Dải Ngân Hà có khối lượng bao nhiêu?

Dữ liệu từ đài quan sát GAIA giúp nhóm nghiên cứu Trung Quốc tính toán khối lượng dải Ngân Hà bằng 805 tỷ Mặt trời.


Mô phỏng hình dáng dải Ngân Hà. (Ảnh: iStock).

Con số 805 tỷ khối lượng Mặt trời dù nghe có vẻ khá lớn, nhưng thực chất nhỏ hơn đáng kể so với ước tính của một nhóm nhà khoa học Mỹ vào năm 2019. Đo khối lượng dải Ngân Hà là điều bất khả thi với công nghệ hiện nay, do đó giới nghiên cứu chỉ có thể đưa ra ước tính với độ chính xác tăng dần trong vài năm gần đây.

Nhóm nhà khoa học đến từ Đài quan sát Thiên văn Quốc gia thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc mô tả chi tiết phương pháp phía sau tính toán của họ trong bài báo đăng trên tạp chí Astrophysical Journal, Interesting Engineering hôm 24/4 đưa tin. Nhóm tác giả nghiên cứu sử dụng một tập dữ liệu lớn hơn, gồm 260.000 ngôi sao. Phần lớn dữ liệu đó đến từ đài quan sát GAIA, phóng vào năm 2013 từ cảng vũ trụ của châu Âu thuộc Pháp. Nhiệm vụ của tàu là tạo ra bản đồ ba chiều những vật thể thiên văn trong dải Ngân Hà. Do đó, dữ liệu của nó đóng vai trò như biểu đồ toàn diện về thiên hà này.

Dựa vào tập dữ liệu, các nhà khoa học tiến hành khảo sát dải Ngân Hà và đo đường cong quay của nó. Đường cong quay chỉ tốc độ quỹ đạo của một vật thể thiên văn so với khoảng cách bán kính từ trung tâm thiên hà. Nhóm nghiên cứu cũng cân nhắc cả vật chất tối trong tính toán. Trong bài báo, họ cho biết ước tính mới là phép đo chính xác nhất về độ cong quay của dải Ngân Hà từ trước tới nay. Tuy nhiên, tập dữ liệu 260.000 ngôi sao vẫn tương đối nhỏ bởi dải Ngân Hà được cho là chứa ít nhất 100 tỷ ngôi sao có khối lượng khác nhau.

Năm 2019, một nhóm nhà khoa học khác từ Viện khoa học kính viễn vọng không gian (STScI) ở Baltimore, Maryland, ước tính dải Ngân Hà có khối lượng bằng 1,5 nghìn tỷ Mặt trời. Để tính toán, họ sử dụng kính viễn vọng Hubble và dữ liệu GAIA để đo chuyển động ba chiều của các cụm sao hình cầu. "Chúng tôi muốn biết khối lượng dải Ngân Hà chính xác hơn để có thể so sánh với những mô phỏng thiên hà trong vũ trụ đang tiến hóa", nhà khoa học Roeland van der Marel ở STScI giải thích.

TIN CŨ HƠN
Cách khoa học nghe được âm thanh rùng rợn của hố đen

Cách khoa học nghe được âm thanh rùng rợn của hố đen

Trái với quan niệm vũ trụ không thể có âm thanh do sóng âm không truyền được trong chân không, chúng ta thực sự có thể "nghe" vũ trụ bằng nhiều cách.

Đăng ngày: 13/01/2026
Phát hiện hãi hùng gần Trái đất: Hành tinh bị

Phát hiện hãi hùng gần Trái đất: Hành tinh bị "đánh cắp linh hồn"

Xung quanh một ngôi sao lùn màu cam chỉ cách Trái đất 130 năm ánh sáng, các nhà khoa học đã phát hiện một loại hành tinh chưa từng thấy và khó lòng lý giải.

Đăng ngày: 13/01/2026
“Xuyên không” 700 năm, NASA soi thấu “loài mới” trong thế giới hành tinh

“Xuyên không” 700 năm, NASA soi thấu “loài mới” trong thế giới hành tinh

Siêu kính viễn vọng James Webb lần đầu tiên "xuyên thủng" bầu khí quyển của một hành tinh không giống bất cứ thứ gì được nhìn thấy trong hệ Mặt Trời hay những hệ sao lân cận.

Đăng ngày: 13/01/2026
Phát hiện một thiên hà khổng lồ mới bị che giấu trong

Phát hiện một thiên hà khổng lồ mới bị che giấu trong "vùng mù" của dải Ngân Hà

Các nhà thiên văn học vừa tìm thấy một "cấu trúc ngoài thiên hà" khổng lồ ẩn sau Dải Ngân Hà.

Đăng ngày: 11/01/2026
8 tín hiệu có thể của người ngoài hành tinh được phát hiện xung quanh các ngôi sao xa xôi

8 tín hiệu có thể của người ngoài hành tinh được phát hiện xung quanh các ngôi sao xa xôi

Các nhà khoa học cho rằng việc áp dụng trí tuệ nhân tạo có thể mở ra nhiều tiềm năng khám phá sự sống ngoài hành tinh.

Đăng ngày: 10/01/2026
Chàng trai 18 tuổi tái hiện toàn bộ vũ trụ bằng game Minecraft

Chàng trai 18 tuổi tái hiện toàn bộ vũ trụ bằng game Minecraft

Đam mê Minecraft - một trò chơi xây dựng nổi tiếng, Christopher Slayton đã tạo ra các lỗ đen, ngôi sao và thiên hà... theo một cách vô cùng ấn tượng.

Đăng ngày: 10/01/2026
Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Hệ Mặt trời (hay Thái Dương Hệ) là hệ hành tinh gồm có Mặt Trời ở trung tâm và các vật quay xung quanh.

Đăng ngày: 10/01/2026
Khoa Học News