Tìm thấy quan tài nghìn năm của cận vệ hoàng đế La Mã

Cỗ quan tài đá chứa hài cốt còn nguyên vẹn của một cận vệ từng bảo vệ hoàng đế La Mã Diocletian cùng nhiều đồ mai táng.


Quan tài đá của Tziampo. (Ảnh: Arkeonews)

Các nhà khảo cổ phát hiện quan tài có dòng chữ "người bảo vệ hoàng đế" khắc bằng tiếng Latinh ở tỉnh Kocaeli phía tây Thổ Nhĩ Kỳ trong quá trình xây dựng nền móng của một tòa nhà từ năm 2017 đến 2019. Trong suốt đợt khai quật do Bảo tàng Kocaeli chỉ đạo, nhóm nghiên cứu nhận dạng tổng cộng 37 ngôi mộ. Cỗ quan tài nằm ở một ngôi mộ trong số đó. Nghiên cứu do phó giáo sư Hüseyin Sami Öztürk ở Đại học Marmara tiến hành xác nhận quan tài thuộc về Tziampo, cận vệ của hoàng đế Diocletian (trị vì từ năm 284 - 305).

Theo Serkan Geduk, giám đốc Bảo tàng khảo cổ và dân tộc học Kocaeli, Tziampo có xuất xứ là người Romania trước khi gia nhập quân đội La Mã ở vị trí kỵ binh. Được huấn luyện để làm rối loạn hàng ngũ bộ binh của quân địch, tấn công bên sườn, đuổi theo, bắt giữ và giết quân địch tháo chạy. Sau 9 năm ở tiền tuyến, Tziampo được thăng chức lên cấp tướng và ở năm thứ 11 trong quân ngũ, ông được phong tước hiệu "người bảo vệ hoàng đế".

Các nhà khảo cổ cho biết Tziampo nằm trong đội cận vệ 8 người, 7 người còn lại đến từ Italy, Croatia, Serbia, Algeria, và Arab. Ngôi mộ của Tziampo rất đặc biệt bởi đây không chỉ là lần đầu tiên một cận vệ của hoàng đế được phát hiện ở Anatolia (nay là Thổ Nhĩ Kỳ) mà bộ xương của ông vẫn còn nguyên vẹn và bao quanh là nhiều đồ mai táng. Nhóm nghiên cứu đào được nhiều đồ cúng tế xung quanh hai bộ xương. Bộ xương còn lại thuộc về vợ của Tziampo.

Ngoài quan tài của Tziampo, 4 trong 5 quan tài khác phát hiện tại khu vực cũng có chữ khắc bằng tiếng Latinh. Tất cả hài cốt và đồ mai táng thu thập từ khu mộ ở Kocaeli sẽ giúp các nhà nghiên cứu hiểu rõ hơn lịch sử của Anatolia dưới sự cai trị của đế quốc La Mã.

TIN CŨ HƠN
Những điều nhầm tưởng về khủng long

Những điều nhầm tưởng về khủng long

Danh sách dưới đây sẽ khám phá một số quan niệm sai lầm thường gặp về khủng long, và rằng chúng ta đã biết bao nhiêu về chúng, do tạp chí NewScientist liệt kê.

Đăng ngày: 23/01/2026
Thành phố của giới siêu giàu La Mã cổ đại chìm dưới đáy biển

Thành phố của giới siêu giàu La Mã cổ đại chìm dưới đáy biển

Thành phố Baiae nằm dưới lòng đại dương từng là nơi dành cho tầng lớp giàu có thời La Mã với nhiều công trình xa hoa lộng lẫy.

Đăng ngày: 22/01/2026
Bí ẩn xác ướp mèo lạ nghìn năm lạ nhất thế giới: Có 3 đuôi, 5 chân

Bí ẩn xác ướp mèo lạ nghìn năm lạ nhất thế giới: Có 3 đuôi, 5 chân

Thông qua chụp CT, các chuyên gia tại Viện nghiên cứu khảo cổ dự phòng quốc gia Pháp (INRAP) đã phát hiện xác ướp mèo lạ nhất thế giới.

Đăng ngày: 18/01/2026
Loài vượn khổng lồ ở Đông Nam Á thời tiền sử

Loài vượn khổng lồ ở Đông Nam Á thời tiền sử

Gigantopithecus blacki, vượn khổng lồ sống cách đây 9 triệu năm, cao 3 mét và nặng 6 tạ, được coi là loài linh trưởng lớn nhất từng tồn tại trên Trái Đất.

Đăng ngày: 14/01/2026
Phát hiện mới về cái nôi của nền toán học nhân loại

Phát hiện mới về cái nôi của nền toán học nhân loại

Các nhà khoa học Bỉ cho biết họ vừa giải mã được những dấu tích khắc trên đốt xương Ishango được một nhà địa chất học người Bỉ phát hiện ở châu Phi cách đây nửa thế kỷ.

Đăng ngày: 10/01/2026
Tiết lộ về

Tiết lộ về "con trăn" hơn 600 tuổi hiện ẩn mình dưới Tử Cấm Thành được canh phòng cẩn mật

Điều kỳ lạ viễn tưởng về con trăn lớn nhất thế giới có tuổi đời 612 năm hiện đang ẩn mình dưới Tử Cấm Thành được canh phòng cẩn mật vừa được tiết lộ khiến cả thế giới "kinh hoàng".

Đăng ngày: 04/01/2026
Bao Công có thật sự là vị quan thanh liêm? Lời nhắn của kẻ trộm mộ để lại đã hé lộ sự thật!

Bao Công có thật sự là vị quan thanh liêm? Lời nhắn của kẻ trộm mộ để lại đã hé lộ sự thật!

Trong thực tế lịch sử, Bao Công là một vị quan nổi tiếng dưới thời nhà Tống. Câu hỏi về sự thanh liêm của Bao Cong từng khiến các nhà sử học hiện đại phải đau đầu.

Đăng ngày: 03/01/2026
Khoa Học News