Tại sao tuyệt nhiên không có sinh vật ba chân nào trên Trái đất?

Khoa học trả lời những câu hỏi "Tại sao?" và cả "Tại sao không?". Thỉnh thoảng, các nhà khoa học sẽ thấy cực kỳ đáng để tìm hiểu tại sao có những thứ không bao giờ tồn tại: Một sinh vật có ba chân chẳng hạn.

Tracy Thomson, một nhà nghiên cứu chuyên ngành Khoa học Trái Đất tốt nghiệp từ Đại học California, Hoa Kỳ mới đây đã xuất bản một bài báo trên tạp chí Bioessays để thảo luận về đề tài thú vị này.

Tại sao tuyệt nhiên không có sinh vật ba chân nào trên Trái đất?
Những con Meerkat đứng bằng đuôi.

Thomson chia sẻ mình bắt đầu có ý tưởng nghiên cứu trong một tiết giảng của nhà cổ sinh vật học Geerat Vermeij. Trong đó, Vermeij đã thách đố các sinh viên của mình tìm ra được một mẫu hình sinh vật không tồn tại. Và anh đã nghĩ ngay đến những động vật có ba chi

Loading...

Thomson biết có một số loài chẳng hạn như những con Meerkat, đứng bằng hai chân sau và kê thêm đuôi đằng sau cho vững. Điều tương tự cũng đã được quan sát thấy trên chim gõ kiến, khi chúng sử dụng đuôi của mình chống vào thân cây.

Việc có thêm một chi thứ ba hỗ trợ khi đứng có thể giúp sinh vật tiết kiệm năng lượng. Chẳng hạn như với Meerkat và chim gõ kiến, chúng có thể đứng vững mà không cần dùng quá nhiều lực. Hầu hết toàn bộ cơ thể khi đó có thể được thả lỏng.

Không giống với con người chúng ta, đứng bằng hai chân đòi hỏi rất nhiều nhóm cơ cần được sử dụng liên tục để giữ thăng bằng. Nếu bạn cố gắng thả lỏng cơ thể nhiều nhất có thể trong khi đứng, bạn sẽ cảm nhận được sự mất thăng bằng cùng sự mệt mỏi của các nhóm cơ còn lại đang giữ cho bạn không đổ xuống.

Đây là một bài tập yoga khá phổ biến, và nếu thực sự tò mò bạn có thể thử trong giây lát để hỏi: Tại sao mình không mọc ra thêm một cái chân đằng sau cơ chứ?

Tại sao tuyệt nhiên không có sinh vật ba chân nào trên Trái đất?
Những con gõ kiến cũng dùng đuôi để đứng.

Trên thực tế, một chiếc chi thứ ba không chỉ hỗ trợ được cho tư thế đứng, mà còn có thể có ích trong khi động vật di chuyển.

Thomson cho biết anh đã quan sát để thấy những con côn trùng sáu chân di chuyển bằng mô hình ba chân một: Hai chân bên và một chân đối diện nhấc lên khỏi mặt đất để tiến về phía trước, trong khi ba chân còn lại giữ cho con vật đứng vững được trong tư thế.

Nhiều động vật khi khỉ cũng sử dụng đuôi của chúng để leo trèo. Trong khi loài vẹt cũng dùng chiếc mỏ khỏe mạnh để bám và chuyền cành.

Một mô hình động vật ba chân sát nhất có thể thấy ngoài đời thực là những con kangaroo. Chiếc đuôi cực kỳ khỏe có thể khiến chúng gặp khó khăn trong việc "đi bộ", nhưng lại hỗ trợ cực kỳ tốt khi chúng nhảy hoặc di chuyển như thế này:

Vậy rõ ràng, có thêm một chiếc chân thứ ba đôi khi là một lợi thế đối với sinh vật. Vậy tại sao không có một loài động vật nào thực sự có ba chân? Thomson cho biết đáp án của câu hỏi có lẽ đã tồn tại từ hàng triệu năm về trước.

"Hầu hết các loài động vật đều phát triển với cơ thể đối xứng hai bên", anh nói. Những "mã code" đối xứng có lẽ đã được nhúng vào bộ geen của mọi loài từ giai đoạn tiến hóa rất sớm của sự sống – có lẽ trước cả khi các sinh vật có chân ra đời.

Và một khi đặc điểm tiến hóa này được đưa vào các DNA, rất khó để khử nó ra khỏi bộ gene của sinh vật. 

