Khoa Học News

Bí ẩn những chiếc vạc đồng tinh xảo thời chúa Nguyễn

Cố đô Huế (Thừa Thiên-Huế) hiện còn lưu giữ 11 chiếc vạc đồng thời chúa Nguyễn trong khoảng thời gian từ năm 1631-1684. Đây là những báu vật quý giá cho thấy trình độ đúc đồng cũng như mỹ thuật đỉnh cao của người xưa.


Theo tư liệu để lại, từ năm 1631- 1684, chúa Nguyễn Phúc Chu và chúa Nguyễn Phúc Tần đã cho đúc 11 chiếc vạc đồng. Trong 11 chiếc vạc đồng thời chúa Nguyễn này có 7 chiếc đặt tại hoàng cung, 3 chiếc đặt tại Bảo tàng Mỹ thuật Cung đình Huế, một chiếc đặt tại Lăng Đồng Khánh.


Tất cả những chiếc vạc đồng có kích thước to lớn, từ vài trăm đến vài ngàn cân. Theo nhiều tài liệu, Croix, một người Bồ Đào Nha cùng những người thợ thủ công khéo tay đảm trách việc đúc vạc.


Croix đến Huế vào nửa đầu thế kỷ XVII, sống tại Phường Đúc (khu vực đối diện phía thượng nguồn chùa Thiên Mụ), lấy vợ người Việt và được xem là người sáng lập ra ngành đúc đồng nổi tiếng của vùng đất này.


Trong vòng 25 năm, chúa Nguyễn Phúc Tần đã lệnh cho ông đúc rất nhiều vạc đồng và vũ khí. Mục đích của chúa Nguyễn khi cho đúc những chiếc vạc đồng này là để biểu dương uy quyền và sự bền vững của triều đại, đánh dấu những chiến thắng với quân Trịnh trong công cuộc mở mang lãnh thổ về phía Nam.


Trong số 11 chiếc vạc đồng đáng chú ý nhất là hai chiếc vạc đặt tại sân điện Cần Chánh. Đây là những chiếc vạc to nhất, nặng nhất và được trang trí đẹp hơn cả. Phần trang trí chính của vạc được chia thành 60 ô hộc chữ nhật bằng nhau ngăn cách bởi các nhóm vạch thẳng đứng. Mỗi ô đều có hoa văn riêng, bao gồm tinh tú, hoa lá, chim thú chạm khắc một cách công phu.


Ngoài ra, trong số vạc này, ngoài chiếc đúc vào năm 1659, 10 chiếc làm sau có kiểu dáng tương tự nhau và gồm loại 4 quai (6 chiếc) và loại có 8 quai (4 chiếc). Quai của loại vạc 4 quai cao vượt miệng, xoắn hình dây thừng. Phần thân vạc chia thành nhiều ô, được trang trí khác nhau hoàn toàn, tuy nhiên vạc nào là cặp thì trang trí hoàn toàn giống nhau.


Loại vạc 8 quai có đặc điểm là 8 quai cao không quá miệng vạc. Các chiếc quai kiểu này đều tạo hình đầu rồng có cổ vươn ra từ thân vạc, trông khá sinh động. Phần thân vạc không chia thành lớp hay ô hình học để trang trí như loại vạc 4 quai mà chỉ trang trí phần trên, phía gần quai vạc.

Ngoài 11 vạc này, Cố đô Huế còn có thêm vạc đồng thời nhà Minh Mạng niên đại 1825-1828, được đặt tại điện Hòa Khiêm, Lăng Tự Đức. Bốn chiếc được đặt đối xứng với nhau, lấy trục đối xứng là đường Thần đạo của phần tẩm điện và gần như lấy điểm đối xứng là vị trí đặt chiếc đỉnh đồng đốt vàng mã hình chữ nhật đặt gần như ở chính giữa sân. (Ảnh Lăng Tự Đức).

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Phong tục lễ Tạ Ơn khác biệt khắp năm châu

Phong tục lễ Tạ Ơn khác biệt khắp năm châu

Lễ Tạ Ơn không chỉ có riêng ở Mỹ mà còn được tổ chức ở nhiều quốc gia với tên gọi, phong tục và nghi lễ riêng biệt.

Đăng ngày: 29/09/2026
Bí ẩn của các biểu tượng Ai Cập cổ đại

Bí ẩn của các biểu tượng Ai Cập cổ đại

Được mô tả trong các văn bản xưa như là “Lời của thần linh”, các biểu tượng này được sử dụng thường xuyên trong các lễ nghi tôn giáo và phép thuật ở Ai Cập.

Đăng ngày: 27/09/2026
Cặp chị em song sinh độc nhất vô nhị

Cặp chị em song sinh độc nhất vô nhị

Cặp chị em sinh đôi người Mỹ Sienna và Sierra Bernal được đánh giá là độc nhất vô nhị khi một trong số họ chỉ có kích thước cơ thể bằng một nửa người còn lại.

Đăng ngày: 27/09/2026
Bí ẩn độ sâu thực sự của hang động nước ngọt sâu nhất thế giới

Bí ẩn độ sâu thực sự của hang động nước ngọt sâu nhất thế giới

Hranice Abyss ở Cộng hòa Séc từng được biết đến là hang động nước ngọt sâu nhất trên hành tinh. Mới đây các nhà nghiên cứu mới cho biết đã xác định được độ sâu mới của hang động này.

Đăng ngày: 27/09/2026
Phong tục đón Tết Trung thu độc đáo khắp thế giới

Phong tục đón Tết Trung thu độc đáo khắp thế giới

Không chỉ Việt Nam, nhiều quốc gia Châu Á khác cũng tổ chức Tết Trung thu vào ngày 15/8 âm lịch.

Đăng ngày: 27/09/2026
Đáp án của các nhà khoa học: Gà có trước trứng!

Đáp án của các nhà khoa học: Gà có trước trứng!

Việc phát hiện một loại chất protein đặc biệt đã giúp các nhà khoa học trả lời cho câu hỏi chưa tìm được lời đáp trong suốt hàng ngàn năm qua.

Đăng ngày: 27/09/2026
Hòn đá kỳ lạ lớn lên như nấm sau mưa

Hòn đá kỳ lạ lớn lên như nấm sau mưa

Ở Romania có một khu vực gồm toàn những hòn đá kỳ lạ, tên là trovant, có khả năng tự phình to và lớn lên như... nấm sau khi tiếp xúc với nước mưa.

Đăng ngày: 26/09/2026
Khoa Học News