Xác định được gene quan trọng nhất gây bệnh béo phì

Các nhà di truyền học thuộc trường Đại học Chicago (Mỹ) ngày 12/3 công bố đã xác định được gene quan trọng nhất gây béo phì, mở ra hy vọng điều chế thuốc chữa căn bệnh nguy hiểm và đang ngày càng tăng này.

Trong nghiên cứu đăng tải trên tạp chí Nature, các nhà khoa học cho biết những con chuột thiếu một loại gene gọi là IRX3 có trọng lượng nhẹ hơn gần 1/3 so với các con khác mang gen này.

Trong khi đó, ở người cũng tồn tại loại gene có chức năng tương tự, phần nào lý giải nguyên nhân một số người có xu hướng béo phì cao hơn những người khác.

Các nghiên cứu trước đây từng cho rằng gene FTO là "thủ phạm" chính gây ra béo phì sau khi các nhà khoa học phát hiện được mối liên hệ khá rõ ràng giữa những biến thể trong gene và tình trạng dư thừa mỡ của cơ thể người. Tuy nhiên, chưa có nghiên cứu nào cho thấy những biến thể này thực sự thay đổi chức năng của gene FTO.

Để đi tìm lời giải đáp, nhóm chuyên gia, do nhà khoa học Marcelo Nobrega đứng đầu, đã tiến hành những thử nghiệm trên phôi của chuột và cá ngựa, não của chuột trưởng thành và các tế bào cơ thể người, trong đó có các tế bào não. Kết quả cho thấy thay vì tác động tới gene FTO, những biến thể trong gene này lại gây ra phản ứng ở một gene hoàn toàn khác là IRX3.

Cụ thể, các biến thể này dẫn tới sản xuất dư thừa protein IRX3 trong não, có khả năng tác động tới vùng não điều khiển sự đói khát, nơi kiểm soát sự trao đổi chất và cảm giác ngon miệng.

Ngoài ra, nhóm chuyên gia cũng tiến hành phân tích cơ thể chuột không có gene IRX3. Những con chuột này ít bị béo phì và tiểu đường, đốt cháy năng lượng nhiều hơn và nhẹ hơn khoảng 30% so với những chú chuột mang gene IRX3, mặc dù chúng có chế độ ăn và hoạt động tương tự.

Căn cứ vào kết quả nghiên cứu, ông Nobrega nhận, định gene IRX3 điều chỉnh sự trao đổi chất trong cơ thể, một phát hiện có thể giải quyết điều "bí ẩn" từng khiến các chuyên gia thất bại trong nghiên cứu gene di truyền gây bệnh béo phì.

Béo phì và những hệ lụy của bệnh này như bệnh tiểu đường đã trở thành mối lo ngại tại nhiều nước phát triển với số lượng người mắc ngày càng gia tăng. Chế độ ăn giàu chất béo và đường, thiếu luyện tập và nguyên nhân di truyền đều được cho là những yếu tố gây bệnh.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), số lượng người béo phì đã tăng gần gấp đôi trên toàn cầu từ năm 1980-2008. Cơ quan y tế của Liên hợp quốc cho biết có ít nhất 2,8 triệu người trưởng thành tử vong hàng năm do thừa cân hay béo phì.

TIN CŨ HƠN
Bệnh tật tiềm ẩn đằng sau nụ hôn

Bệnh tật tiềm ẩn đằng sau nụ hôn

Hôn người khác có thể kéo đến từ những bệnh nhẹ như herpes miệng đến vấn đề nghiêm trọng hơn như viêm màng não do virus hoặc quai bị.

Đăng ngày: 27/04/2026
7 lời khuyên sử dụng dầu ăn tốt cho sức khỏe

7 lời khuyên sử dụng dầu ăn tốt cho sức khỏe

Theo Viện Dinh dưỡng quốc gia, trong mỗi gia đình nên có hai loại dầu ăn để sử dụng cho các loại thực phẩm khác nhau.

Đăng ngày: 17/04/2026
Shinrin-yoku: Cách người Nhật dùng thiên nhiên chữa bệnh

Shinrin-yoku: Cách người Nhật dùng thiên nhiên chữa bệnh

"Forest bathing" hay "tắm rừng" được dịch sát nghĩa từ "Shinrin-yoku" là một cụm từ do chính phủ Nhật sáng tạo vào năm 1982 nhằm khuyến khích những cư dân thành thị đắm mình vào thiên nhiên.

Đăng ngày: 13/04/2026
Những loại thực phẩm và đồ uống cực tốt cho gan, giúp thanh lọc cơ thể

Những loại thực phẩm và đồ uống cực tốt cho gan, giúp thanh lọc cơ thể

Gan người thực hiện hơn 500 chức năng khác nhau, trong đó quan trọng nhất là chuyển hóa và "giải độc".

Đăng ngày: 07/04/2026
Mách bạn những cách tốt nhất để loại bỏ thuốc trừ sâu, hóa chất độc hại trên rau củ

Mách bạn những cách tốt nhất để loại bỏ thuốc trừ sâu, hóa chất độc hại trên rau củ

Căn nguyên của nhiều vụ ngộ độc thực phẩm và bệnh nguy hiểm ngày nay bắt nguồn từ chính những loại rau quả bị nhiễm thuốc, hóa chất trong quá trình trồng trọt.

Đăng ngày: 05/04/2026
Ăn chất xơ bao nhiêu là quá nhiều?

Ăn chất xơ bao nhiêu là quá nhiều?

Một số triệu chứng khó chịu do thừa chất xơ có thể xảy ra khi một người nạp vào cơ thể nhiều hơn 70g chất xơ mỗi ngày.

Đăng ngày: 02/04/2026
Thuốc lá làm tiêu hủy nhiễm sắc thể Y ở đàn ông

Thuốc lá làm tiêu hủy nhiễm sắc thể Y ở đàn ông

So với các bạn đồng giới không hút thuốc, những nam giới hút thuốc tăng gấp 3 nguy cơ bị mất các nhiễm sắc thể giới tính Y của họ, theo một nghiên cứu mới.

Đăng ngày: 28/03/2026
Khoa Học News