Danh tính bất ngờ của "sát thủ hành tinh" được NASA chụp lại

Hình ảnh tuyệt đẹp của cụm sao NGC 3293 mà các kính viễn vọng của NASA ghi lại thật ra ẩn chứa rất nhiều sát thủ hành tinh đẹp và tàn khốc.

Theo tờ Space, "sát thủ hành tinh" đôi khi có thể mang chân dung... giống Mặt trời của chúng ta.

Đó là những ngôi sao to lớn như ngôi sao mẹ của chúng ta, nhưng trẻ trung hơn rất nhiều và đang thực hiện những hành vi khó tưởng tượng: Thổi bay hết bầu khí quyển trên các hành tinh con trước khi sự sống kịp hoài thai, thậm chí là phá rối đĩa tiền hành tinh từ đầu khiến các hành tinh không ra đời nổi.

NGC 3293 rực rỡ có thể chứa rất nhiều "sát thủ hành tinh" - (Ảnh: NASA).

Các nhà khoa học NASA tin rằng nhiều ngôi sao có hoạt động từ tính mạnh có thể đã tự làm "sát thủ" và hủy hoại các hành tinh, ít nhất là trong giai đoạn đầu đời của nó, đó có thể là lý do các hành tinh thường trẻ hơn sao mẹ vài trăm triệu năm.

Đề điều tra ý tưởng, họ đã dùng Đài quan sát tia X Chandra để khảo sát lại cụm sao NGC 3293 và gần một chục cụm sao rực rỡ khác mà kính viễn vọng không gian Hubble (đồng điều hành với Cơ quan Vũ trụ châu Âu ESA) đã ghi lại cách đây nhiều năm.

Tổng cộng các cụm sao sáng chói này chứa hơn 6.000 ngôi sao trẻ hình thành cùng thời gian, chí mới 7-25 triệu năm tuổi. Chúng được đem đối chiếu với các ngôi sao khác còn trẻ hơn mà Chandra đã ghi nhận trước đó, khoảng 500.000 tuổi.

Những ngôi sao này đều là loại chứa một nguồn tia X cực mạnh được tạo ra bởi từ trường khốc liệt, có nguồn gốc từ phần lõi bùng nổ của một ngôi sao mới sinh.

Họ đã lập một biểu đồ cho thấy các ngôi sao ở độ tuổi khác nhau phát ra mức tia X khác nhau, cho thấy từ trường của chúng thay đổi nhanh theo độ tuổi. Ngôi sao càng nặng thì suy giảm từ trường càng nhanh.

Tốc độ suy giảm từ trường nhanh là một may mắn. Đối với NGC 3293 trong bức ảnh được NASA công bố tháng 12-2022, các ngôi sao đủ già thường phát ra từ trường vừa đủ và tạo ra một môi trường "êm ả" quanh nó, trong khi các ngôi sao đặc biệt trẻ phát ra bức xạ tia X và tia cực tím liên tục.

Nhưng bức xạ này đủ loại bỏ hoàn khí và bụi trong các đĩa bồi tụ hình thành sớm quanh chúng, do đó kìm hãm sự phát triển của các hành tinh khi chúng còn trẻ.

Nếu một hành tinh "xui xẻo" hình thành sớm khi ngôi sao còn là một "sát thủ hành tinh" hiếu chiến, bầu khí quyển của nó sẽ bị tước bỏ trừ khi tự sở hữu một từ trường mạnh để đánh trả, như trường hợp Trái đất của chúng ta.

Phát hiện một lần nữa cho thấy vũ trụ là một môi trường thù địch và để một hành tinh ra đời theo cách của Trái đất - ôn hòa và phù hợp cho sự sống, có từ quyển dày bảo vệ khỏi tia vũ trụ... là một may mắn hiếm có.

• Tại sao lại gọi là thanh cua trong khi thành phần không hề chứa cua?
• Bức ảnh làm dấy lên nghi vấn về du hành thời gian là có thật
• Tại sao cá ngừ vây xanh ở Nhật Bản có giá lên đến hàng chục tỷ đồng?

Từ khóa liên quan:

sát thủ hành tinh

cụm sao NGC 3293

Đài quan sát tia X Chandra

tia x

Tốc độ suy giảm từ trường