Thủ phạm khiến bão Yagi, Helene "hung tàn" chưa từng có

Trước thực trạng các cơn bão ngày càng mạnh lên, giới khoa học kêu gọi mở rộng thang đo Saffir-Simpson thêm cấp độ 6 đối với bão có sức gió trên 308km/h.

Các nhà khoa học cảnh báo biến đổi khí hậu đang làm tăng sức tàn phá của các cơn bão mạnh lên mức chưa từng có, như bão Helene đổ bộ vào đông nam nước Mỹ và bão Yagi (bão số 3) hoành hành ở châu Á vừa qua.

Một nghiên cứu công bố mới đây tại Mỹ cho thấy hiện tượng nóng lên toàn cầu là nguyên nhân khiến các cơn bão nhiệt đới xảy ra với cường độ mạnh hơn và tần suất nhiều hơn.


Bão Helene gây ngập nặng ở Asheville, North Carolina (Mỹ). Cơn bão này đến nay đã khiến ít nhất 189 người chết, trở thành cơn bão gây chết chóc thứ hai ở Mỹ trong 50 năm qua - (Ảnh: AFP).

Theo nghiên cứu, nhiệt độ bề mặt đại dương ấm lên khiến lượng hơi nước trong khí quyển gia tăng, khiến các cơn bão mạnh lên về cường độ.

Ông Michael Mann, nhà khí hậu học tại Đại học Pennsylvania, cho biết mức tăng nhiệt độ toàn cầu 1 độ C hiện nay đã khiến sức tàn phá của bão tăng trung bình khoảng 40%. Trong nghiên cứu công bố trên tạp chí của Viện hàn lâm Khoa học quốc gia Mỹ (PNAS), ông kêu gọi mở rộng thang đo Saffir-Simpson thêm cấp độ 6 đối với các cơn bão có sức gió trên 308km/h.

Nhiều nhà khoa học cho rằng biến đổi khí hậu đã làm tăng cường độ của cơn bão Helene lên cấp 4 - là cấp độ cao nhất trên thang đo. Nhà khí hậu học ở bang Florida, David Zierden, cho biết hàm lượng nhiệt trong các đại dương ở mức kỷ lục đã khiến bão mạnh lên và gây thiệt hại lớn.

Trong khi đó, hiện tượng "tăng nhanh cường độ", nghĩa là sức gió một cơn bão tăng tốc thêm 55km trong vòng 24 giờ, cũng đang trở nên phổ biến hơn.

Nhà khoa học khí hậu tại phòng thí nghiệm quốc gia tây bắc Thái Bình Dương của Bộ Năng lượng Mỹ, Karthik Balaguru, cho rằng sự gia tăng này có thể có tác động nghiêm trọng, đặc biệt nếu xảy ra gần bờ biển trước khi bão đổ bộ vào đất liền.

Biến đổi khí hậu cũng làm giảm sức cắt gió - những thay đổi về tốc độ và hướng gió theo độ cao - dọc bờ biển Đại Tây Dương của Bắc Mỹ và bờ biển Thái Bình Dương của châu Á. "Sức cắt gió mạnh có thể ngăn cản cơn bão phát triển mạnh và giảm sức tàn phá của bão", ông Balaguru giải thích.

Ngoài ra, sự chênh lệch nhiệt độ bề mặt đất với bề mặt nước cũng khiến độ ẩm tăng cao dọc khu vực bờ biển, dẫn đến áp suất và lưu thông gió đẩy độ ẩm vào tầng bình lưu giữa, tạo điều kiện để bão phát triển.

Về tần suất, một số nghiên cứu cho thấy ô nhiễm bụi mịn ở Mỹ và châu Âu được cải thiện đã có thể làm gia tăng tần suất bão ở Đại Tây Dương, trong khi ô nhiễm ở Trung Quốc và Ấn Độ có thể đang ngăn chặn các cơn bão ở tây Thái Bình Dương.

TIN CŨ HƠN
Hòn đảo Đầu lâu bí ẩn: Nơi du khách chỉ được ngắm chứ không thể đặt chân đến

Hòn đảo Đầu lâu bí ẩn: Nơi du khách chỉ được ngắm chứ không thể đặt chân đến

Nằm cách bờ biển Victoria gồ ghề, hòn đảo kỳ lạ này vẫn là một bí ẩn cho đến tận bây giờ.

Đăng ngày: 25/01/2026
Nắng nóng tan chảy mái nhà, hàng chục thành phố Trung Quốc báo động khẩn

Nắng nóng tan chảy mái nhà, hàng chục thành phố Trung Quốc báo động khẩn

Hàng chục thành phố của Trung Quốc đang hứng chịu nắng nóng thiêu đốt khi nhiệt độ cực điểm làm tan chảy mái nhà và biến dạng các con đường.

Đăng ngày: 23/01/2026
Động đất là gì? Động đất được hình thành như thế nào?

Động đất là gì? Động đất được hình thành như thế nào?

Động đất là hiện tượng rung động đột ngột của vỏ Trái đất, mạnh hay yếu tuỳ từng trận (xác định bằng độ Richter).

Đăng ngày: 19/01/2026
Phân biệt rét đậm, rét hại, rét ẩm, rét khô: Kiểu rét nào

Phân biệt rét đậm, rét hại, rét ẩm, rét khô: Kiểu rét nào "đáng sợ" nhất?

Chúng ta thường nghe các thuật ngữ rét đậm, rét hại... trong các bảng tin dự báo thời tiết, tuy nhiên không phải ai cũng phân biệt được các kiểu rét này.

Đăng ngày: 15/01/2026
Sấm sét là gì? Tại sao có sấm sét?

Sấm sét là gì? Tại sao có sấm sét?

Một hiện tượng thiên nhiên đặc biệt phổ biến xảy ra ở khắp mọi nơi trên trái đất của chúng ta, đó là sấm sét. Nó là một luồng điện cực mạnh và sẵn sàng phá hủy mọi thứ mà nó phóng xuống.

Đăng ngày: 15/01/2026
Núi lửa bùn ở Indonesia - Thảm họa thiên nhiên tàn khốc đến từ cả sức mạnh tự nhiên và lòng tham con người

Núi lửa bùn ở Indonesia - Thảm họa thiên nhiên tàn khốc đến từ cả sức mạnh tự nhiên và lòng tham con người

Núi lửa bùn hình thành khi có sự kết hợp của bùn, chất lỏng và khí phun trào trên bề mặt Trái đất.

Đăng ngày: 13/01/2026
Bão Dora làm nên lịch sử với đường đi kỳ lạ vượt đại dương, từ châu Mỹ sang gần châu Á

Bão Dora làm nên lịch sử với đường đi kỳ lạ vượt đại dương, từ châu Mỹ sang gần châu Á

Sau khi gây ra những cơn gió mạnh làm lan nhanh lửa cháy rừng ở Hawaii (Mỹ), bão Dora đã "lập kỳ tích" về quãng đường dài khác thường, vượt qua Thái Bình Dương, giờ đã đến gần châu Á.

Đăng ngày: 13/01/2026
Khoa Học News