Khả năng trời phú cho loài chó mà con người không thể có được

Đã bao giờ bạn tự hỏi tại sao lũ chó luôn tìm được đường về nhà dù cho bạn có thả chúng đi chơi cả ngày? Những con chó ở miền núi hoặc nông thôn có thể rong ruổi trên những cánh đồng cách nhà cả cây số. Những con chó trong thành phố tệ lắm cũng vẫn có thể thoải mái đi chơi trong phạm vi vài trăm mét đổ lại.

Trên thực tế, những con chó là một bậc thầy tìm đường không chỉ dựa vào khứu giác nhạy bén của chúng. Một nghiên cứu mới đăng trên tạp chí eLife cho biết chó còn có thể định vị phương hướng bằng cách cảm nhận từ trường Trái đất.

Giống như có sẵn trong người một chiếc la bàn kết nối với từ trường Trái đất mỗi khi cần, chó có thể tìm đường đi mà không cần hướng dẫn, phát hiện ra mục tiêu không khó khăn gì.

Chó là người bạn thân thiết nhất của con người, nhưng cho dù ai đó tưởng rằng những người bạn bốn chân này phụ thuộc rất nhiều vào chúng ta, thì thực tế chúng sở hữu một số năng lực mà con người chỉ có thể nằm mơ mới có.

Khứu giác của chúng nhạy hơn nhiều, thị giác của chúng có thể phát hiện ra một chuyển động nhỏ nhất, và đặc biệt nghiên cứu mới đây cho biết khi cần thiết chúng sẽ hòa nhịp với từ trường Trái đất theo cách đặc biệt để có thể tìm ra những đường tắt ngắn nhất khi du hành đường dài.



Ngay cả khi bạn thả con chó của mình vào một khu rừng lạ lần đầu tiên nó được đặt chân đến, chúng cũng có khả năng định vị để hướng về mục tiêu bằng cách hình dung ra những đường đi mới hiệu quả hơn những con đường nó đã biết. Khả năng cảm nhận phương hướng và địa điểm của chó dựa vào một chiếc la bàn có sẵn trong cơ thể chúng mà đến nay vẫn chưa được khoa học khám phá.

Nhóm nghiên cứu đã đưa các chú chó tham gia vào các chuyến đi trong rừng và theo dõi chúng bằng hệ thống định vị toàn cầu (GPS). Thông qua việc ghi lại các hành vi của chúng trong quá trình tự di chuyển, các nhà nghiên cứu đã tập hợp được 3 loại hành vi khám phá của chúng.

Những con chó quay trở về điểm xuất phát bằng đúng đường đi cũ được đưa vào nhóm “hành vi lối mòn”. Đây cũng là thói quen con người thường làm để có thể quay về một địa điểm mà không bị lạc.

Một hành vi khác mà các nhà nghiên cứu gọi là “hành vi trinh sát”, cho thấy chó có thể đi qua một khu rừng lạ chưa từng đến mà vẫn có thể quay về điểm xuất phát bằng con đường chúng tự vạch ra. Ngoài ra, họ còn nhận thấy những trường hợp chó kết hợp cả hai cách đi nói trên, tức là nhóm thứ ba gồm những con chó có tìm lại đường cũ nhưng sau đó tự tìm ra đường mới hiệu quả hơn để về đích.

Để thực hiện thí nghiệm này, nhóm nghiên cứu đã thuê 27 con chó săn và cho chúng đi tổng cộng 600 lượt trong rừng để xác định được khả năng tự tìm đường tốt nhất của chó. Họ cho biết khi tìm đường trở về nhà của chủ, một là chó đi theo đường cũ (hành vi lối mòn) hai là đi theo một con đường hoàn toàn mới (hành vi trinh sát).

Việc tìm đường về nhà trong khi trinh sát thường bắt đầu bằng một quãng đường ngắn khoảng 20 mét dọc theo trục địa từ Bắc – Nam, bất kể nhà của người chủ nằm ở hướng nào.

Chạy theo cách “la bàn chỉ dẫn” như vậy đã làm tăng đáng kể hiệu quả việc tìm đường về nhà. Cách đi như vậy có tác dụng làm cho bản đồ tư duy khớp với la bàn từ tính và thiết lập hướng đi cho động vật.

TIN CŨ HƠN
Nguồn gốc và đặc điểm của chó săn sư tử châu Phi

Nguồn gốc và đặc điểm của chó săn sư tử châu Phi

Người Hà Lan sinh sống ở Nam Phi vào thế kỷ 16 từng mô tả giống chó này là những con chó xấu xí.

Đăng ngày: 02/03/2026
Hổ săn mồi như thế nào?

Hổ săn mồi như thế nào?

Những “chú mèo” to xác này có thể hạ gục con mồi mà không cần bất kỳ sự trợ giúp nào từ đồng loại.

Đăng ngày: 02/03/2026
10 loài động vật thọ nhất hành tinh

10 loài động vật thọ nhất hành tinh

Hiếm người đạt đến tuổi ngoài 100, nhưng trong thế giới động vật, có những loài sống cả trăm, thậm chí nghìn tuổi như rùa, nhím biển, bọt biển...

Đăng ngày: 28/02/2026
Tại sao con lười lại... lười? Lý do hóa ra thú vị hơn chúng ta tưởng rất nhiều

Tại sao con lười lại... lười? Lý do hóa ra thú vị hơn chúng ta tưởng rất nhiều

Nếu con lười không vô địch về lười thì chẳng ai dám nhận số 2. Nhưng tại sao chúng lại chọn phong cách sống kỳ dị như thế?

Đăng ngày: 27/02/2026
Loài chim cổ đại đã tuyệt chủng hồi sinh từ cõi chết

Loài chim cổ đại đã tuyệt chủng hồi sinh từ cõi chết

Hiện tượng tiến hóa lặp lại đã giúp một loài chim cổ đại xuất hiện trở lại ở Ấn Độ Dương và sống sót đến ngày nay.

Đăng ngày: 20/02/2026
Bất ngờ phát hiện sao la tại Việt Nam sau 15 năm vắng bóng

Bất ngờ phát hiện sao la tại Việt Nam sau 15 năm vắng bóng

Bẫy ảnh đã chụp được hình ảnh một cá thể sao la, loài thú quý hiếm được nhiều người cho rằng đã biến mất vĩnh viễn khỏi Việt Nam.

Đăng ngày: 15/02/2026
Ghé khu rừng Ấn Độ thăm loài sóc sặc sỡ nhất hành tinh: lòe loẹt như tranh vẽ

Ghé khu rừng Ấn Độ thăm loài sóc sặc sỡ nhất hành tinh: lòe loẹt như tranh vẽ

Tên khoa học của những con sóc đặc biệt này là Ratufa indica. Chúng thuộc loài thú hoạt động vào ban ngày, sống trên cây, ăn thực vật, trứng chim, và côn trùng.

Đăng ngày: 12/02/2026
Khoa Học News