Khoa Học News

“Kim cương ngũ giác” - Cuộc tìm kiếm hình thù mới

Cái gì có thể nhẹ hơn kim cương, nhưng lại cứng gần bằng và có tính dẫn điện? Penta Diamond (kim cương ngũ giác) - tinh thể được cấu tạo từ các khối ngũ giác hình thành từ nguyên tử carbon.

Những kim cương ngũ giác này chưa tồn tại trong thực tế; chúng chỉ mới được tạo ra từ các mô phỏng máy tính. Nhưng nếu có thể tạo ra kim cương ngũ giác, chúng sẽ mang một số thuộc tính hữu ích.


Mô hình cấu tạo của kim cương ngũ giác.

Carbon là một trong những nguyên tố linh hoạt nhất trong bảng tuần hoàn. Mỗi nguyên tử carbon có thể liên kết với tối đa bốn nguyên tử khác, đồng thời nó có thể tạo thành các tổ hợp phức tạp với các tính chất khác nhau, chẳng hạn như kim cương siêu cứng, graphene bán dẫn và ống nano carbon. Các kết cấu mới, hay còn gọi là "thù hình" (Allotrope) của carbon vẫn đang liên tục được phát hiện. Hiện có tới khoảng 1.000 loại thù hình khác nhau đã được biết đến.

Cuộc tìm kiếm các thù hình mới cũng giống như "chơi với các khối LEGO để tạo ra các vật liệu có hình dạng và cấu trúc hấp dẫn", Susumu Okada, nhà vật lý vật chất đặc tại Đại học Tsukuba (Nhật Bản) trao đổi với Live Science. Sử dụng mô hình máy tính tiên tiến nhất, Okada và các đồng nghiệp đã quyết định kết hợp hai phân tử - được gọi là spiro (4.4) nona-2.7-diene và (5.5.5.5) fenestratetraene - mỗi phân tử chứa một vòng hình ngũ giác các nguyên tử carbon, để xem liệu chúng có thể tạo ra một vật liệu có các tính chất hữu ích hay không.

Các mô phỏng đã tạo ra một cấu trúc carbon mới trông hơi giống một quả bóng đá với một vài quả bóng đá nhỏ hơn dính xung quanh nó. Mô hình máy tính đã chỉ ra rằng hình ngũ giác này, nếu được tổng hợp trong đời thực, sẽ mang đến một số tính chất thú vị. Cùng với độ cứng khoảng 80% so với kim cương, một trong những chất cứng nhất từng được biết đến, kim cương ngũ giác sẽ hơi rỗng và có thể dẫn điện như chất bán dẫn được sử dụng trong các thiết bị điện tử. Kim cương ngũ giác cũng có khả năng kỳ lạ cho phép nó mở rộng đồng đều theo mọi hướng khi được kéo dãn, giống như khối cầu Hoberman, một dạng đồ chơi trẻ em phổ biến.

Nếu cầm kim cương ngũ giác trong tay, bạn sẽ cảm thấy nó nhẹ hơn một viên kim cương có kích thước tương tự, mặc dù nó sẽ không trong suốt mà thay vào đó sẽ hơi xám xịt như than chì, Purusottam Jena, nhà vật lý tại Đại học Virginia Commonwealth ở Richmond cho biết. Vì có các lỗ rỗng, kim cương ngũ giác có thể hữu ích cho việc lưu trữ khí gas. Độ nhẹ và độ cứng của nó có thể trở nên hữu ích cho việc chế tạo thân xe đua, ông nói thêm.

Purusottam Jena, người không tham gia vào nghiên cứu của Susumu Okada nhưng đã từng phát hiện ra các thù hình carbon khác cho biết vật liệu này có khả năng sẽ khá thú vị. "Tuy nhiên, nó cần phải được tổng hợp bằng thực nghiệm đã", ông nói thêm, và trước khi đến lúc đó thì tất cả những thứ trên vẫn còn là giả thuyết. Đôi khi các vật liệu trong đời thực sẽ hoạt động khác so với mô phỏng.

Trong khi đó, Okada cho rằng các nhà hóa học sẽ có thể tạo ra kim cương ngũ giác trong tương lai gần. Và cho đến lúc đó, ông sẽ tiếp tục chơi với "các khối nguyên tử carbon LEGO".

TIN CŨ HƠN
Dự báo tương lai Trái đất năm 2050 khiến con người rùng mình

Dự báo tương lai Trái đất năm 2050 khiến con người rùng mình

Dân cư đô thị tăng gấp 3 lần, 1/2 dân số thế giới không có nước để dùng, hàng triệu người chết đói... là những vấn đề nan giải mà Trái đất có thể sẽ phải đối diện trong 4 thập kỷ tới.

Đăng ngày: 21/06/2026
Những đặc điểm quái gở cho biết bạn là người có IQ cao

Những đặc điểm quái gở cho biết bạn là người có IQ cao

Các nghiên cứu khoa học trong nhiều năm đã tìm ra đặc tính rất "cổ quái" chỉ có ở những người thông minh…

Đăng ngày: 21/06/2026
Tìm hiểu về con cá bằng sắt Lucky Fish giúp ngăn ngừa thiếu máu

Tìm hiểu về con cá bằng sắt Lucky Fish giúp ngăn ngừa thiếu máu

Tham khảo thêm tài liệu và giải thích rõ hơn về quá trình phát triển của con cá Lucky Fish này cũng như những lợi ích mà nó mang lại.

Đăng ngày: 21/06/2026
Tìm hiểu nguồn gốc và ý nghĩa Ngày của Cha 2024

Tìm hiểu nguồn gốc và ý nghĩa Ngày của Cha 2024

Ngày của Cha là một dịp tôn vinh những người làm cha, mối quan hệ với cha và ảnh hưởng của người cha trong xã hội. Ngày này được tổ chức vào Chủ nhật thứ 3 của tháng 6 tại nhiều quốc gia.

Đăng ngày: 19/06/2026
Những điều không phải ai cũng biết về lốp máy bay

Những điều không phải ai cũng biết về lốp máy bay

Kích thước của chúng ra sao, cấu tạo như thế nào và tại sao chúng cần hao mòn hay phải bị đốt cháy một phần trong quá trình hạ cánh?

Đăng ngày: 18/06/2026
23 phương pháp tra tấn rợn người thời Trung Cổ

23 phương pháp tra tấn rợn người thời Trung Cổ

Thời Trung Cổ, để giảm tỷ lệ tội phạm và những người ngồi tù, các lãnh chúa thường nghĩ ra những phương thức tra tấn vô cùng hà khắc.

Đăng ngày: 18/06/2026
12 loại gỗ quý hiếm và đắt nhất trên thế giới

12 loại gỗ quý hiếm và đắt nhất trên thế giới

Dưới đây là danh sách 12 loại gỗ quý và đắt đỏ nhất thế giới. Trong đó có những loại gỗ không bao giờ bị mọt, chịu được nước, tỏa ra hương thơm dễ chịu và chịu va đập cực tốt.

Đăng ngày: 18/06/2026
Khoa Học News