Khoa Học News

Bất ngờ một dụng cụ nhà bếp giúp bảo tồn loài sắp tuyệt chủng

Dụng cụ đơn giản này chứng tỏ hiệu quả bất ngờ trong việc thu nhập ADN gấu koala - loài động vật nổi tiếng của Úc.

Được biết đến với đôi tai xù, khuôn mặt tròn và chiếc mũi đen lớn, gấu koala là loài động vật dành phần lớn thời gian ngủ trên tán rừng bạch đàn. Thói quen leo cao và ít di chuyển khiến biểu tượng của nước Úc này rất khó theo dõi.


Vải lọc nhà bếp lại trở thành một công cụ giúp bảo tồn ADN của động vật rất hiệu quả - (Ảnh: THE SPRUCE FATS)

Tuy nhiên, tình hình có thể sớm thay đổi nhờ vào một kỹ thuật mới có thể "đánh hơi" vị trí của gấu koala.

Giữa tháng 10 vừa qua, phương pháp mới đã được công bố trên tạp chí Sinh Thái Ứng Dụng.

Theo đó, nhóm nghiên cứu đã dùng những miếng vải lọc để thu giữ ADN của loài động vật có túi này trong môi trường tự nhiên. Đây là những miếng vải lọc thường thấy trong các gian bếp để lọc phô mai, nước cốt hay sữa…

Nhóm nghiên cứu đã sử dụng bộ vải lọc cố định giữa hai tấm thép không gỉ, đặt tại 26 địa điểm trong bốn khu bảo tồn thiên nhiên ở Queensland, Úc.

Mỗi địa điểm được trang bị hai bộ vải lọc: một bộ lọc được đặt cách mặt đất khoảng 1,5m và sử dụng quạt để hút không khí vào.

Ngoài ra, một bộ lọc khác được đặt gần mặt đất hơn để thu giữ các mảnh vụn.

Sau vài ngày, các nhà nghiên cứu đã thu hồi các bộ lọc và phân tích vật liệu di truyền được giữ lại.

Kết quả thật đáng ngạc nhiên khi các nhà khoa học xác định được ADN của gấu koala cũng như ADN của 11 loài động vật khác cùng sinh sống trong khu vực, bao gồm cả loài kangaroo wallabia bicolor và loài chồn đuôi vòng pseudocheirus occidentalis.


Gấu koala - loài động vật đang trên bờ vực tuyệt chủng - (Ảnh: SCIENCE NEWS)

Theo Science News, số lượng gấu koala (Phascolarctos cinereus) - loài động vật đặc trưng của Úc - đã giảm mạnh trong những năm gần đây do cháy rừng tràn lan và dịch bệnh.

Năm 2022, Chính phủ Úc đưa gấu koala vào danh sách loài động vật có nguy cơ tuyệt chủng.

Các nỗ lực bảo tồn động vật trước đây đã dựa vào những thiết bị hiện đại như drone nhiệt và thiết bị ghi âm để phát hiện gấu koala. Tuy nhiên các biện pháp trên khá tốn kém, lại không thật sự hiệu quả.

Theo nhóm chuyên gia Đại học Queensland, áp dụng các bộ vải lọc nhà bếp trong bảo tồn động vật được xem là một bước đột phá. Các nhà nghiên cứu cho biết thiết bị lấy mẫu ADN mới này ít tốn kém hơn và yêu cầu kỹ năng vận hành đơn giản hơn.

Nhà sinh học tiến hóa Celine Frere - từ Đại học Queensland, thành viên nhóm nghiên cứu - cho biết: "Rất đơn giản. Người dân, chủ đất, ngay cả học sinh cũng có thể sử dụng các bộ lọc này".

Ngoài ra, nghiên cứu mới đã bổ sung thêm một công cụ khác cho các nhà khoa học trong việc phát hiện ADN môi trường (eDNA).

