Vụ nổ vệ tinh Boeing "đe dọa" các vệ tinh Trung Quốc

Mảnh vỡ từ vụ nổ vệ tinh liên lạc Intelsat 33e đe dọa hàng trăm vệ tinh trên quỹ đạo địa tĩnh, bao gồm cả những vệ tinh do Trung Quốc vận hành.

Theo Lực lượng Không gian Mỹ, vệ tinh liên lạc Intelsat 33e do Boeing chế tạo cho công ty Intelsat (Mỹ), tan vỡ một cách bí ẩn trên quỹ đạo Trái Đất hôm 21/10. Vệ tinh cung cấp dịch vụ băng thông rộng trên khắp Châu Âu, Châu Phi và khu vực Châu Á - Thái Bình Dương.

Công ty Intelsat cho biết vệ tinh 33e của họ nặng 6.600 kg, có kích thước gần bằng một container và được phóng vào năm 2016. Vệ tinh gặp "sự cố bất thường" hôm 19/10 và mất tích hoàn toàn ở độ cao khoảng 36.000 km so với Trái đất.

Theo báo cáo từ các công ty thương mại cũng như cơ quan vũ trụ Nga Roscosmos, ban đầu các nhà quan sát phát hiện khoảng 20 mảnh vỡ rải rác nhưng con số hiện tăng lên hơn 80.

Nhà thiên văn học Jonathan McDowell của Harvard, chuyên gia theo dõi các hoạt động không gian, cho biết độ cao của Intelsat 33e khiến việc theo dõi sự tan vỡ trở nên khó khăn hơn, nhưng "chắc chắn" tiềm ẩn rủi ro đối với các vệ tinh khác.


Vệ tinh Intelsat 33e do Boeing chế tạo phát nổ trên quỹ đạo sau. (Ảnh: Internet).

"Thật khó để đánh giá mức độ nghiêm trọng của sự việc", ông McDowell nói với tờ SCMP ngày 24/10. Ông cho biết sự cố có thể do va chạm với các mảnh vỡ không gian hoặc vấn đề bên trong, chẳng hạn như vụ nổ hệ thống đẩy.

Vệ tinh Intelsat 33e định vị ở Quỹ đạo địa tĩnh, xa hơn nhiều so với quỹ đạo Trái Đất thấp, nơi có hầu hết các tàu vũ trụ, bao gồm Trạm vũ trụ quốc tế và trạm vũ trụ Thiên Cung của Trung Quốc.

Trung Quốc vận hành một số vệ tinh trên quỹ đạo địa tĩnh, bao gồm vệ tinh thời tiết Phong Vân và mạng lưới định vị Bắc Đẩu, cũng như vệ tinh thông tin liên lạc Trung Tinh phục vụ mục đích dân sự và quân sự.

Ba "vệ tinh internet quỹ đạo cao" của Trung Quốc cũng được phóng lên quỹ đạo địa tĩnh trong năm nay nhưng rất ít thông tin liên quan.

Theo chuyên gia McDowell, quy mô sự cố Intelsat 33e có thể tương tự vụ tai nạn không gian lớn của Trung Quốc hồi tháng 8, khi tầng trên của tên lửa Trường Chinh 6A phát nổ ở quỹ đạo Trái đất thấp trong quá trình triển khai lô vệ tinh đầu tiên cho chòm sao băng thông rộng Thiên Phàm.

Bộ Tư lệnh Không gian Mỹ và các công ty giám sát thương mại ước tính có hơn 700 mảnh vỡ không gian từ vụ nổ này.

"Cả hai sự cố đều ở mức tồi tệ nhất mà chúng tôi từng thấy trong không gian. Chắc chắn sẽ có một số rủi ro với các vệ tinh khác", ông McDowell nói.

Tuy nhiên, hiệu ứng Kessler - một trong những mối đe dọa lớn nhất do rác vũ trụ gây ra - ít có khả năng xảy ra trên quỹ đạo địa tĩnh vì thể tích không gian lớn hơn nhiều quỹ đạo Trái đất thấp, đồng thời vận tốc giữa các vật thể tương đối thấp hơn.

Năm 1978, nhà khoa học NASA Donald Kessler mô tả mật độ các vật thể ở quỹ đạo Trái Đất thấp có thể tăng cao đến mức các vụ va chạm của các mảnh vỡ sẽ tạo ra nhiều mảnh vỡ khác, dẫn đến phản ứng dây chuyền có thể khiến một số quỹ đạo không thể sử dụng.

TIN CŨ HƠN
Trung Quốc tuyên bố bắt được tín hiệu vũ trụ

Trung Quốc tuyên bố bắt được tín hiệu vũ trụ "huyền thoại"

Siêu kính viễn vọng FAST đặt tại Quý Châu - Trung Quốc đã tìm ra bằng chứng đầu tiên về một loại tín hiệu vũ trụ có thể giúp nhân loại chạm tới các vật thể siêu lớn "xuyên không" từ vũ trụ sơ khai.

Đăng ngày: 06/04/2026
Kính viễn vọng 10 tỷ USD phát hiện thiên hà cổ nhất từ trước đến nay

Kính viễn vọng 10 tỷ USD phát hiện thiên hà cổ nhất từ trước đến nay

Sử dụng dữ liệu từ kính viễn vọng James Webb, các nhà thiên văn học tại Scotland đã phát hiện thiên hà cổ nhất từng được tìm thấy, hình thành khoảng 235 triệu năm sau Big Bang.

Đăng ngày: 05/04/2026
Ảnh hưởng bất ngờ của sao Hỏa đối với đại dương trên Trái đất

Ảnh hưởng bất ngờ của sao Hỏa đối với đại dương trên Trái đất

Theo nghiên cứu mới, mặc dù sao Hỏa có thể cách Trái đất đến khoảng 225 triệu km, nhưng hành tinh này lại đang ảnh hưởng đến khí hậu nơi loài người sinh sống.

Đăng ngày: 05/04/2026
Điểm tối bí ẩn trong khí quyển của sao Hải Vương

Điểm tối bí ẩn trong khí quyển của sao Hải Vương

Các nhà thiên văn học đã phát hiện ra một điểm tối lớn và bí ẩn trong bầu khí quyển của sao Hải Vương.

Đăng ngày: 04/04/2026
Điều khiến sao Hỏa khác biệt với Trái đất

Điều khiến sao Hỏa khác biệt với Trái đất

Theo Science Alert, các nhà khoa học đã phát hiện cấu tạo của lõi sao Hỏa khá giống với lõi Trái đất. Tuy nhiên, nó lại có phần dễ nén và ít đậm đặc hơn.

Đăng ngày: 04/04/2026
Tàu NASA có thể đã

Tàu NASA có thể đã "lỡ tay" tiêu diệt sinh vật ngoài hành tinh?

Một nhà sinh vật học vũ trụ nổi tiếng nghi ngờ rằng cặp tàu vũ trụ hạ cánh xuống Sao Hỏa gần nửa thế kỷ trước có thể đã vô tình hủy hoại cuộc săn tìm sự sống ngoài hành tinh mãi mãi.

Đăng ngày: 03/04/2026
Phát hiện ngôi sao nhỏ nhất và người

Phát hiện ngôi sao nhỏ nhất và người "bạn đồng hành kỳ lạ"

Một nhóm các nhà thiên văn học đã phát hiện ra một hệ thống sao đôi kỳ lạ, nơi có ngôi sao nhỏ nhất từng được phát hiện.

Đăng ngày: 03/04/2026
Khoa Học News