Chấn động hóa thạch người 86.000 tuổi “thay đổi lịch sử nhân loại” ở Lào

Hài cốt hóa thạch từ hai cá thể Homo sapiens ở hang Tam Pà Ling đã thách thức lý thuyết lâu đời về làn sóng di cư đầu tiên của loài chúng ta khỏi châu Phi 50.000-60.000 năm trước.

Theo bài công bố trên Nature Communication, trước đó các nhà khoa học đã phát hiện những mảnh xương người 70.000 năm tuổi ở hang Tam Pà Ling, còn gọi là Hang Khỉ, ở độ cao 1.170 so với mực nước biển, phía Bắc nước Lào.

Điều dị thường này đã thôi thúc họ đào sâu hơn nữa vì theo những lý thuyết đã được chứng minh bằng hồ sơ khảo cổ trước đây, loài người hiện đại Homo sapines (Người Tinh Khôn) chỉ vừa mới di cư khỏi châu Phi khoảng 50.000 - 60.000 năm.


Các nhà nghiên cứu đang làm việc tại hang Tam Pà Ling (Lào) - (Ảnh: Kira Westaway)

Cuộc khai quật mới đã thu về các mảnh hộp sọ và xương ống chân hóa thạch từ 2 cá thể, được xác định đúng là Homo sapiens chứ không phải một người khác loài bản địa nào, đài CNN đưa tin.

Theo Live Science, việc xác định niên đại bằng đồng vị carbon phóng xạ trên lớp trầm tích mà các hài cốt này được bao bọc cho thấy điều gây sốc nhất: Hộp sọ phải có niên đại 73.000 năm, trong khi xương ống chân có niên đại tới 86.000 năm!

Chưa rõ bằng cách nào mà những Homo sapiens cổ đại này lại hiện diện ở Lào trước cuộc đại di cư được chứng minh qua bằng chứng khảo cổ ở châu Âu, châu Á và Bắc Phi khác tới hàng chục ngàn năm, nhưng rõ ràng các tài liệu lịch sử phải được viết lại.

Tác giả chính của nghiên cứu - nhà cổ sinh vật học từ Đại học Copenhagen (Đan Mạch) - cho biết Tam Pà Ling là địa điểm lý tưởng để đặt một số câu hỏi về di cư, vì Đông Nam Á thực sự nằm ở "ngã tư" của Đông Á và đảo Đông Nam Á - Úc.

Phát ngôn này gợi ý đến một giả thuyết rằng hàng chục ngàn năm trước, có những "cây cầu đất" nối các lục địa bị chia cắt ngày nay, tạo ra nhiều con đường di cư trên bộ giúp Homo sapiens có cơ hội đi khắp thế giới theo những con đường đã hoàn toàn biến mất trong thời hiện đại.

Và cho dù theo cách nào đi nữa, các hóa thạch này khẳng định đã có các cuộc di cư khác trước cuộc đại di cư 50.000 - 60.000 năm trước. Dù có thể chúng đi vào ngõ cụt, nhưng đó mới là những Người Tinh Khôn đầu tiên rời bỏ "cố hương" châu Phi.

Có rất ít nghiên cứu cổ nhân học ở Lào từ trước đến nay, do đó các nhà khoa học tin rằng còn nhiều điều thú vị còn bị bỏ sót, có thể giúp họ hoàn thành trang sử thú vị về cuộc khai phá thế giới của Homo sapiens: Rời châu Phi, tỏa ra khắp các châu lục khác, cạnh tranh hoặc hôn phối dị chủng với các loài người cổ và trở thành kẻ sống sót cuối cùng.

TIN CŨ HƠN
Từng có chiến tranh hạt nhân vào thời cổ?

Từng có chiến tranh hạt nhân vào thời cổ?

Giả thuyết về chiến tranh hạt nhân trên sao Hỏa xuất hiện cách đây khá lâu.

Đăng ngày: 16/03/2026

"Ma hóa thạch" 183 triệu năm tiết lộ về "tận thế" có thể lặp lại

Những con ma hóa thạch là sinh vật như làm bằng không khí, không hề có chút tàn tích nào nhưng hình dáng được ghi lại nguyên vẹn qua những đường lõm của khối đá mà lẽ ra chúng nằm bên trong.

Đăng ngày: 15/03/2026
Trung Quốc tìm thấy tượng Phật nghìn năm mạ vàng bạc trong hang động

Trung Quốc tìm thấy tượng Phật nghìn năm mạ vàng bạc trong hang động

Các nhà khảo cổ học nhận thấy pho tượng Đại Phật Như Lai khổng lồ trong hang đá Long Môn ở Hà Nam có thể từng được mạ vàng, bạc và nạm thủy tinh màu.

Đăng ngày: 14/03/2026
Gặp điều kỳ quặc này, bạn có thể là

Gặp điều kỳ quặc này, bạn có thể là "con lai" của loài người khác

Các nhà khoa học đã phát hiện thêm một khác biệt giữa những người Homo sapiens thuần chủng và những người có liên quan đến cuộc hôn phối dị chủng với một loài người khác tận 60.000 năm trước.

Đăng ngày: 11/03/2026
Hãi hùng mộ cổ nữ ma cà rồng còn nguyên

Hãi hùng mộ cổ nữ ma cà rồng còn nguyên "phong ấn"

Một ngôi mộ ma cà rồng thế kỷ XVII-XVIII vừa được khai quật ở Ba Lan, bên trong là hài cốt nữ giới với chiếc liềm trên cổ để ngăn cô trở lại với thế giới.

Đăng ngày: 10/03/2026
Khoảnh khắc hãi hùng khi khám phá Đại kim tự tháp 4.500 năm

Khoảnh khắc hãi hùng khi khám phá Đại kim tự tháp 4.500 năm

Nhà sử học người Anh Bethany Hughes nói về “một khoảng trống lớn đáng kể” bên trong Đại kim tự tháp Giza trên kênh Channel 5 và gọi đây là “phát hiện của cả đời người”, khi được phép đến rất gần khoảng trống này.

Đăng ngày: 03/03/2026
Những điều chưa biết về khủng long

Những điều chưa biết về khủng long

Khủng long chính là 1 trong những sinh vật cổ đại nổi tiếng nhất trên Trái Đất, với vô vàn bí ẩn thú vị đang dần được khám phá đến tận ngày nay.

Đăng ngày: 02/03/2026
Khoa Học News