Tìm thấy cụm thiên hà cổ xưa nhất

Các nhà thiên văn học quốc tế công bố phát hiện một cụm thiên hà hình thành trong giai đoạn đầu của vũ trụ cách đây hơn 13 tỷ năm.

Bằng các quan sát từ ba kính viễn vọng Subaru, Keck và Gemini, nhóm nghiên cứu quốc tế dẫn dầu bởi Yuichi Harikane từ Đài quan sát Thiên văn Quốc gia Nhật Bản đã tìm thấy một cụm bao gồm 12 thiên hà khổng lồ, được gọi là Protocluster. Với tuổi đời hơn 13 tỷ năm tuổi, chỉ khoảng 800 năm vụ nổ Big Bang, đây là cụm thiên hà lâu đời nhất từng được biết đến trong vũ trụ.


Ảnh chụp 12 thành viên trong cụm thiên hà Protocluster. (Ảnh: Scitech Daily).

Trong số 12 thành viên của cụm Protocluster, có một thiên hà đã được tìm thấy từ 10 năm trước, có tên là Himiko. Đó là một đám mây khí khổng lồ nằm cách trung tâm cụm thiên hà tới 500 triệu năm ánh sáng. "Thật khó hiểu tại sao một vật thể lớn như Himiko lại không nằm ở trung tâm. Tuy nhiên, manh mối này có thể là chìa khóa để hiểu mối quan hệ giữa các thiên hà và cụm thiên hà khổng lồ", Masami Ouchi, đồng tác giả của nghiên cứu cho biết.

Trong vũ trụ hiện tại, các cụm thiên hà có thể chứa hàng trăm thành viên, nhưng bằng cách nào mà chúng phát triển thành cụm vẫn là một câu hỏi lớn trong thiên văn học. Việc phát hiện những cụm thiên hà sơ khai như Protocluster có ý nghĩa rất quan trọng, có thể giúp các nhà khoa học hiểu thêm về sự hình thành của chúng.

"Protocluster là một hệ thống hiếm, đặc biệt, có mật độ cực kỳ cao và không dễ tìm", Yuichi mô tả. "Để khắc phục vấn đề này, chúng tôi đã sử dụng trường quan sát rộng của kính viễn vọng Subaru để lập bản đồ một khu vực rộng lớn trên bầu trời và tìm kiếm".

Phát hiện của nhóm nghiên cứu đã được công bố trên tạp chí vật lý thiên văn Astrophysical Journal hôm 27/9.

TIN CŨ HƠN
Tổng quan về sao Mộc

Tổng quan về sao Mộc

Sao Mộc hay Mộc tinh là hành tinh thứ năm tính từ Mặt Trời và là hành tinh lớn nhất trong Hệ Mặt Trời.

Đăng ngày: 14/02/2026
Tổng quan về sao Thủy

Tổng quan về sao Thủy

Sao Thủy hay Thủy Tinh là hành tinh nhỏ nhất và gần Mặt Trời nhất trong tám hành tinh thuộc Hệ Mặt Trời, với chu kỳ quỹ đạo bằng 88 ngày Trái Đất.

Đăng ngày: 13/02/2026
Vụ nổ Big Bang là gì?

Vụ nổ Big Bang là gì?

Vũ trụ là gì? Một câu hỏi lớn đã từng đặt ra trước nhân loại suốt bao nhiêu thế kỷ. Thời xưa ở Trung Hoa cổ đại, nhà triết học Lão Tử đã cho vũ trụ là một tồn tại "vô thuỷ, vô chung, vô cùng, vô tận".

Đăng ngày: 13/02/2026
Khám phá môi trường khí quyển các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Khám phá môi trường khí quyển các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Hệ Mặt Trời (hay Thái Dương Hệ) là một hệ hành tinh có Mặt Trời ở trung tâm và các thiên thể nằm trong phạm vi lực hấp dẫn của Mặt Trời, tất cả chúng được hình thành từ sự suy sụp của một đám mây phân tử khổng lồ cách đây gần 4,6 tỷ năm.

Đăng ngày: 15/01/2026
Lý do không gian vũ trụ tối đen dù có nhiều ngôi sao chiếu sáng

Lý do không gian vũ trụ tối đen dù có nhiều ngôi sao chiếu sáng

Sự giãn nở của vũ trụ và khoảng cách rất lớn giữa các ngôi sao khiến không gian vũ trụ tối đen dù có vô vàn ngôi sao chiếu sáng.

Đăng ngày: 15/01/2026
“Xuyên không” 700 năm, NASA soi thấu “loài mới” trong thế giới hành tinh

“Xuyên không” 700 năm, NASA soi thấu “loài mới” trong thế giới hành tinh

Siêu kính viễn vọng James Webb lần đầu tiên "xuyên thủng" bầu khí quyển của một hành tinh không giống bất cứ thứ gì được nhìn thấy trong hệ Mặt Trời hay những hệ sao lân cận.

Đăng ngày: 13/01/2026
Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Hệ Mặt trời (hay Thái Dương Hệ) là hệ hành tinh gồm có Mặt Trời ở trung tâm và các vật quay xung quanh.

Đăng ngày: 10/01/2026
Khoa Học News