Huyết mạch khổng lồ 2.300km của Mỹ có nguy cơ "bốc hơi" hoàn toàn: Điều gì đang diễn ra?

Được xem là huyết mạch khổng lồ miền Tây nước Mỹ, dòng sông Colorado đang đối mặt với nguy cơ khô hạn vĩnh viễn. Các chuyên gia không còn nói về tình trạng hạn hán tạm thời ở lưu vực con sông này nữa, những mối đe dọa đã nâng lên tầm cao mới, cùng hệ quả khôn lường cho con người và hệ sinh thái dọc hai bên bờ sông.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, nóng lên toàn cầu, dân số tăng nhanh... nhiều con sông lớn trên thế giới đang cùng lâm vào mối đe dọa mới với "mẫu số chung": Bốc hơi hoàn toàn khỏi Trái đất.

Sông Hoàng Hà (5.464 km, con sông dài thứ 2 châu Á), sông Murray (2.375 km, Australia), sông Rio Grande (3.051 km, Bắc Mỹ) là ba trong số những dòng sông đang có nguy cơ dần biến mất do biến đổi khí hậu và tình trạng sử dụng nước quá tải của con người. Riêng dòng Colorado đang chịu những áp lực gì từ con người và tự nhiên?

Gánh nặng từ con người

Sông Colorado thuộc vùng Tây Nam Mỹ và Tây Bắc Mexico, dài 2.330km, chảy qua 7 tiểu bang Mỹ và 2 bang của Mexico. Từ 2.000 đến 1.000 năm trước, vùng đầu nguồn con sông là nơi cư trú của các nền văn minh nông nghiệp lớn. Người Mỹ bản địa đã sinh sống ở lưu vực sông Colorado trong ít nhất 8.000 năm.

Loading...

Huyết mạch khổng lồ 2.300km của Mỹ có nguy cơ bốc hơi hoàn toàn: Điều gì đang diễn ra?
Đoạn sông Colorado chảy qua hẻm Grand Canyon. (Photo: Tonda/Getty Images/iStockphoto)

Đến thời hiện đại, dòng sông này đã bị tác động và biến đổi sâu sắc: Theo số liệu của các nhà môi trường, sông Colorado là một trong những dòng sông bị khai thác triệt để nhất trên Trái đất.

Một phần mười dân số nước Mỹ đang sử dụng dòng nước ngọt từ con sông này. Dân số của lưu vực sông cao gấp 9 lần so với năm 1922 và các thành phố phụ thuộc vào dòng sông, bao gồm Los Angeles, Las Vegas, Denver và Phoenix, thậm chí còn phát triển hơn nữa. Năm 1922, dân số của thành phố Las Vegas chỉ là 2.000 người. Ngày nay, thành phố là nơi sinh sống của gần 2 triệu cư dân. Nhu cầu về nước của sông Colorado đã vượt xa nguồn cung trong hai thập kỷ qua.

Chưa hết, dọc theo chiều dài 2.330km của con sông, xuất hiện rất nhiều đập (hơn 20 đập thủy điện) và nhà máy thủy điện phục vụ cho nông nghiệp và thủy điện.

Nhu cầu gia tăng của con người chưa phải là toàn bộ bức tranh xoay quanh con sông này. Biến đổi khí hậu, nóng lên toàn cầu, băng tan... đều tăng nguy cơ hạn hán cho sông.

Hệ quả, dòng chảy trung bình hàng năm của sông Colorado đã giảm 19% so với mức trung bình trong thế kỷ 20 của nó. Các mô hình dự đoán rằng vào năm 2100, dòng chảy của dòng sông có thể giảm tới 55%. Dưới gánh nặng của biến đổi khí hậu, trong gần hai thập kỷ, lưu vực Colorado đã bị hạn hán với lượng mưa giảm và nhiệt độ tăng.

Sự thâm hụt này đe dọa nguồn cung cấp nước ngọt của khoảng 40 triệu người và an ninh lương thực của cả nước Mỹ: Nước từ sông Colorado được sử dụng để trồng 90% rau mùa đông của Mỹ. Lưu vực sông Colorado thúc đẩy nền kinh tế trị giá 1,4 nghìn tỷ đô la, trở thành lưu vực lớn thứ bảy thế giới tính theo sản lượng kinh tế.

