Khoa Học News

"Siêu núi lửa" bùng nổ giữa trời, xé toạc không gian

Kính viễn vọng Hubble đã chụp được hình ảnh mà NASA mô tả là "núi lửa sao", nằm cách chúng ta 700 năm ánh sáng.

Trong hình ảnh được NASA công bố, vật thể trông như một siêu núi lửa giữa trời đang phun trào và lóe sáng dữ dội. Đó là R Aquarii, một cặp đôi đáng sợ gồm một sao lùn trắng và một sao khổng lồ đỏ nằm cách nhau 2,6 tỉ km.


Khoảnh khắc "núi lửa sao" R Aquarii bùng nổ - (Ảnh: NASA/ESA).

Sao khổng lồ đỏ là những ngôi sao đang hấp hối, phình to lên và rực sáng một lần cuối cùng trước khi "chết".

Trong khi đó, sao lùn trắng chính là "thây ma" sau cái chết đó, một vật thể nhỏ gọn là những gì còn lại của ngôi sao bị co cụm lại, mang năng lượng cao.

Nói cách khác, R Aquarii gồm một ngôi sao đã chết và một ngôi sao sắp chết, có quan hệ cộng sinh.

Theo NASA, cả hai đều là những quái vật vũ trụ thực sự.

Ngôi sao khổng lồ đỏ già cỗi là loại sao biến quang, lớn hơn Mặt trời những 400 lần, liên tục thay đổi nhiệt độ và độ sáng với hệ số tới 750 lần trong chu kỳ 290 ngày.

Ở giai đoạn đỉnh cao, ngôi sao này có thể sáng gấp 5.000 lần Mặt trời.

Sao biến quang thay đổi độ sáng nhờ vào tính chất nội tại của chúng cũng như do tác động từ bên ngoài. Trong tình huống này, người bạn đồng hành của nó đã góp phần tạo nên những thay đổi dữ dội.

Khi sao lùn trắng di chuyển gần nhất với sao khổng lồ đỏ trong chu kỳ quỹ đạo 44 năm của nó, nó sẽ hút khí hydro theo lực hấp dẫn.

Vật liệu này tích tụ trên bề mặt của sao lùn cho đến khi nó trải qua phản ứng tổng hợp hạt nhân tự phát, khiến bề mặt đó phát nổ như một quả bom hydro khổng lồ. Sau khi bùng nổ, chu trình tiếp nhiên liệu lại bắt đầu.

Vụ nổ này đẩy ra các sợi giống như mạch nước phun bắn ra từ lõi, tạo thành các vòng lặp và vệt kỳ lạ khi plasma xuất hiện dưới dạng các luồng.

Plasma bị xoắn lại bởi lực của vụ nổ và được dẫn lên trên và ra ngoài bởi các từ trường mạnh. Dòng chảy ra dường như uốn cong trở lại chính nó thành một mô hình xoắn ốc.

Dòng plasma này đang bắn vào không gian với tốc độ hơn 1 triệu dặm một giờ – đủ nhanh để di chuyển từ Trái đất đến Mặt trăng trong 15 phút.

Các sợi này phát sáng trong ánh sáng khả kiến bởi được cung cấp năng lượng bởi bức xạ phồng rộp từ bộ đôi sao.


Vụ bùng nổ của "núi lửa sao" làm rung chuyển cả một vùng vũ trụ, bắn đi vật liệu xa tận 400 tỉkm - (Clip: NASA/ESA).

NASA gọi quy mô của sự kiện này là "phi thường". Vật liệu bị bắn phá vào không gian có thể được tìm thấy cách xa ít nhất 400 tỉ km từ các ngôi sao, hoặc gấp 24 lần đường kính hệ Mặt trời của chúng ta.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Hóa ra Trái đất không phải là trung tâm của vũ trụ!

Hóa ra Trái đất không phải là trung tâm của vũ trụ!

Với sự tiến bộ vượt bậc của công nghệ kính viễn vọng và các thiết bị quan sát hiện đại, các nhà khoa học đã xác định được rằng đường kính của vũ trụ quan sát được là khoảng 93 tỷ năm ánh sáng.

Đăng ngày: 09/10/2026
Giả sử kích thước của Trái đất là 1cm thì ngôi sao lớn nhất trong vũ trụ có kích thước bao nhiêu?

Giả sử kích thước của Trái đất là 1cm thì ngôi sao lớn nhất trong vũ trụ có kích thước bao nhiêu?

Nếu kích thước của Trái đất chỉ là một viên bi thì kích thước Mặt trời sẽ tương đương với một quả bóng tập yoga và ngôi sao lớn nhất trong vũ trụ có đường kính khiến bạn khó tin.

Đăng ngày: 08/10/2026
Phải chăng Trái đất chỉ là một trong 36 nền văn minh ngoài hành tinh trong thiên hà?

Phải chăng Trái đất chỉ là một trong 36 nền văn minh ngoài hành tinh trong thiên hà?

Khi công nghệ tiến bộ, chúng ta bắt đầu nhận ra sự hiện diện tầm thường của mình trong vũ trụ. Và rất có thể chúng ta chỉ là một trong số rất nhiều nền văn minh đang tồn tại trong thiên hà.

Đăng ngày: 08/10/2026
Vật chất nào trên Trái đất có thể đến gần Mặt trời mà không bị nóng chảy?

Vật chất nào trên Trái đất có thể đến gần Mặt trời mà không bị nóng chảy?

Nhiều người có thể sẽ nghĩ rằng vonfram là chất có nhiệt độ nóng chảy cao nhất trên hành tinh của chúng ta, tuy nhiên sự thật hoàn toàn không phải như vậy.

Đăng ngày: 07/10/2026
Bên ngoài ranh giới của vũ trụ là gì?

Bên ngoài ranh giới của vũ trụ là gì?

Các nhà thiên văn học trước đây tin rằng vũ trụ là vô hạn, nhưng thuyết tương đối rộng của Einstein cho thấy vũ trụ của chúng ta thực sự có một ranh giới, nhưng ranh giới này nằm ở một chiều không gian cao hơn.

Đăng ngày: 07/10/2026
Phát hiện những vật thể lạ ở trung tâm Dải Ngân hà

Phát hiện những vật thể lạ ở trung tâm Dải Ngân hà

Các nhà thiên văn học đã tìm thấy 6 vật thể xoay quanh siêu hố đen Sagittarius A* ở trung tâm Dải Ngân hà, với bề ngoài và đặc điểm không hề giống với bất kỳ thứ gì trước đó.

Đăng ngày: 07/10/2026
Đến bao giờ thì nhân loại mới có thể mở ra kỷ nguyên du hành giữa các vì sao?

Đến bao giờ thì nhân loại mới có thể mở ra kỷ nguyên du hành giữa các vì sao?

Ở thời điểm hiện tại, việc du hành liên sao là một điều không thể đối với chúng ta.

Đăng ngày: 07/10/2026
Khoa Học News