Đỉnh núi Everest đang cao lên, lý do hết sức bất ngờ!
Theo nghiên cứu mới, đỉnh Everest cao hơn 15-50m so với trước và vẫn đang cao thêm mỗi năm vì một nguyên nhân không ngờ.
Everest, đỉnh núi cao nhất Trái đất được mệnh danh là "nóc nhà thế giới", được biết là đang cao thêm mỗi năm. Năm 2020, chiều cao của nó đã được điều chỉnh tăng gần 1m, lên 8.848,86m.
Trước đây, sự phát triển chiều cao của nó được cho là do sự dịch chuyển của các mảng kiến tạo, nhưng lý thuyết này không giải thích được tại sao Everest lại cao bất thường so với các đỉnh núi khác trong dãy Himalaya. Nó cao hơn 250m so với đỉnh núi cao thứ hai ở đây là K2.
"Nóc nhà thế giới" Everest đang cao thêm mỗi năm - (Ảnh: scitechdaily.com).
Hiện nay, các nhà nghiên cứu từ University College London (UCL) phát hiện ra rằng sự xói mòn từ một mạng lưới sông cách Everest khoảng 75km có thể góp phần "đẩy" Everest cao lên.
Sự xói mòn này đang tạo ra một hiện tượng có vẻ nghịch lý được gọi là sự nâng lên, xảy ra khi một phần của lớp vỏ Trái đất mất khối lượng và sau đó "trôi" lên trên do áp suất mạnh từ lớp phủ lỏng nóng bên dưới.
Quá trình này không diễn ra nhanh chóng. Các nhà khoa học ước tính Everest đã cao thêm từ 15 - 50m trong 89.000 năm qua. Nhưng vẫn có thể đo được bằng công nghệ hiện đại, theo nghiên cứu được công bố hôm 30-9 trên tạp chí Nature Geoscience.
"Chúng ta có thể thấy Everest cao thêm khoảng 2mm mỗi năm bằng cách sử dụng các thiết bị GPS và giờ chúng ta đã hiểu rõ hơn về nguyên nhân thúc đẩy quá trình này", Matthew Fox, đồng tác giả nghiên cứu, cho biết.
Con số 2mm nghe tưởng nhỏ, nhưng theo khung thời gian địa chất, nó có thể tạo ra sự khác biệt đáng kể.
Trong trường hợp của Everest, quá trình này dường như đã tăng tốc trong 89.000 năm qua kể từ khi sông Arun gần đó hợp nhất với sông Kosi liền kề.
Các nhà khoa học giải thích sự hợp nhất của hai con sông đã khiến nước chảy qua sông Kosi nhiều hơn và đẩy nhanh quá trình xói mòn. Khi đất bị cuốn trôi ngày càng nhiều, nó dần dần kích hoạt tốc độ nâng cao của Everest, đẩy đỉnh núi lên cao hơn nữa.
"Nghiên cứu của chúng tôi cho thấy khi hệ thống sông gần đó sâu hơn, nó khiến ngọn núi nhô lên cao hơn", theo đồng tác giả nghiên cứu Adam Smith.
Các nhà khoa học cho biết hiện tượng này cũng đang ảnh hưởng đến các đỉnh núi Lhotse và Makalu lân cận. Đây là hai đỉnh núi cao thứ tư và thứ năm trên thế giới.
Một số nhà địa chất không tham gia vào nghiên cứu cho biết lý thuyết này có thể xảy ra nhưng vẫn còn nhiều điều trong nghiên cứu chưa chắc chắn. Dù vậy, nghiên cứu này đã "thể hiện một cái nhìn sâu sắc thú vị", theo giáo sư Hugh Sinclair thuộc khoa khoa học Trái đất tại Đại học Edinburgh.
Băng trên đỉnh Alps biến mất, nhiều hài cốt người và xác máy bay lộ ra
Hầu hết sông băng trên khắp thế giới đang thu hẹp dần do biến đổi khí hậu, nhưng tình trạng này diễn ra đặc biệt nghiêm trọng ở dãy Alps, nơi được coi là nóc nhà châu Âu.
Tại sao nhiệt độ cao khiến máy bay khó cất cánh?
Nhiệt độ gia tăng trên Trái đất đang khiến máy bay khó cất cánh hơn ở một số sân bay, đặt ra thách thức khác cho ngành hàng không dân dụng.
Tấm pin mặt trời thu năng lượng vô hình trong đêm để sản xuất điện
Công nghệ mới này sẽ giúp các sản phẩm như điện thoại, ô tô điện hay những thiết bị điện trong gia đình có thể sử dụng liên tục mà không cần phải sạc.
Những điều kỳ lạ về dòng sông đang nghi chứa kho báu 3 tấn vàng quân đội Nhật chôn giấu
Dòng sông này là một trong những sông lớn nhất của tỉnh Bình Thuận.
Hồ "kỳ lạ" nhất thế giới: Ở nơi lạnh nhất Nam Cực, dù âm 50 độ vẫn không thể đóng băng
Các nhà khoa học vẫn luôn băn khoăn rằng hồ Don Juan ở nơi lạnh và khô nhất của Nam Cực nhưng dù nhiệt độ xuống âm 50 độ C nước hồ vẫn không hề bị đóng băng.
Nắng nóng ở Đông Nam Á hiện tại chưa từng có tiền lệ, thời tiết sắp tới sẽ thế nào?
Các nước Đông Nam Á đang trải qua những ngày nắng nóng liên tiếp, nóng ở mức độ mà các nhà khí tượng học gọi là “có tính lịch sử” và chưa từng có tiền lệ.
