Vua chúa xưa coi trọng ăn sạch, tránh ngộ độc thế nào?

Từ xa xưa, vua chúa các nước đã có quy trình chặt chẽ nhằm đảm bảo an toàn khi ăn uống các món sơn hào hải vị. Theo các ghi chép lịch sử, vua chúa Triều Nguyễn có những quy định chi tiết về việc chuẩn bị và phục vụ món ăn ngon, bổ dưỡng và đảm bảo an toàn tuyệt đối.

Cụ thể, nhà Nguyễn thành lập các sở là Lý Thiện và Thượng Thiện để phục vụ bữa ăn cho nhà vua. Trước đó, thời các đời chúa Nguyễn thì đội lo việc nấu ăn cho chúa gọi là đội Nội Trù hoặc Tư Thiện. Vào năm 1820, vua Minh Mạng cho lập đội Thượng Thiện trực thuộc cấm binh và xây dựng sở Thượng Thiện ở gần Thái Y viện.


Các món ăn dâng lên vua chúa Trung Quốc thời xưa đều phải thông qua quy trình kiểm tra, nấu nướng chặt chẽ.

Số lượng người làm việc trong đội Thượng Thiện có khoảng 50 người. Những nguyên liệu được sử dụng để chế biến thành các món ăn cho nhà vua đều phải đảm bảo nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng cũng như được kiểm tra cẩn thận nhằm đảm bảo các nguyên liệu luôn tươi, sạch và an toàn, không chứa chất độc hại.

Ngay cả nước lã sử dụng hàng ngày trong cung cấm cũng được kiểm tra, đảm bảo đạt tiêu chuẩn mới được đưa vào cung. Việc nấu nướng các món ăn sơn hào hải vị cho vua chúa Việt thời xưa luôn phải đảm bảo yêu cầu sạch sẽ, không được xảy ra sơ sót dù chỉ có 1 sợi tóc hay hạt sạn rơi vào. Nếu để xảy ra sai sót thì người làm bếp sẽ bị phạt đánh. Tùy vào mức độ sai sót mà hình phạt có thể từ nhẹ cho đến nặng.

Để đề phòng bị đầu độc trong thức ăn, vua chúa dùng đũa Kim Dao để ăn. Vua chúa triều Nguyễn dùng đũa tre cật già do một thợ lành nghề vót nhưng cũng có khi vua dùng đũa vót bằng gỗ Kim Dao lấy từ núi Bạch Mã. Đặc điểm của đũa Kim Dao là nhẹ, có màu trắng ngà và khi tiếp xúc với chất độc thì đũa sẽ đổi thành màu thâm đen.

Không riêng vua chúa Việt Nam, các hoàng đế Trung Quốc thời xưa cũng có những quy định chặt chẽ trong việc chuẩn bị thực phẩm sạch để chế biến món ăn.

Theo sử sách, những thực phẩm cung cấp cho hoàng cung đều phải có nguồn gốc rõ ràng và được kiểm tra cẩn thận. Thông thường, các thực phẩm dùng để chế biến món ăn dâng lên vua chúa cho nhà vua đến từ đặc sản các vùng miền dâng lên, hoàng cung tự sản xuất các loại thực phẩm và một số nguyên liệu thu mua tại các nơi.

Để tránh trường hợp hoàng đế Trung Quốc bị hạ độc trong các món ăn, một thái giám sẽ chịu trách nhiệm thử các món ăn dâng lên vua để xem chúng có độc hay không. Việc làm này được gọi là “Thường thiện”.

Thêm nữa, hoàng cung Trung Quốc sử dụng đồ ăn bằng bạc như bát, đũa để thử xem có thuốc độc bên trong hay không. Nguyên do là vì khi tiếp xúc với chất độc, bạc sẽ chuyển từ màu trắng sang màu đen.

Mỗi món ăn dâng lên vua chúa dùng đều có tấm biển nhỏ để cạnh ghi rõ tên đầu bếp làm ra. Điều này giúp các bậc vua chúa dễ dàng biết được ai là người nấu món nào và nếu xảy ra sự cố thì sẽ nhanh chóng bắt tìm ra hung thủ.

TIN CŨ HƠN
Cúng ông Công ông Táo trong bếp hay trên bàn thờ?

Cúng ông Công ông Táo trong bếp hay trên bàn thờ?

Khi cúng ông Táo, nếu gia đình không có ban thờ Táo quân riêng thì phải thắp hương ở ban thờ thần linh hoặc gia tiên chứ không nên cúng lễ ở bếp.

Đăng ngày: 03/02/2026
Cách sắp mâm cỗ cúng ông Công ông Táo đúng và đầy đủ nhất

Cách sắp mâm cỗ cúng ông Công ông Táo đúng và đầy đủ nhất

Ngày 23 tháng Chạp hàng năm người Việt Nam ta luôn làm mâm cỗ cúng ông Công ông Táo. Ông Công ông Táo là thần cai quản việc bếp núc trong mỗi nhà và ngày này là ngày ông lên chầu Trời.

Đăng ngày: 03/02/2026
14 mẹo chống nồm ẩm rẻ tiền mà hiệu quả

14 mẹo chống nồm ẩm rẻ tiền mà hiệu quả

Thời tiết nồm, ẩm khiến nền nhà có hiện tượng "đồ mồ hôi" gây khó chịu và ảnh hưởng không nhỏ tới cuộc sống của gia đình bạn.

Đăng ngày: 03/02/2026
Nơi suốt 6 tháng bị sóng triều cường cao 13m hất thẳng lên nóc nhà 3 tầng

Nơi suốt 6 tháng bị sóng triều cường cao 13m hất thẳng lên nóc nhà 3 tầng

Đây là nơi chứng kiến những đợt sóng chiều cao nhất châu Âu, thường kéo dài trong nửa năm từ tháng 3 tới tháng 9.

Đăng ngày: 02/02/2026
Top 8 con sông dài nhất Việt Nam

Top 8 con sông dài nhất Việt Nam

Ở Việt nam do điều kiện mưa nhiều đã tạo ra một số lượng sông suối rất lớn, tới khoảng 2.360 con sông và kênh lớn nhỏ.

Đăng ngày: 31/01/2026
Logo hơn 4 tỷ USD của Unilever chất cỡ nào?

Logo hơn 4 tỷ USD của Unilever chất cỡ nào?

Unilever hẳn là một cái tên quen thuộc với người người nhà nhà cùng những nhãn hiệu nổi tiếng như: OMO, Surf, Lux, Dove, Knorr Comfort, Vaseline, Hazeline, Ponds,….

Đăng ngày: 30/01/2026
Ngồi đâu trên máy bay an toàn nhất?

Ngồi đâu trên máy bay an toàn nhất?

Nếu di chuyển bằng máy bay, bạn có biết ghế ngồi nào là an toàn nhất? Các chuyên gia chỉ ra rằng có một số chỗ trên máy bay có tỷ lệ sống sót cao nhất.

Đăng ngày: 29/01/2026
Khoa Học News