Đỉnh núi Everest đang cao lên, lý do hết sức bất ngờ!
Theo nghiên cứu mới, đỉnh Everest cao hơn 15-50m so với trước và vẫn đang cao thêm mỗi năm vì một nguyên nhân không ngờ.
Everest, đỉnh núi cao nhất Trái đất được mệnh danh là "nóc nhà thế giới", được biết là đang cao thêm mỗi năm. Năm 2020, chiều cao của nó đã được điều chỉnh tăng gần 1m, lên 8.848,86m.
Trước đây, sự phát triển chiều cao của nó được cho là do sự dịch chuyển của các mảng kiến tạo, nhưng lý thuyết này không giải thích được tại sao Everest lại cao bất thường so với các đỉnh núi khác trong dãy Himalaya. Nó cao hơn 250m so với đỉnh núi cao thứ hai ở đây là K2.
"Nóc nhà thế giới" Everest đang cao thêm mỗi năm - (Ảnh: scitechdaily.com).
Hiện nay, các nhà nghiên cứu từ University College London (UCL) phát hiện ra rằng sự xói mòn từ một mạng lưới sông cách Everest khoảng 75km có thể góp phần "đẩy" Everest cao lên.
Sự xói mòn này đang tạo ra một hiện tượng có vẻ nghịch lý được gọi là sự nâng lên, xảy ra khi một phần của lớp vỏ Trái đất mất khối lượng và sau đó "trôi" lên trên do áp suất mạnh từ lớp phủ lỏng nóng bên dưới.
Quá trình này không diễn ra nhanh chóng. Các nhà khoa học ước tính Everest đã cao thêm từ 15 - 50m trong 89.000 năm qua. Nhưng vẫn có thể đo được bằng công nghệ hiện đại, theo nghiên cứu được công bố hôm 30-9 trên tạp chí Nature Geoscience.
"Chúng ta có thể thấy Everest cao thêm khoảng 2mm mỗi năm bằng cách sử dụng các thiết bị GPS và giờ chúng ta đã hiểu rõ hơn về nguyên nhân thúc đẩy quá trình này", Matthew Fox, đồng tác giả nghiên cứu, cho biết.
Con số 2mm nghe tưởng nhỏ, nhưng theo khung thời gian địa chất, nó có thể tạo ra sự khác biệt đáng kể.
Trong trường hợp của Everest, quá trình này dường như đã tăng tốc trong 89.000 năm qua kể từ khi sông Arun gần đó hợp nhất với sông Kosi liền kề.
Các nhà khoa học giải thích sự hợp nhất của hai con sông đã khiến nước chảy qua sông Kosi nhiều hơn và đẩy nhanh quá trình xói mòn. Khi đất bị cuốn trôi ngày càng nhiều, nó dần dần kích hoạt tốc độ nâng cao của Everest, đẩy đỉnh núi lên cao hơn nữa.
"Nghiên cứu của chúng tôi cho thấy khi hệ thống sông gần đó sâu hơn, nó khiến ngọn núi nhô lên cao hơn", theo đồng tác giả nghiên cứu Adam Smith.
Các nhà khoa học cho biết hiện tượng này cũng đang ảnh hưởng đến các đỉnh núi Lhotse và Makalu lân cận. Đây là hai đỉnh núi cao thứ tư và thứ năm trên thế giới.
Một số nhà địa chất không tham gia vào nghiên cứu cho biết lý thuyết này có thể xảy ra nhưng vẫn còn nhiều điều trong nghiên cứu chưa chắc chắn. Dù vậy, nghiên cứu này đã "thể hiện một cái nhìn sâu sắc thú vị", theo giáo sư Hugh Sinclair thuộc khoa khoa học Trái đất tại Đại học Edinburgh.
Cần gì tìm nguyên tố hiếm ngoài vũ trụ khi chúng có đầy trong nước thải
Con người đang trong tình huống trớ trêu, một kho tàng nguyên tố hiếm bị đổ ra ngoài cùng với loại nước bị coi là quá ô nhiễm và tốn kém để làm sạch.
Thủ phạm khiến bão Yagi, Helene "hung tàn" chưa từng có
Trước thực trạng các cơn bão ngày càng mạnh lên, giới khoa học kêu gọi mở rộng thang đo Saffir-Simpson thêm cấp độ 6 đối với bão có sức gió trên 308km/h.
Thác nước "ẩn mình" cao nhất thế giới, lưu lượng bằng 25 sông Amazon, muốn xem tận mắt cũng khó
Thác nước này được mệnh danh là cao nhất thế giới, lưu lượng gần bằng 25 lần của sông Amazon nhưng đáng tiếc rằng để chiêm ngưỡng tận mắt nó rất khó.
Hố xanh khổng lồ được phát hiện: Con người chưa đủ khả năng khám phá!
Hố xanh Taam Ja' sâu ít nhất 420 m dưới mực nước biển và có thể kết nối với một hệ thống hang động và đường hầm ẩn.
Ol Doinyo Lengai - Ngọn núi lửa độc đáo nhất thế giới
Không có những đợt phun trào đỏ ngầu dung nham, ngọn núi lửa Ol Doinyo Lengai ở châu Phi lại tuôn trào dòng nham thạch đen ấn tượng.
Sông Trường Giang khô cạn đe dọa kinh tế Trung Quốc
Việc mực nước sông Trường Giang xuống thấp tới mức kỷ lục không chỉ ảnh hưởng tới cuộc sống của người dân, mà còn tới cả nền kinh tế Trung Quốc.
