Đài thiên văn bắt được tia X lạ phát từ hành tinh cực gần chúng ta

Các nhà khoa học đã lật lại kho dữ liệu khổng lồ từ Đài quan sát tia X Chandra của NASA từ năm 2002 đến 2017 và phát hiện ra những tia X bất thường từng bị bỏ qua. Nó đến từ hành tinh được coi là kỳ lạ nhất Hệ Mặt trời: sao Thiên Vương.

Điều kỳ lạ này được phát hiện bởi nhóm nghiên cứu phối hợp giữa NASA và University College London (thuộc Đại học London – Anh), Đại học Marseille, Đài thiên văn Paris (Pháp), Trung tâm Vật ký thiên văn Harvard – Smithsonian (Mỹ), Học viện Khoa học Trung Quốc…


Sao Thiên Vương với vùng phát ra tia X được đánh dấu bằng màu tím - (Ảnh đồ họa từ NASA).

Trong bài tóm tắt nghiên cứu vừa được NASA đăng tải, các tác giả đưa ra 2 lý do khả dĩ khiến một hành tinh phát ra tia X. Một là nó tán xạ tia X từ chính ánh sáng Mặt trời, điều này từng được ghi nhận ở sao Mộc và sao Thổ, tuy nhiên có những yếu tố cho thấy với sao Thiên Vương, điều này không hoàn toàn hợp lý. Dường như một nguồn tia X khác cũng hiện hữu song song.

Giả thuyết thứ 2 là các vành đai của sao Thiên Vương tự tạo ra tia X. Hành tinh khổng lồ, băng giá này được bao quanh bởi các hạt mang điện như electron và proton. Các hạt này khi va chạm với các vòng có thể tạo ra tia X.

2 kiểu phát xạ tia X nói trên có thể tồn tại song song với tia X phát ra từ hiện tượng cực quang của hành tinh, cũng giống như cách tia X được tạo ra trong cực quang của Trái đất. Theo Space, hiện tượng cực quang tương tự đã được ghi nhận trên sao Mộc.

Việc phát hiện ra tia X từ một vật thể gần gũi – tức còn nằm trong phạm vi Hệ Mặt trời, sẽ là cơ sở quan trọng để các nhà khoa học giải mã tia X từ các vật thể xa xôi hơn, ngoài hệ Mặt trời hay thậm chí là ngoài thiên hà, như lỗ đen và sao neutron.

Nghiên cứu vừa công bố trên tạp chí khoa học Journal of Geophysical Research.

TIN CŨ HƠN
Tổng quan về sao Thủy

Tổng quan về sao Thủy

Sao Thủy hay Thủy Tinh là hành tinh nhỏ nhất và gần Mặt Trời nhất trong tám hành tinh thuộc Hệ Mặt Trời, với chu kỳ quỹ đạo bằng 88 ngày Trái Đất.

Đăng ngày: 15/05/2026
Hành tinh

Hành tinh "siêu Trái Đất" có thể chứa sự sống

Một ngoại hành tinh ở cách 111 năm ánh sáng có thể là phiên bản lớn của Trái Đất với những điều kiện phù hợp cho sự sống.

Đăng ngày: 10/05/2026
Vì sao Mặt trời phát sáng và phát nhiệt?

Vì sao Mặt trời phát sáng và phát nhiệt?

Mặt trời giống như một quả cầu lửa nóng bỏng, chói chang. Hàng giờ hàng phút nó đều bức xạ một năng lượng lớn, phát ra ánh sáng và nhiệt trong vũ trụ, trong đó có Trái Đất chúng ta.

Đăng ngày: 10/05/2026
50.000 dải thiên hà rực rỡ trên bản đồ vũ trụ 3D

50.000 dải thiên hà rực rỡ trên bản đồ vũ trụ 3D

Một tấm bản đồ 3D gần như hoàn chỉnh nhất về vũ trụ do chương trình khảo sát Two Micron All-Sky Survey, còn gọi 2MASS tạo nên, cho thấy, 50.000 dải thiên hà rực rỡ tồn tại giữa ánh sáng hồng ngoại trong vũ trụ.

Đăng ngày: 06/05/2026
Những sự thật thú vị về vũ trụ có thể bạn chưa biết

Những sự thật thú vị về vũ trụ có thể bạn chưa biết

Cho tới nay, thế giới vũ trụ rộng lớn vẫn còn là chứa đựng nhiều điều bí ẩn mà khoa học hiện đại vẫn chưa khám phá hết.

Đăng ngày: 05/05/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Trái Đất và các hành tinh hàng xóm, cùng các tiểu hành tinh, hành tinh lùn, thiên thạch, sao chổi... thuộc hệ Mặt Trời (Thái Dương hệ) với Mặt Trời là trung tâm của hệ này.

Đăng ngày: 11/04/2026
Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Hệ Mặt trời (hay Thái Dương Hệ) là hệ hành tinh gồm có Mặt Trời ở trung tâm và các vật quay xung quanh.

Đăng ngày: 11/04/2026
Khoa Học News