Công bố bức ảnh thể hiện 25.000 lỗ đen siêu lớn

Những chấm trắng trong ảnh là các lỗ đen siêu lớn, đang nuốt chửng vật chất giữa thiên hà cách Trái đất hàng triệu năm ánh sáng.

Trong nghiên cứu được công bố bởi Đại học Hamburg (Đức), các nhà khoa học đã chia sẻ bản đồ chi tiết về các lỗ đen ở tần số vô tuyến cực thấp.

Nhà thiên văn học Francesco de Gasperin, đồng tác giả nghiên cứu cho biết đây là thành quả sau nhiều năm thu thập dữ liệu từ các kính viễn vọng. “Chúng tôi phải tìm ra phương pháp mới để chuyển đổi tín hiệu vô tuyến thành hình ảnh bầu trời”, ông chia sẻ.


Bản đồ gồm 25.000 lỗ đen, được mô phỏng bởi các chấm trắng giống sao trên trời. (Ảnh: LOFAR).

Khi ở trạng thái tĩnh, lỗ đen không phát ra bức xạ dễ nhận biết. Tuy nhiên đến lúc nuốt chửng vật chất, các lực trong lỗ đen mạnh đến nỗi phát ra bức xạ trên nhiều bước sóng, giúp các nhà khoa học phát hiện dễ dàng hơn.

Theo Business Insider, bức ảnh được công bố là bản đồ của 25.000 lỗ đen phát ra bức xạ có bước sóng vô tuyến cực thấp, được phân tích từ dữ liệu của Mạng lưới Tần số thấp (LOFAR) gồm 20.000 ăng-ten vô tuyến, đặt tại 52 địa điểm trên 9 quốc gia châu Âu.

LOFAR hiện là mạng lưới kính viễn vọng vô tuyến duy nhất có thể chụp ảnh độ phân giải cao ở tần số dưới 100 MHz. Bản đồ 25.000 lỗ đen, bao phủ 4% bầu trời phía bắc là thành quả đầu tiên trong kế hoạch chụp lại toàn bộ phía bắc thiên cầu ở tần số cực thấp, được gọi là LOFAR LBA Sky Survey (LoLSS).

Do phải thông qua hệ thống kính viễn vọng trên Trái đất, khó khăn của LOFAR nằm ở tầng điện ly, nơi các bức xạ vô tuyến tần số cực thấp có thể bị phản xạ lại không gian.

Tần số các bức xạ cũng có thể thay đổi khi xuyên qua tầng điện ly tùy vào điều kiện khí quyển. Để xử lý, nhóm nghiên cứu đã sử dụng siêu máy tính, chạy thuật toán khắc phục hiện tượng nhiễu tầng điện ly sau mỗi 4 giây.


Một phần mạng lưới LOFAR tại Hà Lan. (Ảnh: Wikimedia).

"Sau nhiều năm phát triển phần mềm, thật tuyệt vời khi chúng đã hoạt động", Huub Röttgering, nhà thiên văn học từ Đài quan sát Leiden (Hà Lan), đồng tác giả nghiên cứu cho biết.

Theo Science Alert, phần mềm trên cũng có thể giúp các nhà khoa học nghiên cứu bản thân tầng điện ly. Những loại sóng xuyên qua tầng điện ly, mối quan hệ giữa tầng điện ly với chu kỳ Mặt Trời có thể được nghiên cứu thông qua hệ thống này.

Bên cạnh bản đồ 25.000 lỗ đen, các nhà nghiên cứu hy vọng dự án có thể khám phá những đối tượng bí ẩn trong khu vực tần số dưới 50 MHz, giúp giới thiên văn hiểu biết thêm về các mô hình vật lý trong thiên hà, cụm thiên hà và các lĩnh vực nghiên cứu khác.

TIN CŨ HƠN
Nguyệt thực có liên quan đến tâm linh?

Nguyệt thực có liên quan đến tâm linh?

Rất nhiều người cho rằng, nguyệt thực là hiện tượng thiên nhiên thần bí nên khi xảy ra thường phải liên quan đến những biến đổi bất thường trong đời sống. Trao đổi những băn khoăn này với nhiều nhà khoa học, chúng tôi đều nhận được câu khẳng định: chẳng có gì liên quan.

Đăng ngày: 12/03/2026
Khám phá các giai đoạn trong chu kỳ của Mặt Trăng

Khám phá các giai đoạn trong chu kỳ của Mặt Trăng

Các giai đoạn (pha) của Mặt Trăng thay đổi một cách tuần hoàn, phụ thuộc vào góc chiếu của Mặt Trời tới Mặt Trăng và vị trí quan sát trên Trái Đất.

Đăng ngày: 11/03/2026
Dải Ngân hà là gì? Ngân hà và Thiên hà khác gì nhau?

Dải Ngân hà là gì? Ngân hà và Thiên hà khác gì nhau?

Trong bài viết này chúng ta sẽ tìm hiểu dải Ngân hà và Thiên hà, Ngân hà và Thiên hà khác nhau như thế nào? Mời các bạn cùng tham khảo.

Đăng ngày: 10/03/2026
Trái đất sẽ bị huỷ diệt vào năm 2029 hay 2036?

Trái đất sẽ bị huỷ diệt vào năm 2029 hay 2036?

Nhiều nhà nghiên cứu tin rằng một tiểu hành tinh có thể va chạm vào Trái đất vào bất cứ lúc nào. Và các số liệu thống kê cho thấy rằng một thiên thể to cỡ quả bóng đá hoàn toàn có khả năng huỷ diệt sự sống trên trái đất

Đăng ngày: 07/03/2026
Trái đất bắt đầu hình thành như thế nào?

Trái đất bắt đầu hình thành như thế nào?

Kênh truyền hình National Geographic danh tiếng mới đây đã cho công chiếu một đoạn clip ngắn diễn giải về sự hình thành Trái đất trong vũ trụ.

Đăng ngày: 06/03/2026
Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Kể từ khi phát hiện ra sao Diêm Vương vào năm 1930, trẻ em đến tuổi đi học sẽ được học về chín hành tinh trong hệ mặt trời của chúng ta.

Đăng ngày: 06/03/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Nếu chế tạo được tàu vũ trụ di chuyển với vận tốc ánh sáng 1.080 triệu km/h, con người có thể khám phá những hành tinh xa xôi trong hệ Mặt Trời chỉ trong phút chốc.

Đăng ngày: 06/03/2026
Khoa Học News