chảy máu là những loài nấm kỳ dị trên thế giới.

Đăng ngày: 06/03/2026
Bí ẩn hoa tre

Bí ẩn hoa tre "trăm năm nở hoa một lần" không phải ai cũng biết

Tre có hoa thậm chí còn kết quả - nhưng không phải ai cũng có cơ hội được chiêm ngưỡng loài hoa "trăm năm có một" này.

Đăng ngày: 05/03/2026
Loài hoa tuyệt đẹp, nhưng có thể giết người trong tích tắc

Loài hoa tuyệt đẹp, nhưng có thể giết người trong tích tắc

Sở hữu vẻ đẹp nổi bật và thu hút nhưng loài hoa bao tay chồn (Foxglove) lại có thể giết người trong chớp mắt với độc tính cao

Đăng ngày: 03/03/2026
14 cây có tuổi thọ lâu đời hơn cả nền văn minh nhân loại

14 cây có tuổi thọ lâu đời hơn cả nền văn minh nhân loại

Nhiều cây cổ thụ có tuổi thọ lâu đời hơn cả nền văn minh loài người, sống sót sau nhiều biến đổi địa chất và khí hậu trên Trái Đất.

Đăng ngày: 01/03/2026
3 loài trúc

3 loài trúc "kỳ lạ" có nguy cơ tuyệt chủng ở Việt Nam

Trúc là một loài cây rất thân quen trong đời sống người Việt và mang tính biểu tượng cao. Nhiều đồ vật có niên đại hàng trăm năm được mô phỏng từ hình tượng cây trúc hoá long.

Đăng ngày: 28/02/2026
Loại đào

Loại đào "tiến vua" có gì đặc biệt mà có giá bán tới hàng chục, hàng trăm triệu đồng?

Đào Thất thốn là một loại đào cảnh cổ, hiếm và có sức sống rất mãnh liệt. Cây có dáng lùn, lá to, dài, có màu xanh đậm, từ gốc đến cành đều sùi phồng, nổi những u, mấu xù xì tạo nên vẻ cổ kính, phong trần.

Đăng ngày: 08/02/2026
Khoa Học News