Các chuyên gia đã hút không khí trong các vườn thú và rừng, lau bề mặt thực vật và thậm chí kiểm tra các bộ lọc của các trạm quan trắc ô nhiễm không khí để tìm eDNA.

"Một số công trình trong nghiên cứu này thực sự là những bước đầu quan trọng", nhà sinh thái học Matthew Barnes từ Đại học Công nghệ Texas tại Lubbock nói.

Tuy nhiên, thí nghiệm diễn ra trong một môi trường không kiểm soát, nơi có nhiều yếu tố không chắc chắn và có rủi ro rằng gió mạnh hoặc mưa có thể ảnh hưởng đến kết quả.

"Thực tế là họ vẫn có thể đạt được một số thành công thực sự là điều đáng khích lệ", Barnes nói thêm.

Hiện tại, Frere và nhóm của mình đang xây dựng một thư viện dữ liệu di truyền cho nhiều loài động vật, thực vật khác nhau. Qua đó, nhóm có thể thu nhập những tài liệu tham khảo, cho phép tìm eDNA một cách tối đa.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Con cá hơn 3 lạng có giá bằng 4 cây vàng

Con cá hơn 3 lạng có giá bằng 4 cây vàng

Theo The Paper, đây có thể là một trong những loài cá nước ngọt đắt nhất.

Đăng ngày: 11/11/2026
Hồ nước sa mạc Mỹ chứa cá trâu hơn 100 năm tuổi

Hồ nước sa mạc Mỹ chứa cá trâu hơn 100 năm tuổi

Các nhà nghiên cứu phát hiện nhiều cá thể thuộc ba loài cá trâu sống sót từ năm 1918 tới nay, nhiều khả năng do môi trường biệt lập và thích nghi tiến hóa.

Đăng ngày: 11/11/2026
Tuyển tập những con vật "đô con" nhất thế giới

Tuyển tập những con vật "đô con" nhất thế giới

Từ chú khỉ bụng phệ thích ăn vặt đến con mèo hơn 5,5kg thường bị nhầm là chó… không phải loài động mũm mĩm nào cũng dễ thương và đáng yêu

Đăng ngày: 11/11/2026
Loài rắn đẹp mê nhưng cực độc, cắn chết nhiều người ở Việt Nam

Loài rắn đẹp mê nhưng cực độc, cắn chết nhiều người ở Việt Nam

Hàng chục trường hợp bị rắn hoa cỏ nhỏ cắn đã được ghi nhận ở Việt Nam, trong đó có 2 ca tử vong năm 2009 và 2011. Hiện tại trên thế giới chưa có huyết thanh kháng độc cho loài rắn này.

Đăng ngày: 10/11/2026
Độc lạ loài thú quý hiếm giữ kỷ lục thế giới ở Việt Nam: Vẻ ngoài giống hươu, kích cỡ chỉ bằng con thỏ!

Độc lạ loài thú quý hiếm giữ kỷ lục thế giới ở Việt Nam: Vẻ ngoài giống hươu, kích cỡ chỉ bằng con thỏ!

Sau 30 năm biến mất, loài thú này vừa xuất hiện trở lại đã nhận được sự quan tâm của cả thế giới.

Đăng ngày: 10/11/2026
Loài chó hoang kỳ lạ có thể giết được hổ

Loài chó hoang kỳ lạ có thể giết được hổ

Loài chó hoang này có tên gọi là dhole, một kẻ săn mồi vô danh ở vùng hoang dã của Ấn Độ.

Đăng ngày: 10/11/2026
Những bí mật về loài mèo có thể bạn chưa biết

Những bí mật về loài mèo có thể bạn chưa biết

Tết Quý Mão 2023, mèo trở thành "thủ trưởng", thay cho chúa tể rừng xanh là con hổ. Vậy, hẳn mèo phải có "gì đó" mới "tiếp quản" ngôi vị của hổ?

Đăng ngày: 10/11/2026
Khoa Học News