Đài thiên văn bắt được tia X lạ phát từ hành tinh cực gần chúng ta

Các nhà khoa học đã lật lại kho dữ liệu khổng lồ từ Đài quan sát tia X Chandra của NASA từ năm 2002 đến 2017 và phát hiện ra những tia X bất thường từng bị bỏ qua. Nó đến từ hành tinh được coi là kỳ lạ nhất Hệ Mặt trời: sao Thiên Vương.

Điều kỳ lạ này được phát hiện bởi nhóm nghiên cứu phối hợp giữa NASA và University College London (thuộc Đại học London – Anh), Đại học Marseille, Đài thiên văn Paris (Pháp), Trung tâm Vật ký thiên văn Harvard – Smithsonian (Mỹ), Học viện Khoa học Trung Quốc…


Sao Thiên Vương với vùng phát ra tia X được đánh dấu bằng màu tím - (Ảnh đồ họa từ NASA).

Trong bài tóm tắt nghiên cứu vừa được NASA đăng tải, các tác giả đưa ra 2 lý do khả dĩ khiến một hành tinh phát ra tia X. Một là nó tán xạ tia X từ chính ánh sáng Mặt trời, điều này từng được ghi nhận ở sao Mộc và sao Thổ, tuy nhiên có những yếu tố cho thấy với sao Thiên Vương, điều này không hoàn toàn hợp lý. Dường như một nguồn tia X khác cũng hiện hữu song song.

Giả thuyết thứ 2 là các vành đai của sao Thiên Vương tự tạo ra tia X. Hành tinh khổng lồ, băng giá này được bao quanh bởi các hạt mang điện như electron và proton. Các hạt này khi va chạm với các vòng có thể tạo ra tia X.

2 kiểu phát xạ tia X nói trên có thể tồn tại song song với tia X phát ra từ hiện tượng cực quang của hành tinh, cũng giống như cách tia X được tạo ra trong cực quang của Trái đất. Theo Space, hiện tượng cực quang tương tự đã được ghi nhận trên sao Mộc.

Việc phát hiện ra tia X từ một vật thể gần gũi – tức còn nằm trong phạm vi Hệ Mặt trời, sẽ là cơ sở quan trọng để các nhà khoa học giải mã tia X từ các vật thể xa xôi hơn, ngoài hệ Mặt trời hay thậm chí là ngoài thiên hà, như lỗ đen và sao neutron.

Nghiên cứu vừa công bố trên tạp chí khoa học Journal of Geophysical Research.

TIN CŨ HƠN
Trái đất bắt đầu hình thành như thế nào?

Trái đất bắt đầu hình thành như thế nào?

Kênh truyền hình National Geographic danh tiếng mới đây đã cho công chiếu một đoạn clip ngắn diễn giải về sự hình thành Trái đất trong vũ trụ.

Đăng ngày: 06/03/2026
Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Kể từ khi phát hiện ra sao Diêm Vương vào năm 1930, trẻ em đến tuổi đi học sẽ được học về chín hành tinh trong hệ mặt trời của chúng ta.

Đăng ngày: 06/03/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Nếu chế tạo được tàu vũ trụ di chuyển với vận tốc ánh sáng 1.080 triệu km/h, con người có thể khám phá những hành tinh xa xôi trong hệ Mặt Trời chỉ trong phút chốc.

Đăng ngày: 06/03/2026
Ngôi sao còn già hơn vũ trụ

Ngôi sao còn già hơn vũ trụ

Trong một phát hiện khiến nhiều người ngạc nhiên, ngôi sao già nhất lại có tuổi đời còn lâu hơn cả vũ trụ. Sao HD 140283, hay còn gọi là sao Methuselah, không hề xa lạ với các nhà thiên văn học Trái đất.

Đăng ngày: 04/03/2026
Hệ Mặt Trời là gì?

Hệ Mặt Trời là gì?

"Hệ Mặt Trời" (Thái Dương Hệ) là "một hệ hành tinh có Mặt Trời ở trung tâm và các thiên thể nằm trong phạm vi lực hấp dẫn của Mặt Trời".

Đăng ngày: 04/03/2026
Tổng quan về sao Hỏa

Tổng quan về sao Hỏa

Sao Hỏa còn gọi là: Hỏa Tinh, là hành tinh thứ tư tính từ Mặt Trời trong Thái Dương Hệ. Đôi khi hành tinh này còn được gọi tên là Hỏa Tinh.

Đăng ngày: 02/03/2026
Hành tinh giống Trái Đất đang hình thành

Hành tinh giống Trái Đất đang hình thành

Một hành tinh có quỹ đạo giống Trái Đất đang hình thành trong đám mây bụi xung quanh ngôi sao TW Hydrae cách chúng ta 175 năm ánh sáng.

Đăng ngày: 02/03/2026
Khoa Học News