Vì sao động đất rung chuyển Tây Nguyên, miền Trung?

Hoạt động tích nước của hồ chứa thuỷ điện gây ra hàng trăm trận động đất kích thích tại khu vực huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum trong hơn 3 năm qua. Tuy nhiên, trận động đất có độ lớn 5.0 độ xảy ra trưa nay (28/7) là trận động đất có cường độ mạnh nhất, gây rung chấn cho toàn bộ Tây Nguyên và nhiều tỉnh miền Trung. Trung tâm báo tin động đất và cảnh báo sóng thần phát đi cảnh báo rủi ro thiên tai cấp 2.

Trận động đất xảy ra lúc 11 giờ 35 phút 10 giây (giờ Hà Nội) trưa 28/7 tại khu vực huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum với độ lớn 5.0, độ sâu chấn tiêu khoảng 8,1km. Đây là trận mạnh nhất từng ghi nhận được ở khu vực này.

Theo TS Nguyễn Xuân Anh, Giám đốc Trung tâm báo tin động đất và cảnh báo sóng thần, trận động đất đạt ngưỡng độ lớn trung bình. Các địa phương cần kiểm tra đánh giá thiệt hại. Cơ quan này đã phát đi cảnh báo rủi ro thiên tai cấp 2 do động đất.

Trước khi trận động mạnh 5.0 độ xảy ra trưa nay, từ sáng sớm đến trưa, khu vực này đã ghi nhận 3 trận động đất liên tiếp. Trận động đất đầu tiên xảy ra lúc 3 giờ 12 phút 14 giây với độ lớn 3.4 trên địa bàn huyện khu vực huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum. Hai trận tiếp theo xảy ra lúc lúc 8 giờ 35 phút 29 giây (giờ Hà Nội) và 11 giờ 17 phút 46 giây với độ lớn lần lượt là 3.3 và 4.1.

Hiện tại chưa có thống kê thiệt hại do trận động đất gây ra. Tuy nhiên, khu vực Tây Nguyên và các tỉnh ven biển Trung và Nam Trung Bộ nước ta cảm nhận được rung chấn từ trận động đất này.

Tại Đà Nẵng, người dân cảm nhận rõ rung chấn từ trận động đất này. Nhiều người dân sống ở chung cư chạy ra khỏi nhà sau khi cảm nhận được rung lắc. Tại các tỉnh Tây Nguyên như Kon Tum, Gia Lai, Đắk Lắk, Lâm Đồng, Đắk Nông hay các tỉnh miền Trung như Huế, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên, Khánh Hoà đều ghi nhận phản ánh của người dân về tình trạng rung lắc.


Người dân sống tại chung cư ở Đà Nẵng ra khỏi nhà sau khi cảm nhận rung chấn do động đất gây ra. (Ảnh: Facebook).

Hơn 3 năm qua, huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum là điểm nóng xảy ra động đất ở Việt Nam với hàng trăm trận động đất ghi nhận được, gấp nhiều lần số trận động đất ghi nhận được ở khu vực này trong hơn một thế kỷ trước.

Động đất ở Kon Plông được các nhà khoa học của Viện Vật lý địa cầu (Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam) nhận định là động đất kích thích, xảy ra do quá trình tích nước của hồ chứa thuỷ điện tác động lên hệ thống đứt gãy hoạt động bên dưới khiến động đất xảy ra sớm hơn so với quy luật tự nhiên. Động đất kích thích tại Kon Plông được nhận định có thể kéo dài trong nhiều năm tới.

Động đất kích thích cũng xảy ra theo chu kỳ, có những thời điểm động đất xảy ra dồn dập, có thời kỳ yên tĩnh hơn, liên quan chặt chẽ đến quá trình vận hành tích nước của hồ chứa thủy điện.

