Thước phim đầu tiên về vụ phun trào trên Mặt trời

Một tàu vũ trụ chuyên nghiên cứu Mặt trời quay hình ảnh đầu tiên về vụ phun trào nhật hoa trước khi bắt đầu tiến hành nhiệm vụ khoa học.

Solar Orbiter, nhiệm vụ hợp tác giữa Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA) và Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA), phóng vào tháng 2/2020. Tàu bay sát Mặt trời hai lần, lần gần nhất vào ngày 10/2. Các nhà khoa học vẫn đang phân tích dữ liệu trước khi con tàu bắt đầu nhiệm vụ khoa học chính thức vào tháng 11/2021. Nhưng họ phát hiện hiện tượng đặc biệt ngay sau lần bay gần nhất hồi tháng 2 năm nay, đó là hai vụ phun trào nhật hoa, xảy ra khi Mặt trời bắn lượng lớn vật chất từ khí quyển ngôi sao vào không gian.

Ở thời điểm đó, khoảng cách giữa con tàu và Mặt trời bằng khoảng một nửa quãng đường giữa ngôi sao và Mặt trời. Nó bay ở hướng ngược với Mặt trời. Vị trí đó có nghĩa Solar Orbiter có thể quan sát một số khu vực của Mặt trời mà các nhà khoa học trên Mặt trời hoàn toàn không thể nhìn thấy, nhưng việc truyền dữ liệu về hành tinh sẽ rất chậm.

Các nhà nghiên cứu từng phát hiện hai vụ phun trào nhật hoa từ dữ liệu khoa học khi tàu bay ra xa Mặt trời. Nhưng họ nhận thấy 3 thiết bị của Solar Orbiter tiếp tục ghi lại hai vụ phun trào nhật hoa khác không lâu sau lần bay gần thứ hai, theo ESA.

Đó là những sự kiện đầu tiên mà thiết bị chụp ảnh nhật quyển của Solar Orbiter (SoloHI) quan sát được. Thiết bị này chuyên ghi hình dòng vật phun ra từ Mặt trời. SoloHI tình cờ thu thập dữ liệu và quan sát chỉ với một trong 4 máy dò.

Các thiết bị của tàu vũ trụ chụp những hình ảnh ấn tượng của một vụ phun trào nhật hoa hôm 12/2 và 13/2. Mỗi thiết bị tập trung vào một khu vực khác nhau.


Vụ phun trào nhật hoa do thiết bị SoloHI trên tàu Solar Orbitor ghi hình.

Ba tàu vũ trụ khác cũng quan sát sự kiện là tàu STEREO-A của NASA, Proba-2 của ESA và Đài quan sát Mặt trời và nhật quyển (SOHO). Dữ liệu về sự phun trào nhật hoa từ 4 nhiệm vụ sẽ cung cấp hình ảnh toàn diện về Mặt trời và môi trường xung quanh.

Giống như các loại thời tiết vũ trụ khác, sự phun trào nhật hoa thu hút giới nghiên cứu và kỹ sư bởi chúng có khả năng gây hại cho tàu vũ trụ và phi hành gia, đặc biệt ở ngoài quỹ đạo của Trạm Vũ trụ Quốc tế. Từ trước tới nay, khả năng theo dõi và dự đoán thời tiết vũ trụ của các nhà nghiên cứu rất hạn chế. Vì vậy, những nhiệm vụ như Solar Orbiter sẽ tăng cường hiểu biết về hoạt động của Mặt trời.

TIN CŨ HƠN
Hố đen lớn gấp 100 tỷ lần Mặt trời có thể tồn tại

Hố đen lớn gấp 100 tỷ lần Mặt trời có thể tồn tại

Các nhà nghiên cứu dự đoán hố đen có thể phát triển tới khối lượng siêu lớn, góp phần hé lộ bí ẩn về vật chất tối.

Đăng ngày: 29/08/2025
Đổi đời nhờ

Đổi đời nhờ "vàng từ trên trời rơi xuống" trúng nhà

Một người thợ đóng quan tài trở thành triệu phú chỉ sau một đêm nhờ thiên thạch nặng 2,1kg rơi qua mái nhà.

Đăng ngày: 28/08/2025
Năm ánh sáng là gì? Một năm ánh sáng bằng bao nhiêu km?

Năm ánh sáng là gì? Một năm ánh sáng bằng bao nhiêu km?

Năm ánh sáng là đơn vị đo thông dụng ngoài vũ trụ bao la, rộng lớn. Và người ta thường nhầm lẫn nghĩ rằng đây là đơn vị đo thời gian.

Đăng ngày: 22/08/2025
Sẽ ra sao nếu bạn rơi vào hố đen vũ trụ?

Sẽ ra sao nếu bạn rơi vào hố đen vũ trụ?

Thật khó tưởng tượng điều gì sẽ xảy ra khi rơi vào một hố đen. Một mô phỏng mới đây đã hé lộ trải nghiệm kinh hoàng này.

Đăng ngày: 18/08/2025
Thiên Vương Tinh - Hành tinh kỳ lạ nhất Hệ Mặt Trời

Thiên Vương Tinh - Hành tinh kỳ lạ nhất Hệ Mặt Trời

Cho tới khi chưa tìm ra được Hành tinh thứ 9 (chỉ mới là giả thuyết), Thiên Vương Tinh (Uranus) vẫn là hành tinh "khác người" nhất so với 7 hành tinh còn lại của hệ Mặt Trời chúng ta.

Đăng ngày: 18/08/2025
Hàng tỉ nền văn minh ngoài hành tinh đã và đang tồn tại

Hàng tỉ nền văn minh ngoài hành tinh đã và đang tồn tại

Các nhà khoa học tính toán và gần như chắc chắn nhiều nền văn minh ngoài Trái đất đã và đang tồn tại trong vũ trụ này.

Đăng ngày: 17/08/2025
Số phận của những lá cờ Mỹ cắm trên Mặt Trăng

Số phận của những lá cờ Mỹ cắm trên Mặt Trăng

Những lá cờ do phi hành gia Mỹ cắm trên bề mặt của Mặt Trăng trong chương trình Apollo ngày càng phai màu và phân hủy.

Đăng ngày: 17/08/2025
Khoa Học News