Mỹ hành động

Trong nỗ lực ngăn chặn thảm họa, vào tháng 5 năm 2019, đại diện của bảy tiểu bang và chính phủ liên bang đã ký Kế hoạch phòng chống hạn hán sông Colorado (DCP) với mục tiêu hợp tác làm giảm rủi ro cho nguồn cung cấp nước.

Huyết mạch khổng lồ 2.300km của Mỹ có nguy cơ bốc hơi hoàn toàn: Điều gì đang diễn ra?
Một con đập trên sông Colorado. (Photo: Richard Vogel/AP)

Năm 2019, một điều phi thường đã xảy ra: Sau hai thập kỷ hạn hán, bão mạnh, mưa dai dẳng và nhiệt độ lạnh đã phần nào cung cấp nguồn nước dồi dào cho sông Colorado. Tuy nhiên, "phép màu" này đã không kéo dài ― vào tháng 8 năm 2019, hạn hán đã quay trở lại.

Con người không thể dựa vào Mẹ thiên nhiên để giải quyết vấn đề này; chúng ta phải tự giải quyết nó. Và nếu người Mỹ tham gia để bảo tồn nhiều nước hơn trong các lĩnh vực nông nghiệp và công nghiệp và tại nhà, những nỗ lực này có thể báo hiệu một bước ngoặt cho sông Colorado và các dòng sông khác và những người sống dựa vào chúng.

Loading...
TIN CŨ HƠN
Thợ mỏ hóa

Thợ mỏ hóa "triệu phú sau 1 đêm" lại bán được đá quý 2 triệu USD

Thợ mỏ ở Tanzania bỗng thành triệu phú hồi tháng 6 nhờ tìm được và bán hai viên đá quý Tanzanite trị giá 3,4 triệu USD, lại vừa bán viên đá quý 2 triệu USD nữa.

Đăng ngày: 05/08/2020
Đây là 15 biểu tượng may mắn đại diện cho các quốc gia từ khắp thế giới

Đây là 15 biểu tượng may mắn đại diện cho các quốc gia từ khắp thế giới

Thường khi nhắc đến biểu tượng của sự may mắn, khá nhiều người trong chúng ta sẽ nghĩ đến cỏ ba lá, cỏ bốn lá, mèo thần tài,… nhưng hẳn là những biểu tượng may mắn sau đây sẽ khiến anh em không ngờ…

Đăng ngày: 04/08/2020
Trái Đất qua ảnh chụp từ Trạm Vũ trụ Quốc tế

Trái Đất qua ảnh chụp từ Trạm Vũ trụ Quốc tế

Những bức ảnh tuyệt đẹp về Trái Đất được các phi hành gia chụp trong sứ mệnh lịch sử giữa NASA và SpaceX.

Đăng ngày: 04/08/2020
Sự thật bất ngờ về mức lương của các thái giám nhà Thanh

Sự thật bất ngờ về mức lương của các thái giám nhà Thanh

Thu nhập của các thái giám dưới triều nhà Thanh đều có quy định rõ ràng, cấp bậc càng cao thì thu nhập càng nhiều.

Đăng ngày: 04/08/2020
Bí ẩn cuộc đời “vua Bọ Cạp” nổi tiếng Ai Cập cổ đại

Bí ẩn cuộc đời “vua Bọ Cạp” nổi tiếng Ai Cập cổ đại

"Vua Bọ Cạp" có tài cầm quân khi dẫn binh chinh chiến và chinh phục được nhiều nơi. Mục đích của vị vua này là thống nhất Thượng Ai Cập và Hạ Ai Cập thành một đế chế hùng mạnh.

Đăng ngày: 04/08/2020

"Cửa sổ vỡ" – lý thuyết tội phạm học gây tranh cãi

Chỉ với hai chiếc xe, nhà tâm lý học Philip Zimbardo đã đặt tiền đề cho lý thuyết “cửa sổ vỡ” gây tranh cãi tại Mỹ.

Đăng ngày: 04/08/2020
Muốn biết máy bay trên trời đi nhanh đến cỡ nào, cứ xem qua khoảnh khắc hiếm hoi này sẽ rõ!

Muốn biết máy bay trên trời đi nhanh đến cỡ nào, cứ xem qua khoảnh khắc hiếm hoi này sẽ rõ!

Đoạn clip dài vỏn vẹn 6 giây nhưng đủ cho thấy tốc độ của máy bay trên trời “khủng khiếp” như thế nào!

Đăng ngày: 04/08/2020
Tiêu điểm
Khoa Học News