Vì sao cực từ Trái đất dịch về Nga?

Các nhà khoa học cho rằng sự giằng co giữa hai vùng từ trường bên dưới Canada và Siberia là nguyên nhân khiến cực từ trường phía bắc của Trái đất xê dịch.

Nhóm nghiên cứu ở Đại học Leeds phát hiện vị trí cực từ trường phía bắc của Trái đất được kiểm soát bởi hai vùng từ trường, một ở dưới Canada và một ở dưới Siberia. Chúng tạo ra hiệu ứng giằng co quyết định vị trí của cực từ, theo tiến sĩ Phil Livermore, trưởng nhóm nghiên cứu.


Cực từ trường phía bắc của Trái đất đang dịch chuyển từ Canada đến Siberia. (Ảnh: Science Alert).

"Trong lịch sử, vùng từ trường ở dưới Canada giành phần thắng và đó là lý do từ trường tập trung ở Canada. Nhưng vài thập kỷ qua, vùng này yếu đi và vùng từ trường ở dưới Siberia mạnh dần lên", tiến sĩ Livermore cho biết. "Điều đó giải thích tại sao cực từ đột nhiên tăng tốc di chuyển ra xa khỏi vị trí quen thuộc".

Các nhà nghiên cứu lý giải độ mạnh thay đổi của hai vùng từ trường là do những thay đổi ở dòng vật liệu nóng chảy trong lòng Trái đất. Tiến sĩ Livermore và cộng sự cũng tìm cách lập mô hình đường di chuyển cực từ phía bắc bằng dữ liệu từ vệ tinh chuyên đo sự thay đổi hình dáng của từ trường Trái đất trong 20 năm qua. Mô hình mới nhất của họ chỉ ra cực từ trường phía bắc sẽ tiếp tục di chuyển về phía Nga trước khi bắt đầu chậm lại. Nhưng các nhà nghiên cứu chưa rõ lần này nó có di chuyển lại về phía Canada hay không.

Trong những năm gần đây, cực từ trường phía bắc dịch chuyển nhiều đến mức Trung tâm dữ liệu địa vật lý quốc gia Mỹ và Cục khảo sát địa chất Anh phải cập nhật sớm mô hình từ tính thế giới (World Magnetic Model) năm 2019. Mô hình đại diện cho từ trường Trái đất được sử dụng rộng rãi trong các hệ thống và thiết bị định vị như điện thoại để khắc phục lỗi trên la bàn. Tiến sĩ Livermore và cộng sự công bố kết quả nghiên cứu hôm 5/5 trên tạp chí Nature Geoscience.

TIN CŨ HƠN
Cúng ông Công ông Táo trong bếp hay trên bàn thờ?

Cúng ông Công ông Táo trong bếp hay trên bàn thờ?

Khi cúng ông Táo, nếu gia đình không có ban thờ Táo quân riêng thì phải thắp hương ở ban thờ thần linh hoặc gia tiên chứ không nên cúng lễ ở bếp.

Đăng ngày: 03/02/2026
Cách sắp mâm cỗ cúng ông Công ông Táo đúng và đầy đủ nhất

Cách sắp mâm cỗ cúng ông Công ông Táo đúng và đầy đủ nhất

Ngày 23 tháng Chạp hàng năm người Việt Nam ta luôn làm mâm cỗ cúng ông Công ông Táo. Ông Công ông Táo là thần cai quản việc bếp núc trong mỗi nhà và ngày này là ngày ông lên chầu Trời.

Đăng ngày: 03/02/2026
14 mẹo chống nồm ẩm rẻ tiền mà hiệu quả

14 mẹo chống nồm ẩm rẻ tiền mà hiệu quả

Thời tiết nồm, ẩm khiến nền nhà có hiện tượng "đồ mồ hôi" gây khó chịu và ảnh hưởng không nhỏ tới cuộc sống của gia đình bạn.

Đăng ngày: 03/02/2026
Ngồi đâu trên máy bay an toàn nhất?

Ngồi đâu trên máy bay an toàn nhất?

Nếu di chuyển bằng máy bay, bạn có biết ghế ngồi nào là an toàn nhất? Các chuyên gia chỉ ra rằng có một số chỗ trên máy bay có tỷ lệ sống sót cao nhất.

Đăng ngày: 29/01/2026
Những cách hiểu sai về tập tục cúng ông Công ông Táo

Những cách hiểu sai về tập tục cúng ông Công ông Táo

Cúng ông Công ông Táo là một nét đẹp văn hóa của người Việt Nam. Tuy nhiên, cần hiểu đúng ý nghĩa của tập tục này để lễ cúng được trọn vẹn và ý nghĩa hơn.

Đăng ngày: 28/01/2026
Sự khác biệt thú vị giữa Tết xưa và Tết nay

Sự khác biệt thú vị giữa Tết xưa và Tết nay

Tết xưa nhà nhà đốt pháo giấy, Tết nay chỉ được bắn pháo hoa. Tết xưa cả gia đình quây quần gói bánh chưng, ngày nay nhiều gia định chọn bánh chưng bán sẵn.

Đăng ngày: 27/01/2026
Có bao nhiêu quốc gia trên thế giới?

Có bao nhiêu quốc gia trên thế giới?

Một quốc gia là một chủ thể của luật quốc tế (một quốc gia có chủ quyền hoàn toàn) phải đáp ứng được những tiêu chuẩn sau.

Đăng ngày: 22/01/2026
Khoa Học News