Bằng chứng James Webb có khả năng chụp "nhà" người ngoài hành tinh

Siêu kính viễn vọng James Webb mà các nhà thiên văn kỳ vọng có khả năng soi rọi trực tiếp vào các thế giới có sự sống vừa chứng minh nó sẽ không phụ lòng: Đem về hình ảnh trực tiếp đầu tiên về hành tinh ngoài Hệ Mặt trời.

Các hình ảnh về ngoại hành tinh - tức hành tinh ngoài Hệ Mặt trời - chúng ta nhìn thấy trước đây đều là hình ảnh được đồ họa lại, dựa trên dữ liệu quang phổ hiếm hoi mà các kính thiên văn thu thập được từ "đường cong ánh sáng" của ngôi sao mẹ, khi hành tinh vô tình bay ngang khoảng không giữa sao mẹ và Trái đất. Bởi chúng đều quá xa xôi.

Nhưng trong nghiên cứu vừa công bố trực tuyến trên aXirv ngày 2-9, một nhóm khoa học gia đã xác định được trong kho dữ liệu mà siêu kính viễn vọng James Webb gửi về Trái đất hình ảnh trực tiếp đầu tiên của một hành tinh ngoài Hệ Mặt trời.


Chân dung ngoại hành tinh đầu tiên được chụp ảnh trực tiếp của nhân loại qua 4 bộ lọc khác nhau - (Ảnh: NASA/ESA/CSA/UCSC/STScI).

James Webb chính là siêu kính viễn vọng 9 tỉ USD được điều hành chính bởi NASA, với sự cộng tác của ESA và CSA (cơ quan vũ trụ của châu Âu và Canada), vừa hoạt động vài tháng nay.

Trước đó, ngoài nhiệm vụ chính là quan sát những vùng không gian sâu để xác định những vật thể kỳ thú trong vũ trụ, nó được kỳ vọng sẽ tận dụng "thiên lý nhãn" của mình để soi vào những thế giới mà dữ liệu sơ khai trước đây nghi ngờ rằng có sự sống.

Hình ảnh thay đổi lịch sử thiên văn mà nhóm khoa học gia dẫn đầu bởi nhà vật lý thiên văn Sahaa Hinkley từ Đại học Exeter - Anh và nhà thiên văn Aarynn Carter của Trường Đại học California ở Santa Cruz vừa phân tích đã chứng minh nếu có "nhà" của người ngoài hành tinh ở đó, James Webb sẽ chụp được.

Qua 4 bộ lọc khác nhau, hành tinh mang tên HIP 65426b cách chúng ta 350 năm ánh sáng hiện ra khá mờ nhạt, nhưng với các nhà khoa học, bấy nhiêu đã đủ đem đến vô vàn dữ liệu.

Tầm quan sát siêu việt này một lần nữa khẳng định khả năng nắm bắt các dấu hiệu hóa học của những hợp chất liên quan đến sự sống có thể tồn tại trong bầu khí quyển của ngoại hành tinh. Đó mới là thứ các nhà sinh học thiên văn tìm kiếm, chứ không phải một tấm chân dung theo nghĩa đen của người ngoài hành tinh.

HIP 65426b được phát hiện lần đầu năm 2017 bằng một công cụ mang tên SPHERE đặt trên Kính viễn vọng Very Large của Đài thiên văn Nam Âu (ESO), có khối lượng gấp 7,1 lần Sao Mộc.

"Có được hình ảnh này giống như chúng ta đang đào thấy kho báu trong không gian. Tôi nghĩ điều thú vị nhất là chúng ta chỉ mới bắt đầu. Có rất nhiều hình ảnh về các ngoại hành tinh đợi khám phá, giúp chúng ta hiểu biết tổng thể về vật lý, hóa học và sự hình thành của chúng" - tiến sĩ Carter nói.

TIN CŨ HƠN
Lý do không gian vũ trụ tối đen dù có nhiều ngôi sao chiếu sáng

Lý do không gian vũ trụ tối đen dù có nhiều ngôi sao chiếu sáng

Sự giãn nở của vũ trụ và khoảng cách rất lớn giữa các ngôi sao khiến không gian vũ trụ tối đen dù có vô vàn ngôi sao chiếu sáng.

Đăng ngày: 15/01/2026
Cách khoa học nghe được âm thanh rùng rợn của hố đen

Cách khoa học nghe được âm thanh rùng rợn của hố đen

Trái với quan niệm vũ trụ không thể có âm thanh do sóng âm không truyền được trong chân không, chúng ta thực sự có thể "nghe" vũ trụ bằng nhiều cách.

Đăng ngày: 13/01/2026
“Xuyên không” 700 năm, NASA soi thấu “loài mới” trong thế giới hành tinh

“Xuyên không” 700 năm, NASA soi thấu “loài mới” trong thế giới hành tinh

Siêu kính viễn vọng James Webb lần đầu tiên "xuyên thủng" bầu khí quyển của một hành tinh không giống bất cứ thứ gì được nhìn thấy trong hệ Mặt Trời hay những hệ sao lân cận.

Đăng ngày: 13/01/2026
Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Hệ Mặt trời (hay Thái Dương Hệ) là hệ hành tinh gồm có Mặt Trời ở trung tâm và các vật quay xung quanh.

Đăng ngày: 10/01/2026
11 vụ núi lửa phun trào kinh hoàng nhất trong lịch sử

11 vụ núi lửa phun trào kinh hoàng nhất trong lịch sử

Tambora, Krakatoa,Yellowstone... là những cái tên rất nổi bật trong số 11 đợt núi lửa phun trào dữ dội nhất lịch sử này.

Đăng ngày: 06/01/2026
Cách xem Mặt trăng, sao Hỏa bằng Google Maps

Cách xem Mặt trăng, sao Hỏa bằng Google Maps

Đây không phải là lần đầu tiên Google tích hợp một tính năng thú vị vào Maps và càng không đúng khi phủ nhận Google thờ ơ với vấn đề vũ trụ.

Đăng ngày: 04/01/2026
Thiên thạch gây ra vết lõm

Thiên thạch gây ra vết lõm "không thể sửa" cho kính James Webb

Một thiên thạch lớn ngoài dự kiến đâm vào kính viễn vọng không gian James Webb cuối tháng 5, để lại vết lõm trên tấm gương mạ vàng.

Đăng ngày: 03/01/2026
Khoa Học News