Khoa Học News

Bí ẩn về mực khổng lồ Nam Cực

Do sống ở độ sâu hàng nghìn mét và hiếm khi nổi lên mặt nước, hành vi và cách sinh sản của mực khổng lồ Nam Cực vẫn là bí ẩn lớn với giới nghiên cứu.


Mô phỏng mực khổng lồ Nam Cực sống ở vùng biển sâu. (Video: Bảo tàng Te Papa)

Trong khi mực khổng lồ là một quái vật xét về kích thước, nó có loài họ hàng thậm chí còn lớn và khó thấy hơn là mực khổng lồ Nam Cực. Bằng chứng đầu tiên về mực khổng lồ Nam Cực đến từ các xúc tu tìm thấy trong bụng cá nhà táng vào năm 1925. Mãi tới năm 1981, giới nghiên cứu mới bắt được con mực khổng lồ Nam Cực nguyên vẹn đầu tiên là một con cái sắp trưởng thành. Loài vật này có tên khoa học Mesonychoteuthis hamiltoni, bắt nguồn từ điểm đặc trưng của chúng là phần móc câu sắc nhọn ở cánh tay và xúc tu. Ngược lại, xúc tu của mực khổng lồ có giác hút với những chiếc răng nhỏ, theo ThoughtCo.

Tuy mực khổng lồ có thể dài hơn mực khổng lồ Nam Cực, loài mực sau có phần áo dài, thân rộng và khối lượng lớn hơn họ hàng của chúng. Kích thước của mực khổng lồ Nam Cực vào khoảng 12 - 14m, nặng tới 750kg. Điều này biến chúng thành động vật không xương sống lớn nhất trên Trái đất. Kích thước ngoại cỡ của chúng còn thể hiện ở phần mắt và mỏ. Mỏ của mực khổng lồ Nam Cực lớn nhất trong các loại mực, còn mắt có đường kính 30 - 40 cm, lớn nhất trong vương quốc động vật.

Ảnh chụp mực khổng lồ Nam Cực rất ít ỏi bởi chúng sống ở vùng biển sâu và cơ thể không thích hợp để đưa lên mặt nước. Các ảnh chụp cho thấy trước khi mang lên khỏi mặt nước, chúng có lớp da đỏ và phần áo phồng lên. Một mẫu vật trưng bày ở bảo tàng Te Papa tại Wellington, New Zealand, nhưng không thể hiện màu sắc hay kích thước tự nhiên của mực sống.


Rất ít người quan sát được mực khổng lồ Nam Cực trong môi trường sống tự nhiên.

Mực khổng lồ Nam Cực được tìm thấy ở vùng biển lạnh thuộc Nam Đại Dương. Phạm vi sinh sống của chúng trải rộng tới phía bắc Nam Cực và phía nam Nam Phi, Nam Mỹ và New Zealand. Dựa vào độ sâu đánh bắt, các nhà khoa học xác định mực chưa trưởng thành sống ở độ sâu một kilomet trong khi con trưởng thành hoạt động ở độ sâu ít nhất 2,2 km. Vì vậy, hành vi của loài mực này vẫn là một bí ẩn đối với giới nghiên cứu.

Mực khổng lồ Nam Cực không ăn thịt cá voi, thay vào đó chúng là con mồi của cá voi. Một số loài cá nhà táng có vết sẹo dường như do móc câu ở xúc tu mực khổng lồ Nam Cực gây ra, có thể dùng để tự vệ. Khi các nhà nghiên cứu kiểm tra thành phần trong dạ dày cá nhà táng, 14% mỏ mực đến từ mực khổng lồ Nam Cực. Các động vật khác cũng ăn chúng bao gồm cá voi mõm khoằm, hải cẩu voi, cá răng Patagonia, hải âu và cá mập sleeper. Tuy nhiên, phần lớn những động vật ăn thịt này chỉ ăn cá thể mực chưa trưởng thành. Mỏ của mực trưởng thành chỉ được phát hiện trong bụng cá nhà táng và cá mập sleeper.

