Khoa Học News

Phát hiện "bồn cầu hoàng gia" Trung Quốc 2.400 năm tuổi

Các nhà khảo cổ phát hiện bồn cầu xả nước cổ xưa xây trong nhà với một đường ống dẫn ra hố ngoài trời, có thể được sử dụng vào thời nhà Tần hoặc nhà Hán.

Các nhà khảo cổ khai quật được nửa dưới của một bồn cầu xả nước thủ công niên đại 2.400 năm tại di chỉ khảo cổ Nhạc Dương, tỉnh Thiểm Tây, Trung Quốc, Ancient Origins hôm 18/2 đưa tin. Nhạc Dương là kinh đô của nhà Tần trong khoảng 35 năm và cũng là kinh đô đầu tiên của nhà Hán.


Các bộ phận bị hỏng của bồn cầu, bao gồm một đường ống uốn cong, khai quật từ di chỉ khảo cổ Nhạc Dương ở Tây An, tỉnh Thiểm Tây. (Ảnh: China Daily).

Nhóm chuyên gia cho rằng bồn cầu này từng được những nhân vật địa vị cao sử dụng, ví dụ Tần Hiếu Công (năm 381 - 338 trước Công nguyên) hoặc cha của ông (năm 424 - 362 trước Công nguyên) trong thời Chiến Quốc (năm 475 - 221 trước Công nguyên), hoặc Lưu Bang (năm 206 trước Công nguyên - 220) - hoàng đế đầu tiên của nhà Hán.

"Đây là bồn cầu xả nước đầu tiên và duy nhất từng được khai quật ở Trung Quốc. Mọi người tại di chỉ đều ngạc nhiên, sau đó phá lên cười. Bồn cầu cung cấp bằng chứng xác thực về tầm quan trọng của vấn đề vệ sinh với người Trung Quốc cổ đại", Liu Rui, nhà khảo cổ tại Viện Khảo cổ thuộc Viện hàn lâm Khoa học Xã hội Trung Quốc, cho biết.

Phát hiện mới góp phần làm sáng tỏ mức độ tiến bộ kỹ thuật của nhà Tần và nhà Hán. Việc xây dựng và sử dụng bồn cầu xả nước đòi hỏi kiến thức về cấp nước, quản lý chất thải và vệ sinh, những điều không phổ biến trong thời kỳ này. Phát hiện cũng cung cấp thêm thông tin về cuộc sống thường nhật của những cá nhân địa vị cao sống trong cung điện và được tiếp cận với những tiện nghi cao cấp.

Các nhà nghiên cứu vẫn chưa tìm thấy nửa trên của bồn cầu nên không rõ người sử dụng cần ngồi xổm hay ngồi bệt. Bồn cầu đặt trong nhà với một đường ống dẫn ra hố ngoài trời. Người hầu có thể đổ nước vào mỗi khi nó được sử dụng, theo Liu. Nhà vệ sinh trong nhà không phổ biến vào thời kỳ đó và việc sử dụng tiện nghi này có thể chỉ giới hạn ở một bộ phận nhỏ dân số.

Nhóm nhà khảo cổ cũng đang phân tích mẫu đất lấy từ khu vực khai quật. Các mẫu đất có thể hé lộ thông tin về chế độ ăn uống và sức khỏe của người sử dụng nhà vệ sinh. Việc phân tích mẫu vật cũng có thể cung cấp những chi tiết về hoạt động nông nghiệp và sử dụng phân bón. "Ngoài những văn bản ghi chép, chúng ta có thể tìm hiểu kỹ hơn về các cải cách xã hội và hệ thống của vương quốc thông qua việc nghiên cứu sâu hơn về những cung điện cổ", Liu nói thêm.

Phát hiện mới ở Trung Quốc có tầm quan trọng lớn vì trước đó, bồn cầu xả nước thủ công đầu tiên thường được cho là do John Harington phát minh cho Nữ hoàng Elizabeth I vào thế kỷ 16.

TIN CŨ HƠN
Đào ống nước, lộ ra "đài thiên văn" cổ xưa hơn cả kim tự tháp

Đào ống nước, lộ ra "đài thiên văn" cổ xưa hơn cả kim tự tháp

Theo Live Science, đây có thể là một trong những bằng chứng lâu đời nhất về kiến trúc công cộng được tìm thấy ở châu Âu.

Đăng ngày: 12/05/2026
Đào được tàn tích siêu quái vật cổ đại 13 tấn bị loài người khác "hạ thủ"

Đào được tàn tích siêu quái vật cổ đại 13 tấn bị loài người khác "hạ thủ"

Theo Sci-News, đó là phần còn lại của sinh vật cổ đại gọi là "voi ngà thẳng", đã tuyệt chủng 400.000 năm về trước, nhưng là vị tổ tiên gần gũi của loài voi hiện tại.

Đăng ngày: 04/05/2026
Đào được loài khủng long khổng lồ chưa từng thấy trên thế giới

Đào được loài khủng long khổng lồ chưa từng thấy trên thế giới

Một loài khủng long hoàn toàn mới được đặt tên là Meraxes gigas, nặng hơn 4 tấn, đã lộ diện ở Hệ tầng Huincul ở Las Campanas Canyon, tỉnh Neuquén - Argentina.

Đăng ngày: 03/05/2026
Lời trần tình của kẻ "khai quật mộ cổ"

Lời trần tình của kẻ "khai quật mộ cổ"

Nhà khảo cổ kể về trải nghiệm về sự nguy hiểm và thú vui của nghề đào mộ.

Đăng ngày: 03/05/2026
Trung Quốc phát hiện một kho báu lớn niên đại hơn 300 năm

Trung Quốc phát hiện một kho báu lớn niên đại hơn 300 năm

Theo ước tính của các nhà khảo cổ, giá trị của kho báu lên tới hơn 12.000 tỷ đồng.

Đăng ngày: 02/05/2026
Phát hiện kho báu nửa triệu tuổi từ loài người khác ở Ba Lan

Phát hiện kho báu nửa triệu tuổi từ loài người khác ở Ba Lan

Những đồ vật quý giá nhất của một loài người khác cùng rất nhiều xương động vật tuyệt chủng đã được khai quật từ hang động Tunel Wielki, là một kho báu vô song.

Đăng ngày: 26/04/2026
Phát hiện mới về quái thú khổng lồ và loài người đáng sợ sống song song chúng ta

Phát hiện mới về quái thú khổng lồ và loài người đáng sợ sống song song chúng ta

Một nghiên cứu mới dựa trên hài cốt của 70 cá thể thuộc về một loài quái thú khổng lồ, nặng 13 tấn, đã vén màn bí ẩn về thời kỳ 125.000 năm trước, thấp thoáng bóng hình một loài người thợ săn.

Đăng ngày: 23/04/2026
Khoa Học News