Khai quật hài cốt 3.400 năm được phẫu thuật sọ

Việc tìm thấy hai bộ xương người ở miền bắc Israel là một ví dụ quan trọng về kỹ thuật phẫu thuật khoan sọ ở vùng Cận Đông cổ đại. 

Trong quá trình khai quật một ngôi mộ tại Tel Megiddo, địa điểm thuộc thành bang Canaanite của Israel vào thời đại đồ đồng, các nhà khảo cổ học đã rất ngạc nhiên khi phát hiện cặp hài cốt của hai anh em và một trong số họ đã trải qua cuộc phẫu thuật khoan sọ ngay trước khi chết.


Ngôi mộ chứa hài cốt của hai anh em chết cách đây 3.400 năm ở Israel. (Ảnh: Robert Homsher).

Phẫu thuật khoan sọ, còn được gọi là trepanation, là một trong những quy trình y tế lâu đời nhất - có từ hàng nghìn năm trước - liên quan đến việc khoan, cắt hoặc cạo một lỗ vào hộp sọ cho đến khi lộ ra màng cứng (phần bọc ngoài não và tủy sống). Theo Live Science, nó được sử dụng để điều trị một số bệnh, chẳng hạn như chấn thương đầu. Cũng có ý kiến cho rằng kỹ thuật này dùng để kéo linh hồn ra khỏi thi thể trong các nghi lễ.

Hài cốt hai anh em ở Tel Megiddo có niên đại vào thế kỷ 15 trước Công nguyên và được đặt cạnh nhau. Người anh trai, khoảng 21 - 46 tuổi, có bốn vết cắt giao nhau trên xương trán của hộp sọ, tạo thành một lỗ hình vuông có đường kính 30 mm. Người em qua đời ở độ tuổi cuối vị thành niên hoặc đầu tuổi 20, theo nghiên cứu xuất bản trên tạp chí PLOS One hôm 22/2.

Một số mảnh xương được cắt ra để tạo lỗ thủng trên hộp sọ của người anh trai. (Ảnh: CNN).

Kiểm tra xương cho thấy cả hai đều mắc chứng bệnh suy nhược khiến một số xương của họ bị phá hủy và biến dạng. Các hài cốt được chôn cất cùng những bình gốm tinh xảo và đồ ăn chất lượng, cho thấy hai anh em có địa vị xã hội cao. Điều này có thể là một lý do khiến họ sống nhiều năm bất chấp tình trạng suy nhược của mình.

"Toàn bộ bằng chứng cho thấy họ đã mắc bệnh trong một thời gian dài. Vì vậy, phẫu thuật khoan sọ trong trường hợp này có lẽ là một loại can thiệp để cứu mạng", tác giả đầu tiên của nghiên cứu Rachel Kalisher tại Đại học Brown của Mỹ cho biết.

Kalisher nói thêm rằng lỗ thủng được tạo ra bằng cách rạch hộp sọ và cẩn thận lấy các mảnh ra khỏi trung tâm - một quy trình khác với quy trình khoan tròn, thường được thực hiện bằng cách cạo hoặc khoan.

Trước đây, có nhiều bằng chứng cho thấy trephination đã trở thành loại phẫu thuật phổ biến trong hàng nghìn năm. Nhưng ở Cận Đông, điều đó không được thấy thường xuyên - chỉ có khoảng một chục ví dụ về phẫu thuật khoan sọ trong toàn bộ khu vực này. Nhóm nghiên cứu hy vọng việc bổ sung thêm nhiều ví dụ vào hồ sơ học thuật sẽ mở rộng hiểu biết của chúng ta về cách chăm sóc y tế tại các thành phố cổ ở Cận Đông.

TIN CŨ HƠN
Sau 1.800 năm, bóng ma từ thành cổ Maya vẫn đủ hại người

Sau 1.800 năm, bóng ma từ thành cổ Maya vẫn đủ hại người

Nghiên cứu mới về các tòa thành cổ Maya cảnh báo các nhà khảo cổ có thể gặp nguy hiểm vì một bóng ma từng làm hại người dân cổ đại trỗi dậy lần nữa khi bị đào bới.

Đăng ngày: 27/02/2026
Phát hiện tượng Hercules cổ đại khi đang sửa ống nước ở Rome

Phát hiện tượng Hercules cổ đại khi đang sửa ống nước ở Rome

Một bức tượng khắc họa Hercules của thần thoại La Mã đã được phát hiện trong quá trình sửa chữa đường ống tại một con đường nổi tiếng ở Rome, Italy.

Đăng ngày: 27/02/2026
Nguyên nhân sốc khiến đế chế Maya bốc hơi: Cảnh báo về tận thế có thật

Nguyên nhân sốc khiến đế chế Maya bốc hơi: Cảnh báo về tận thế có thật

Một nhóm nghiên cứu đã kết hợp rất nhiều hồ sơ lịch sử với các phân tích mới về hài cốt người Maya trong thời kỳ cuối của đế chế, chỉ ra một dạng ngày tận thế mà chính chúng ta cũng có thể đối mặt trong tương lai.

Đăng ngày: 27/02/2026
Sự thật về

Sự thật về "người mẹ lai giữa 2 loài" của nhiều người châu Á

Các nhà khoa học đã giải trình tự DNA thành công mảnh hài cốt của một cá thể mang đặc điểm giống như lai giữa 2 loài người khác nhau được khai quật từ hang Hươu Đỏ (Vân Nam - Trung Quốc).

Đăng ngày: 20/02/2026
Đi tìm nguồn gốc ngôn ngữ chung của một nửa dân số thế giới, trải khắp Á-Âu

Đi tìm nguồn gốc ngôn ngữ chung của một nửa dân số thế giới, trải khắp Á-Âu

Ngày nay, gần một nửa dân số thế giới nói ngôn ngữ Ấn-Âu như ngôn ngữ thứ nhất.

Đăng ngày: 17/02/2026
Những

Những "quái vật" lớn nhất từng sống trên Trái đất

Giới khoa học hiện biết khoảng 1,5 triệu loài động vật nhưng trên thực tế, con số này có thể lên đến gần 9 triệu. Điều này đồng nghĩa vẫn còn rất nhiều loại chưa được phát hiện.

Đăng ngày: 15/02/2026
Chuyên gia phục dựng thành công hình ảnh đệ nhất mỹ nam trong lịch sử Trung Quốc

Chuyên gia phục dựng thành công hình ảnh đệ nhất mỹ nam trong lịch sử Trung Quốc

Hình ảnh phục dựng của Lan Lăng Vương khiến dân tình trầm trồ công nhận nhan sắc xứng đáng làm một trong tứ đại mỹ nam.

Đăng ngày: 15/02/2026
Khoa Học News