Rất ít nhà khoa học hoặc ngư dân từng quan sát mực khổng lồ Nam Cực trong môi trường sống tự nhiên. Do kích thước, độ sâu sinh sống và hình dạng cơ thể, giới nghiên cứu cho rằng chúng là động vật săn mồi phục kích, sử dụng đôi mắt lớn để theo dõi con mồi bơi qua, sau đó tấn công bằng mỏ. Chúng chưa được bắt gặp bơi theo đàn nên có thể là loài đi săn đơn độc. Các nhà khoa học cũng chưa chứng kiến quá trình giao phối và sinh sản của mực khổng lồ Nam Cực. Những gì họ biết là chúng thuộc nhóm dị hình giới tính. Mực cái trưởng thành lớn hơn con đực và có buồng trứng chứa hàng nghìn quả trứng. Có thể mực khổng lồ Nam Cực đẻ ổ trứng bên trong lớp gel nổi.

Hiện nay, mực khổng lồ Nam Cực thuộc nhóm "ít quan tâm" về mặt bảo tồn. Chúng không phải loài nguy cấp, dù giới nghiên cứu chưa thể ước tính số lượng mực. Những cuộc đụng độ giữa con người với hai loài mực khổng lồ rất hiếm hoi. Cả hai loài đều không thể nhấn chìm tàu và tấn công thủy thủ. Chúng ưa sống ở độ sâu lớn. Mực khổng lồ Nam Cực trưởng thành thường không nhô lên gần mặt nước bởi nhiệt độ ấm ảnh hưởng tới khả năng nổi và làm giảm oxy trong máu của chúng.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Hố trọng lực khổng lồ dưới Ấn Độ Dương

Hố trọng lực khổng lồ dưới Ấn Độ Dương

Hố trọng lực ở Ấn Độ Dương là khu vực khối lượng Trái Đất giảm đi, dẫn tới lực hấp dẫn yếu và mực nước biển thấp hơn mức trung bình khiến các nhà khoa học bối rối.

Đăng ngày: 16/10/2026
Cá kiếm sống sót với cơ thể đầy lỗ khoét kinh dị

Cá kiếm sống sót với cơ thể đầy lỗ khoét kinh dị

Australia- Các ngư dân kinh ngạc khi bắt được một con cá kiếm mình đầy lỗ khoét, thủ phạm nhiều khả năng là một loài cá mập đặc biệt.

Đăng ngày: 14/10/2026
Liệu cá mập có thể ngửi thấy mùi một giọt máu cách nó 400m?

Liệu cá mập có thể ngửi thấy mùi một giọt máu cách nó 400m?

Cá mập được coi là sát thủ đại dương, một trong những loài vật nguy hiểm nhất trên Trái đất.

Đăng ngày: 12/10/2026
Cận cảnh bạch tuộc đốm xanh có nọc độc gấp 50 lần rắn hổ mang

Cận cảnh bạch tuộc đốm xanh có nọc độc gấp 50 lần rắn hổ mang

Loại bạch tuộc đốm xanh sống ở khu vực san hô của Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương có nọc độc gấp 50 lần rắn hổ mang.

Đăng ngày: 09/10/2026
Kỳ lạ bãi biển có những hạt cát hình ngôi sao

Kỳ lạ bãi biển có những hạt cát hình ngôi sao

Một số người dân địa phương vẫn tin vào một truyền thuyết kỳ lạ có liên quan đến những hạt cát hình ngôi sao này.

Đăng ngày: 06/10/2026
"Đại vương" săn mồi của vùng biển Nhật: Thân hình "bé bự", thống trị ở độ sâu 2.000 mét nước

"Đại vương" săn mồi của vùng biển Nhật: Thân hình "bé bự", thống trị ở độ sâu 2.000 mét nước

Cá nhám yokozuna có lẽ là loài cá có xương lớn nhất sống dưới đáy sâu mà loài người biết đến.

Đăng ngày: 03/10/2026
Vùng biển “kỳ cục” nhất thế giới, chỉ 1 người tắm một lần mà khách vẫn xếp hàng tấp nập

Vùng biển “kỳ cục” nhất thế giới, chỉ 1 người tắm một lần mà khách vẫn xếp hàng tấp nập

Vùng biển này dù chỉ có sức chứa từ 1 đến 2 người cho 1 lượt tắm nhưng lại đặc biệt được yêu thích. Vì sao vậy?

Đăng ngày: 02/10/2026
Khoa Học News