Sự thật về loại thuốc "trường sinh bất lão" giết chết Tần Thủy Hoàng

Hoàng đế đầu tiên của Trung Quốc luôn khao khát cuộc sống bất tử nhưng lại chết ở tuổi 49 do một loại thuốc "trường sinh bất lão".


Lăng mộ của Tần Thủy Hoàng. (Ảnh: Flickr)

Tần Thủy Hoàng (năm 259 - 210 trước Công nguyên) là người sáng lập nhà Tần, hoàng đế đầu tiên thống nhất Trung Quốc. Từ khi trưởng thành, ông luôn tìm cách đạt được cuộc sống bất tử, huy động vô số học giả, đạo sĩ, thầy thuốc và sứ thần tìm kiếm phương thuốc trường sinh từ khắp nơi trên cả nước. Tần Thủy Hoàng coi cái chết là thất bại hoàn toàn và mơ ước sống tới nghìn đời. Ông bắt đầu uống thuốc chứa thủy ngân do các nhà giả kim thuật điều chế.

Trong nghiên cứu năm 2019 của các chuyên gia ở Đại học British Columbia, Canada, ý tưởng dùng thủy ngân để chế thuốc trường sinh của người xưa dựa trên quan sát thủy ngân có thể hấp thụ vàng và bạc từ quặng. Trong khai thác vàng quy mô nhỏ, thủy ngân được trộn với vật liệu chứa vàng, tạo thành hỗn hợp thủy ngân - vàng. Khi làm nóng hỗn hợp, thủy ngân bay hơi để lại vàng và bạc.

Theo quan niệm phổ biến dưới thời nhà Tần, khi con người chết đi, phần quý giá nhất là linh hồn rời khỏi cơ thể. Linh hồn bay lên thiên đường trong khi thể xác bị chôn vùi. Do đó, người cổ đại tìm cách giữ linh hồn trong cơ thể sau khi chết. Các nhà giả kim thuật cho rằng uống thủy ngân có thể ngăn linh hồn rời khỏi cơ thể, từ đó đạt được sự bất tử. Tần Thủy Hoàng thường xuyên uống thủy ngân liều lượng thấp và dần dần nhiễm độc. Ông qua đời đột ngột ở tuổi 49 và nguyên nhân cái chết được cho là liên quan tới nhiễm độc thủy ngân.

100 năm sau khi Tần Thủy Hoàng mất, nhà sử học Tư Mã Thiên viết lăng mộ của ông chứa đầy báu vật với những dòng sông thủy ngân và đá quý nạm trên trần mô phỏng các vì sao. Tuy nhiên, Tư Mã Thiên không đề cập tới vị trí của ngôi mộ. Khi phát hiện lăng mộ dưới lòng đất của Tần Thủy Hoàng vào năm 1974, các nhà khảo cổ đưa tàu thăm dò xuống và kiểm tra kim loại nặng ở nền đất. Nghiên cứu của họ hé lộ nồng độ thủy ngân cao bất thường, gấp 100 lần so với tỷ lệ trong tự nhiên. Các nghiên cứu địa hóa học sau đó cũng giúp xác nhận ghi chép của Tư Mã Thiên. Thủy ngân được sử dụng để xây dựng lăng mộ của Tần Thủy Hoàng, mô phỏng sông suối trên đất nước. Kim cương và ngọc trai được dùng để đại diện cho Mặt Trời, Mặt Trăng và những vì sao.

Thủy ngân tồn tại dưới dạng kim loại lỏng màu bạc ở nhiệt độ phòng. Vào thời Tam quốc, thủy ngân là nguyên liệu phổ biến trong nhiều loại thuốc dùng để trị đau nhức, ghẻ, hắc lào, kích động và mất ngủ. Ở thời cổ đại, nguồn kim loại thủy ngân đến từ chu sa. Loại khoáng sản này đặc biệt dồi dào ở phía tây Trung Quốc. Chỉ riêng tỉnh Thiểm Tây đã chứa gần 1/5 trữ lượng chu sa trên cả nước. Các mỏ chu sa cổ đại ở Thiểm Tây có thể là nguồn cung cấp thủy ngân trong lăng mộ Tần Thủy Hoàng.

TIN CŨ HƠN
Tàu ma 800 năm hiện hình nguyên vẹn rồi bỗng

Tàu ma 800 năm hiện hình nguyên vẹn rồi bỗng "bốc hơi về trời"

Tàu ma Mortar Wreck hiện hình trong trạng thái rất tốt ở vùng nước nông ngoài khơi miền Nam nước Anh dù đã chìm 800 năm, để rồi phân rã nhanh đến đáng sợ từ ngày lộ ra khỏi cát.

Đăng ngày: 19/04/2026
Người Úc và Mỹ cổ đại đã ăn hàng tỷ con hàu trong hàng nghìn thiên niên kỷ

Người Úc và Mỹ cổ đại đã ăn hàng tỷ con hàu trong hàng nghìn thiên niên kỷ

Người Úc và Mỹ cổ đại đã ăn hàng tỷ con hàu trong hàng nghìn thiên niên kỷ

Đăng ngày: 14/04/2026
Báu vật vô song ở Ai Cập: Được

Báu vật vô song ở Ai Cập: Được "nhào nặn" từ nhiều thế giới ngoài hành tinh

Ai Cập, miền đất nổi tiếng với nhiều báu vật ngoài hành tinh được khai quật từ các lăng mộ, tiếp tục sở hữu một báu vật vô song, thứ xuyên qua 2 cái chết sao, đánh cắp vật liệu từ một thế giới khác rồi lén lút xâm nhập Hệ Mặt trời sơ khai.

Đăng ngày: 13/04/2026
Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Người Aztec, người Maya và người Ai Cập cổ thuộc ba nền văn minh rất khác nhau nhưng lại cùng chung một biểu tượng: các kim tự tháp.

Đăng ngày: 08/04/2026
Hình ảnh chưa từng thấy về con thuyền đắm chất đầy châu báu San Jose

Hình ảnh chưa từng thấy về con thuyền đắm chất đầy châu báu San Jose

Quân đội Colombia vừa công bố những bức hình chưa từng thấy về xác thuyền San Jose huyền thoại, được cho là chứa lượng của cải trị giá hàng tỷ USD.

Đăng ngày: 08/04/2026
Con người bắt đầu mặc “quần áo” từ bao giờ?

Con người bắt đầu mặc “quần áo” từ bao giờ?

Theo các nhà khảo cổ học, họ tìm ra bằng chứng thời điểm sớm nhất tổ tiên loài người không “cởi truồng” là ở những khu vực khảo cổ như Gran Dolina thuộc dãy núi Atapuerca ở Tây Ban Nha, liên quan tới loài người Homo antecessor có niên đại khoảng 780.000 năm về trước.

Đăng ngày: 07/04/2026
Phát hiện xác ướp sư tử đông lạnh 28.000 năm còn nguyên ria mép

Phát hiện xác ướp sư tử đông lạnh 28.000 năm còn nguyên ria mép

Con sư tử hang động non tên Sparta trông như đang ngủ sau hàng nghìn năm nằm dưới lớp đất đóng băng vĩnh cửu ở Siberia.

Đăng ngày: 04/04/2026
Khoa Học News