Khoa Học News

Tìm thấy "tế bào thời gian" trong não người

Nghiên cứu mới cho thấy "tế bào thời gian", được cho là đại diện cho thông tin thời gian, có thể là chất keo dính các ký ức của chúng ta lại với nhau theo đúng trình tự.

Bằng chứng cho các loại "tế bào thời gian", hay các tế bào thần kinh trong vùng hồi hải mã (hippocampus) của não, theo dõi trình tự này trước đây đã được tìm thấy ở chuột, nơi các tổ hợp tế bào thần kinh cụ thể được cho là hỗ trợ việc ghi nhớ các sự kiện và lập kế hoạch các chuỗi hành động nhưng ít người biết hơn về cách bộ nhớ từng đoạn được mã hóa trong não người.


Tế bào thần kinh là chất keo dính các ký ức của chúng ta lại với nhau theo đúng trình tự.

Để làm rõ hơn, một nhóm do nhà khoa học thần kinh Leila Reddy từ Trung tâm Nghiên cứu Não bộ và Nhận thức (CerCo) ở Pháp dẫn đầu đã theo dõi hoạt động điện trong não của 15 bệnh nhân động kinh. Họ đã sử dụng các vi điện cực được cấy vào hồi hải mã để theo dõi.

Các nhà nghiên cứu giải thích: "Việc tạo ra những ký ức theo từng giai đoạn đòi hỏi phải liên kết các sự kiện riêng biệt của một trải nghiệm với nhau với sự trung thực về thời gian. Với tầm quan trọng của hồi hải mã trong việc học thứ tự trình tự và phán đoán trật tự thời gian, chúng tôi đã kiểm tra xem các tế bào thần kinh hồi hải mã của con người có đại diện cho thông tin thời gian hay không trong khi những người tham gia học được thứ tự của một chuỗi các mục".

Những thí nghiệm được tiến hành trong các cuộc kiểm tra y tế sử dụng các điện cực để xác định nguồn gốc của các cơn co giật trong não của người được theo dõi.

Trong các thí nghiệm, những người tham gia được trình bày một chuỗi hình ảnh theo thứ tự xác định trước và được yêu cầu ghi nhớ trình tự.

Với các phiên làm việc, các điện cực ghi lại các tế bào thần kinh cụ thể trong hồi hải mã kích hoạt phản ứng với thí nghiệm, cả trong những thời điểm cụ thể khi hình ảnh được hiển thị, trong khoảng trống khi không có hình ảnh nào được hiển thị và những lúc tạm dừng, nơi những người tham gia được yêu cầu dự đoán hình ảnh nào sẽ được hiển thị tiếp theo từ một chuỗi đã được hiển thị.

Theo các nhà nghiên cứu, các tế bào thần kinh liên quan là bằng chứng của các "tế bào thời gian": "các tế bào thần kinh có hoạt động được điều chỉnh bởi bối cảnh thời gian trong một khoảng thời gian xác định rõ".

Các nhà nghiên cứu cho biết một số tế bào thần kinh này tích cực tham gia vào việc ghi nhớ hoặc nhớ lại chuỗi hình ảnh trong các thí nghiệm, nhưng một số cũng hoạt động khi không có kích thích thị giác, cho thấy chúng đang mã hóa dòng thời gian ngay cả khi không có gì cụ thể xảy ra.

"Các "tế bào thời gian" được quan sát để bắn vào những thời điểm liên tiếp trong những khoảng thời gian trống này. Điều biến thời gian trong những khoảng thời gian này không thể bị thúc đẩy bởi các sự kiện bên ngoài, thay vào đó, chúng dường như đại diện cho một tín hiệu thời gian đang phát triển do những thay đổi trong trải nghiệm của bệnh nhân trong thời gian chờ đợi này", các nhà nghiên cứu cho hay.

Các tế bào thời gian trong não người là "đa chiều", có khả năng mã hóa thông tin liên quan đến thời gian nhưng cũng phản ứng với các loại thông tin cảm giác hoặc kích thích khác nhau.