Theo TS Nguyễn Xuân Anh, Giám đốc Trung tâm báo tin động đất và cảnh báo sóng thần, mới đây tại khu vực Kon Plông đã hoàn thiện hệ thống quan trắc động đất. Một đề tài nghiên cứu về động đất kích thích trong khu vực đã được phê duyệt và triển khai. Đây sẽ cơ sở để làm rõ hơn các vấn đề liên quan đến động đất kích thích ở khu vực này.

Tại Việt Nam, động đất kích thích từng xảy ra tại thủy điện Hòa Bình, thủy điện Sông Tranh 2, thủy điện Đắk Đrink. Trong đó, động đất kích thích xảy ra tại sông Tranh 2 kéo dài hơn 10 năm với hàng trăm trận, từng gây xáo trộn đời sống người dân hai huyện Bắc Trà My và Nam Trà My (tỉnh Quảng Nam) trong thời gian dài. Động đất kích thích có thể kéo dài vài năm nhưng cũng có thể kéo dài vài chục năm như từng xảy ra tại Ấn Độ.

TIN CŨ HƠN
Bí ẩn của sinh học: Tại sao không thể chế tạo máy bay có đôi cánh giống như chuồn chuồn?

Bí ẩn của sinh học: Tại sao không thể chế tạo máy bay có đôi cánh giống như chuồn chuồn?

Mặc dù con người đã chế tạo thành công nhiều loại robot sinh học khác nhau nhưng vẫn còn một bí ẩn khiến các nhà khoa học bối rối.

Đăng ngày: 12/01/2026
Tại sao chu vi của hình tròn là 360 độ thay vì 100 độ hay 200 độ?

Tại sao chu vi của hình tròn là 360 độ thay vì 100 độ hay 200 độ?

Góc là khái niệm quan trọng trong toán học và vật lý. Khi biểu diễn góc ta thường dùng đơn vị là độ. Tuy nhiên, tại sao chu vi hình tròn lại là 360 độ thay vì một con số đơn giản hơn như 100 hay 200 độ?

Đăng ngày: 11/01/2026
Tại sao máy bay dân dụng gặp sự cố hành khách lại không nhảy dù để thoát nạn?

Tại sao máy bay dân dụng gặp sự cố hành khách lại không nhảy dù để thoát nạn?

Trước khi thiết kế máy bay chở khách, người ta không tính đến việc trang bị dù cho hành khách, thậm chí cả phi hành đoàn cũng không có dù.

Đăng ngày: 11/01/2026
Vì sao Trái đất lại đảo ngược địa từ?

Vì sao Trái đất lại đảo ngược địa từ?

Trong quá khứ xa xôi, từ trường Trái Đất đã trải qua sự đảo ngược chưa từng có. Hiện tượng bí ẩn này được gọi là đảo ngược địa từ và nó gây ra hiện tượng kỳ lạ và đáng sợ trên khắp thế giới.

Đăng ngày: 11/01/2026
Tại sao chim di cư có thể bay hàng nghìn km mà không cần ăn?

Tại sao chim di cư có thể bay hàng nghìn km mà không cần ăn?

Điều này có được nhờ cơ chế lưu trữ năng lượng đặc biệt trong cơ thể và cách chúng chọn phương pháp di chuyển giống như một vận động viên marathon.

Đăng ngày: 11/01/2026
Tại sao bàn bi-da thường có màu xanh lá hay xanh lam?

Tại sao bàn bi-da thường có màu xanh lá hay xanh lam?

Sự thật rất thú vị, nó vừa liên quan đến nguồn gốc của trò chơi này lẫn hạn chế của truyền hình khi xưa.

Đăng ngày: 11/01/2026
Vì sao mộ thường được đắp thành hình tam giác? Đọc xong mới biết người xưa thông minh thế nào!

Vì sao mộ thường được đắp thành hình tam giác? Đọc xong mới biết người xưa thông minh thế nào!

Quan tài chôn dưới đất, tại sao trên mặt đất lại phải đắp thêm một gò đất hình tam giác? Nguyên nhân phía sau thể hiện sự thông minh của người xưa.

Đăng ngày: 10/01/2026
Khoa Học News