Vì sao cực từ Trái đất dịch về Nga?

Các nhà khoa học cho rằng sự giằng co giữa hai vùng từ trường bên dưới Canada và Siberia là nguyên nhân khiến cực từ trường phía bắc của Trái đất xê dịch.

Nhóm nghiên cứu ở Đại học Leeds phát hiện vị trí cực từ trường phía bắc của Trái đất được kiểm soát bởi hai vùng từ trường, một ở dưới Canada và một ở dưới Siberia. Chúng tạo ra hiệu ứng giằng co quyết định vị trí của cực từ, theo tiến sĩ Phil Livermore, trưởng nhóm nghiên cứu.


Cực từ trường phía bắc của Trái đất đang dịch chuyển từ Canada đến Siberia. (Ảnh: Science Alert).

"Trong lịch sử, vùng từ trường ở dưới Canada giành phần thắng và đó là lý do từ trường tập trung ở Canada. Nhưng vài thập kỷ qua, vùng này yếu đi và vùng từ trường ở dưới Siberia mạnh dần lên", tiến sĩ Livermore cho biết. "Điều đó giải thích tại sao cực từ đột nhiên tăng tốc di chuyển ra xa khỏi vị trí quen thuộc".

Các nhà nghiên cứu lý giải độ mạnh thay đổi của hai vùng từ trường là do những thay đổi ở dòng vật liệu nóng chảy trong lòng Trái đất. Tiến sĩ Livermore và cộng sự cũng tìm cách lập mô hình đường di chuyển cực từ phía bắc bằng dữ liệu từ vệ tinh chuyên đo sự thay đổi hình dáng của từ trường Trái đất trong 20 năm qua. Mô hình mới nhất của họ chỉ ra cực từ trường phía bắc sẽ tiếp tục di chuyển về phía Nga trước khi bắt đầu chậm lại. Nhưng các nhà nghiên cứu chưa rõ lần này nó có di chuyển lại về phía Canada hay không.

Trong những năm gần đây, cực từ trường phía bắc dịch chuyển nhiều đến mức Trung tâm dữ liệu địa vật lý quốc gia Mỹ và Cục khảo sát địa chất Anh phải cập nhật sớm mô hình từ tính thế giới (World Magnetic Model) năm 2019. Mô hình đại diện cho từ trường Trái đất được sử dụng rộng rãi trong các hệ thống và thiết bị định vị như điện thoại để khắc phục lỗi trên la bàn. Tiến sĩ Livermore và cộng sự công bố kết quả nghiên cứu hôm 5/5 trên tạp chí Nature Geoscience.

TIN CŨ HƠN
Nguồn gốc và ý nghĩa của Giờ Trái đất

Nguồn gốc và ý nghĩa của Giờ Trái đất

Giờ Trái đất là sự kiện diễn ra hàng năm trên thế giới. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết ý nghĩa của các hoạt động trong ngày này.

Đăng ngày: 09/03/2026
Kinh ngạc với Arkaim, stonehenge huyền bí của nước Nga

Kinh ngạc với Arkaim, stonehenge huyền bí của nước Nga

Tọa lạc tại vùng thảo nguyên phía Nam dãy núi Ural, 8,2 km theo hướng Bắc-Tây Bắc của Amurskiy là quần thể kiến trúc đáng kinh ngạc Arkaim.

Đăng ngày: 09/03/2026
Những thanh kiếm huyền thoại trong lịch sử thế giới

Những thanh kiếm huyền thoại trong lịch sử thế giới

Thanh kiếm Nhân từ dùng trong lễ đăng quang vua Anh, thanh gươm của Hoàng đế La Mã Charlemagne, hay kiếm của vị tướng Napoléon Bonaparte... là những báu vật còn tồn tại đến ngày nay.

Đăng ngày: 09/03/2026
Kinh ngạc 13 sự thật khó tin tưởng chừng như hoang đường

Kinh ngạc 13 sự thật khó tin tưởng chừng như hoang đường

Thiên nhiên, con người và động vật trên thế giới luôn ẩn chứa những sự thật làm chúng ta không khỏi ngạc nhiên.

Đăng ngày: 09/03/2026
Bảo bối giúp Vanga đưa ra những tiên đoán lạnh người

Bảo bối giúp Vanga đưa ra những tiên đoán lạnh người

Tiến sĩ Tinka Miteva – thuộc trường ĐH Sofia, người đã có nhiều cuộc gặp nhà tiên tri lừng danh Vanga, viết trong cuốn sách "Bí mật của Vanga cho biết", 90% lời nói của Vanga là sự thật.

Đăng ngày: 09/03/2026
Những câu nói bất hủ của vĩ nhân làm rung động triệu người

Những câu nói bất hủ của vĩ nhân làm rung động triệu người

Sinh thời, các vĩ nhân nổi tiếng lịch sử có những phát ngôn, câu nói bất hủ, làm lay động trái tim của hàng triệu người.

Đăng ngày: 08/03/2026
Chân dung những vị tướng vĩ đại trong lịch sử thế giới

Chân dung những vị tướng vĩ đại trong lịch sử thế giới

Chân dung của 10 thiên tài quân sự, những người đã làm thay đổi cả trật tự thế giới.

Đăng ngày: 08/03/2026
Khoa Học News