Nhóm nghiên cứu cho rằng có thể hành vi đa chiều của các tế bào thần kinh thời gian này có thể là thứ ghi lại "cái gì", "ở đâu" "khi nào" của trải nghiệm, kết hợp các yếu tố lại với nhau để tạo nên ký ức mạch lạc từ một mớ hỗn độn đầu vào.

"Trọng tâm của kinh nghiệm sống lại quá khứ của chúng ta là khả năng nhớ lại một cách sinh động các sự kiện cụ thể đã xảy ra tại một địa điểm cụ thể và theo một trật tự thời gian cụ thể. Kết quả của chúng tôi cung cấp thêm bằng chứng rằng các tế bào thần kinh vùng hải mã của con người đại diện cho dòng chảy của thời gian trong một trải nghiệm", các nhà nghiên cứu nhấn mạnh.

TIN CŨ HƠN
Lá bìm bìm làm thuốc

Lá bìm bìm làm thuốc

Bìm bìm được dùng phổ biến theo kinh nghiệm dân gian để làm thuốc lợi tiểu chữa phù thũng, đái dắt. Bìm bìm là loại dây leo. Lá mọc so le, chia 5 thùy. Hoa mầu trắng hay lam tím. Quả nang.

Đăng ngày: 30/05/2026
Nam giới và nữ giới ai chịu đau tốt hơn?

Nam giới và nữ giới ai chịu đau tốt hơn?

Nghiên cứu của các nhà khoa học thuộc ĐH Malaga chỉ ra, khả năng chịu đau ở nam giới và nữ giới là tương tự nhau.

Đăng ngày: 30/05/2026
Chữa trị ung thư: Đã có nhiều kỹ thuật mới

Chữa trị ung thư: Đã có nhiều kỹ thuật mới

Hàng năm, trên thế giới có khoảng 10 triệu ca ung thư mới mắc và khoảng 6 triệu người chết do ung thư. Tuy nhiên, hiện nay, đã có khá nhiều lọai bệnh ung thư có thể phòng ngừa và điều trị nhờ sự tiến bộ không ngừng của khoa học. GS Nguyễn Chấn Hùng, Giám đốc

Đăng ngày: 29/05/2026
Những lý do nên dùng cà chua

Những lý do nên dùng cà chua

Cà chua thường xuyên xuất hiện trong căn bếp của mọi nhà và được dùng để chế biến rất nhiều món ăn. Nhưng lợi ích, tác dụng tuyệt vời của loại quả này cũng như cách ăn nó sao cho tốt nhất thì không phải ai cũng biết.

Đăng ngày: 29/05/2026
Cách phân biệt bệnh bạch hầu và viêm họng

Cách phân biệt bệnh bạch hầu và viêm họng

ThS.BS Trần Duy Hưng, Trưởng khoa Nhiễm khuẩn tổng hợp, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết rằng, điều kiện khí hậu ít tác động đến bệnh bạch hầu, nguy cơ mắc vi khuẩn bạch hầu ở cả nam và nữ là như nhau.

Đăng ngày: 27/05/2026
Tìm hiểu triệu chứng và cách chữa ngón tay gãy bút chì

Tìm hiểu triệu chứng và cách chữa ngón tay gãy bút chì

Ngón tay bị gãy bút chì là do chấn thương ở khớp giữa ngón tay, nơi có thể gập cong. Khớp này gọi được là khớp nối liên vị gần (PIP).

Đăng ngày: 26/05/2026
Tại sao lại bị chuột rút khi ngủ?

Tại sao lại bị chuột rút khi ngủ?

Chuột rút khi ngủ khiến bạn cảm thấy đau đớn, mất ngủ? Cùng tìm hiểu nguyên nhân và cách điều trị tình trạng này qua bài viết dưới đây.

Đăng ngày: 16/05/2026
Khoa Học News