Khoa Học News

Sông băng mở rộng khi châu Á nóng lên

Thông thường khi nhiệt độ tăng lên, băng sẽ tan dần ra.

Đó là lý do tại sao một tập hợp sông băng khu vực Đông Nam Himalayas 9.000 năm trước đã khiến nhiều nhà khoa học lúng túng. Trong khi hầu hết sông băng ở khu vực Trung Á rút dần dưới nhiệt độ mùa hè nóng hơn thì nhóm sông băng này lại mở rộng từ 1 đến 6 kilomet.

Một nghiên cứu mới của nhà địa chất học BYU Summer Rupper đã nối một chuỗi sự kiện xung quanh sự mở rộng bất ngờ này của sông băng.

“Gió mùa mạnh hơn được cho là nguyên nhân của hiện tượng này. Nghiên cứu của chúng tôi cho thấy lượng tuyết rơi nhiều từ tác động của gió mùa chỉ là nguyên nhân của 30% sự mở rộng của sông băng”, Rupper cho biết. Bà công bố phát hiện của mình trên số tháng 9 tạp chí Quanternary Research.

Khi khí hậu mùa hè tại Trung Á ấm lên khoảng 6 độ C, chu trình thời tiết thay đổi đã kéo thêm nhiều mây đến Đông Nam Himalayas. Bóng của mây đã tạo ra một khối không khí có nhiệt đột lạnh hơn.

Nhiệt độ cũng giảm khi những đợt gió cao đẩy thêm hơi nước vào khu vực vốn đã ẩm ướt này.

Giáo sư BYU Summer Rupper đang nghiên cứu thực địa tại sông băng Goernergrat thuộc Thụy Sĩ. Nghiên cứu mới nhất của bà cho thấy một nhóm sông băng Himalaya đã phát triển rộng hơn bất chấp nhiệt độ tăng lên đáng kể. (Ảnh: Đại học Brigham Young)

Câu chuyện về cụm sông băng này nhấn mạnh sự khác biệt quan trọng giữa “thay đổi khí hậu” và “ấm lên toàn cầu”.

Rupper cho biết: “Kể cả khi nhiệt độ trung bình đang tăng lên tại khu vực hoặc trên toàn cầu, những gì xảy ra tại một vị trí nhất định còn tùy thuộc và đặc điểm của khu vực đó”.

Những phát hiện này dựa trên cơ sở mà Rupper đã phát triển để thay thế cho khái niệm rằng sông băng tan ra khi nhiệt độ cao. Phương pháp của bà dựa trên sự cân bằng năng lượng giữa sông băng và một loạt các nhân tố khí hậu, bao gồm gió, độ ẩm, mưa, hơi nước, và mây

Gerald Roe và Alan Gillespie thuộc Đại học Washington là các đồng tác giả của nghiên cứu mới. Hiểu rõ phản ứng của sông băng trong quá khứ thay đổi khí hậu sẽ giúp Rupper dự đoán lượng cung cấp nước của khu vực trong những thập kỷ tới. Bà và các cộng sự đang trong quá trình xác định lượng nước thuộc sông Indus đến từ một mạng luwois các sông băng lớn đầu nguồn thung lũng nông nghiệp của Ấn Độ và Pakistan.

“Nghiên cứu của họ có thể được sử dụng để giúp đánh giá những thay đổi sông băng và thủy học trong khu vực đông dân nhất của Trái Đất. Khu vực này đã bắt đầu cảm nhận được tác động rõ rệt của thay đổi khí hậu do con người tạo ra”,
Lewis Owen, một nhà địa lý học thuộc Đại học Cincinnati cho biết.

Tham khảo:

Summer Rupper, Gerard Roe, Alan Gillespie. Spatial patterns of Holocene glacier advance and retreat in Central Asia. Quaternary Research, 2009; DOI: 10.1016/j.yqres.2009.03.007

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Những khả năng đặc biệt của con người khiến khoa học phải “nể phục”

Những khả năng đặc biệt của con người khiến khoa học phải “nể phục”

Con người có những khả năng đặc biệt mà đến khoa học cũng phải "lắc đầu ngao ngán" không lý giải được.

Đăng ngày: 25/09/2026
Những điều bạn chưa biết về súng AK-47

Những điều bạn chưa biết về súng AK-47

AK-47 kể từ khi chính thức được đưa vào sử dụng năm 1949 cho đến nay vẫn luôn nắm giữ vị trí là khẩu súng trường phổ biến nhất và mang lại hiệu quả sử dụng cao nhất ở khắp nơi trên thế giới.

Đăng ngày: 25/09/2026
Những đồ vật tiềm ẩn khả năng gây nổ ở ngay cạnh chúng ta

Những đồ vật tiềm ẩn khả năng gây nổ ở ngay cạnh chúng ta

Dù là vật dụng nhỏ nhưng chúng thực sự là "quả bom nổ chậm", gây thiệt hại đến tính mạng bạn.

Đăng ngày: 24/09/2026
7 nghi lễ hiến tế người sống rùng rợn nhất thế giới

7 nghi lễ hiến tế người sống rùng rợn nhất thế giới

Không ít nền văn hóa cổ đại lại coi "hiến tế người" một cách rùng rợn là điều rất bình thường trong cuộc sống của họ.

Đăng ngày: 24/09/2026
Những chữ ký đẹp nhất trong lịch sử của những người nổi tiếng

Những chữ ký đẹp nhất trong lịch sử của những người nổi tiếng

Tổng thống Mỹ Obama, tỷ phú Donald Trump... là những người có chữ ký đẹp nhất trong lịch sử.

Đăng ngày: 22/09/2026
Tìm hiểu về con cá bằng sắt Lucky Fish giúp ngăn ngừa thiếu máu

Tìm hiểu về con cá bằng sắt Lucky Fish giúp ngăn ngừa thiếu máu

Tham khảo thêm tài liệu và giải thích rõ hơn về quá trình phát triển của con cá Lucky Fish này cũng như những lợi ích mà nó mang lại.

Đăng ngày: 20/09/2026
Điều gì xảy ra khi trái đất đảo cực?

Điều gì xảy ra khi trái đất đảo cực?

Liệu các cực từ của Trái đất sẽ đảo ngược? Và hậu quả sau khi đảo ngược là như thế nào?

Đăng ngày: 19/09/2026
Khoa Học News