Các đột biến đôi khi có thể khiến sinh vật có chi thừa thứ ba, chẳng hạn như trường hợp của Frank Lentini, một người đàn ông người Ý sống ở cuối thế kỷ 19 đầu thế kỷ 20. Nhưng rõ ràng, tiến hóa không ủng hộ hướng đột biến này và chọn lọc tự nhiên sẽ dập tắt sự di truyền của các DNA đó, bảo toàn những "mã code" đối xứng hai bên.

Tại sao tuyệt nhiên không có sinh vật ba chân nào trên Trái đất?
Frank Lentini, người đàn ông ba chân ở Ý sống vào cuối thế kỷ 19 đầu thế kỷ 20

Vì tiến hóa đã thiên vị những sinh vật đối xứng, những động vật ba chân sẽ chỉ tồn tại trong trí tưởng tượng của con người. Trong những tiểu thuyết khoa học viễn tưởng hoặc những bộ phim, sinh vật ngoài hành tinh đôi khi được xây dựng với hình thù kỳ dị và đi bằng ba chân.

Chúng tồn tại trên những hành tinh như Enceladus, Alpha Centauri hay Sao Hỏa, nhưng tuyệt nhiên ngoài đời thực, bạn sẽ không thể tìm thấy một sinh vật nào đó có ba chân.

Thomson cho biết trí tưởng tượng trong điều kiện này đóng vai trò quan trọng. "Nếu chúng ta muốn tìm hiểu về quá trình tiến hóa của sự sống, chúng ta cần hiểu những gì tiến hóa có thể làm và cả những gì nó không thể", anh nói.

Và việc tưởng tượng ra những sinh vật ba chân rồi đi tìm câu trả lời cho câu hỏi tại sao chúng không tồn tại không phải chỉ là một công việc tiêu khiển. Nó xứng đáng là một nghiên cứu khoa học thực sự.

Loading...
TIN CŨ HƠN
Sóng thần làm lây lan loài nấm gây chết người?

Sóng thần làm lây lan loài nấm gây chết người?

Các nhà khoa học lo ngại rằng sóng thần và tình trạng ấm lên toàn cầu có thể gây ra các đại dịch chết người.

Đăng ngày: 08/10/2019
Viên kim cương bọc kim cương 800 triệu năm mới có một

Viên kim cương bọc kim cương 800 triệu năm mới có một

Viên kim cương "hai trong một" 800 triệu năm tuổi tìm thấy ở Siberia là phát hiện vô giá và độc nhất trên thế giới.

Đăng ngày: 08/10/2019
Điều xảy ra khi thời gian ngừng lại?

Điều xảy ra khi thời gian ngừng lại?

Khái niệm ngưng đọng thời gian xuất hiện trên phim ảnh khá nhiều. Tuy vậy, việc ngưng đọng thời gian dưới góc nhìn khoa học không lãng mạn như trên phim.

Đăng ngày: 07/10/2019
Ai là thiên tài nói láo khiến cả nước Anh tin sái cổ?

Ai là thiên tài nói láo khiến cả nước Anh tin sái cổ?

Trò bịp bợm của Psalmanazar chỉ kết thúc vào năm 1706 khi “thiên tài nói láo” đã cảm thấy quá mệt mỏi với vở kịch của mình và tiết lộ bộ mặt thật của mình là một người châu Âu chính hiệu.

Đăng ngày: 06/10/2019
Vì sao các vận động viên có thói quen cạo sạch lông chân?

Vì sao các vận động viên có thói quen cạo sạch lông chân?

Các vận động viên chuyên nghiệp tay chân thường nhẵn thín không lông, và có lý do hết sức thú vị đằng sau đó.

Đăng ngày: 06/10/2019
Tìm ra yếu tố quyết định màu sắc của khủng long

Tìm ra yếu tố quyết định màu sắc của khủng long

Bạn có biết khủng long màu gì không? Nhiều người sẽ nói: Nó không phải là màu sắc trong bộ phim Jurassic World!

Đăng ngày: 06/10/2019
Phát hiện “cơ bắp biến mất” ở người hơn 250 triệu năm về trước

Phát hiện “cơ bắp biến mất” ở người hơn 250 triệu năm về trước

Một số cơ bắp của con người "biến mất" hơn 250 triệu năm trước đã được tìm thấy không phải ở những người mê tập thể thao mà là phôi thai trong vài tháng đầu tiên.

Đăng ngày: 06/10/2019
Tiêu điểm
Khoa Học News