Khoa học cảnh báo một "đại dịch thầm lặng" đang tiến tới gần

Vi khuẩn, virus không phải là tác nhân gây bệnh đột biến duy nhất mà chúng ta cần lo lắng.

Theo cảnh báo mới đây từ một số nhà nghiên cứu, nhiễm trùng nấm đang vượt ra ngoài khả năng của y học, và có nguy cơ gây ra một "đại dịch thầm lặng", cần được giải quyết khẩn cấp.


Một đại dịch do nhiễm trùng nấm gây ra có thể đang tiến tới gần (Ảnh minh họa: Getty).

Norman van Rhijn, nhà sinh học phân tử tại Đại học Manchester (Anh), cho biết: "Mối đe dọa từ các tác nhân gây bệnh nấm đang ngày càng gia tăng, nhưng bị bỏ qua trong các cuộc tranh luận".

Theo chuyên gia này, nếu không có sự quan tâm và hành động khẩn cấp, một số bệnh nhiễm trùng nấm đặc biệt nguy hiểm, vốn đã lây nhiễm cho 6,5 triệu người và cướp đi sinh mạng của 3,8 triệu người mỗi năm, có thể trở nên nguy hiểm hơn nữa.

"Việc tập trung quá mức vào vi khuẩn là điều đáng lo ngại", Norman van Rhijn và các đồng nghiệp nhấn mạnh.

"Bởi đó là khi chúng ta bỏ quên các bệnh nấm xâm lấn, đặc biệt là phần lớn trong số chúng chưa được cộng đồng và chính phủ nhận thức đầy đủ".

So với vi khuẩn hoặc virus, nấm là sinh vật phức tạp hơn, vì có cấu trúc tương tự động vật.

Điều này khiến các nhà khoa học gặp nhiều khó khăn và tốn kém hơn trong việc phát triển thuốc tiêu diệt tế bào nấm mà không làm tổn hại đến các tế bào quan trọng khác trong cơ thể.


Nhiễm trùng nấm Aspergillus fumigatus thường rất khó điều trị (Ảnh: Science Alert).

Ngay cả khi những loại thuốc này đã ra mắt thị trường sau nhiều năm phát triển và thử nghiệm lâm sàng, chúng vẫn gặp khó khăn do ngành công nghiệp hóa chất nông nghiệp đã phát triển các loại thuốc diệt nấm có cơ chế hoạt động tương tự.

Theo các nhà nghiên cứu, điều này dẫn đến tình trạng "kháng chéo" đối với các tác nhân gây bệnh nguy hiểm nhất ở nấm, khiến chúng càng trở nên nguy hiểm hơn.

"Hóa chất chống nấm là cần thiết cho an ninh lương thực. Nhưng phải có sự cân bằng giữa an ninh lương thực với khả năng điều trị các tác nhân gây bệnh nấm kháng thuốc", nhóm nghiên cứu cho biết.

Năm 2022, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã công bố danh sách tác nhân gây bệnh nấm ưu tiên. Đây được xem là nỗ lực toàn cầu đầu tiên nhằm ưu tiên các tác nhân gây bệnh nấm một cách có hệ thống.

Đứng đầu trong số các loại nấm gây bệnh được coi là nguy hiểm nhất đối với sức khỏe con người bao gồm Aspergillus fumigatus, có nguồn gốc từ nấm mốc, gây nhiễm trùng hệ hô hấp.

Đứng sau lần lượt là Candida (gây nhiễm trùng), Nakaseomyces glabratus (gây nhiễm trùng đường tiết niệu hoặc máu), Trichophyton indotineae (gây nhiễm trùng da, tóc và móng tay).

Trong đó, những người lớn tuổi hoặc những người có hệ miễn dịch suy yếu có nguy cơ cao nhất trước các loại nấm này.

TIN CŨ HƠN
Không nên tắm rửa khi trời có sấm sét

Không nên tắm rửa khi trời có sấm sét

Nên tránh ra ngoài mỗi khi nghe tiếng sấm. Tuy nhiên, kể cả lúc ở trong nhà, bạn vẫn phải đối mặt với rủi ro bị sét tấn công.

Đăng ngày: 08/01/2026
Cách hiểu khoa học về nấm Đông trùng hạ thảo

Cách hiểu khoa học về nấm Đông trùng hạ thảo

Nấm Đông trùng hạ thảo đã được sử dụng từ lâu trong việc bồi bổ, nâng cao sức khỏe của con người

Đăng ngày: 08/01/2026
Ai không nên uống nước đậu đen?

Ai không nên uống nước đậu đen?

Đậu đen là loại hạt lành tính tuy nhiên không nên lạm dụng dùng đặc biệt là uống thay nước, sẽ làm ảnh hưởng tới khả năng hấp thu của các chất trong cơ thể.

Đăng ngày: 08/01/2026
Ăn

Ăn "thịt lợn hạ thổ" chôn 2-3 năm dưới đất có nguy hại?

Gần đây, mọi người chia sẻ món ăn "thịt lợn bản hạ thổ", tức miếng thịt sống được tẩm ướp, sau đó chôn dưới đất 2-3 năm rồi lấy ra sử dụng. Cách ăn này có nguy hại sức khỏe?

Đăng ngày: 07/01/2026
10 triệu chứng biểu hiện suy thận

10 triệu chứng biểu hiện suy thận

Rất nhiều người mắc bệnh thận mạn nhưng không biết, bởi vì những dầu hiệu ban đầu có thể là rất khó thấy.

Đăng ngày: 06/01/2026
Phản ứng kì lạ của bộ não và cơ thể khi bạn bóp cò súng

Phản ứng kì lạ của bộ não và cơ thể khi bạn bóp cò súng

Bạn nhìn xuống khẩu súng, nhắm mục tiêu, thở ra từ từ và bóp cò. Ngay lập tức, một loạt sự kiện diễn ra: ánh sáng tóe lên, cơ thể bị giật lại đằng sau, một tiếng nổ chát chúa và mùi thuốc súng khét lẹt.

Đăng ngày: 05/01/2026
Cách nhận biết mật ong thật, mật ong giả

Cách nhận biết mật ong thật, mật ong giả

Nhỏ mật ong lên tờ giấy mỏng, giọt mật vón lại mà không thấm quanh tờ giấy là mật ong thật.

Đăng ngày: 05/01/2026
Khoa Học News