Kính James Webb thu được bằng chứng CO2 trong khí quyển ngoại hành tinh

Bằng chứng trực tiếp đầu tiên về sự tồn tại của CO2 trong khí quyển của ngoại hành tinh WASP-39b được kính viễn vọng không gian James Webb ghi nhận.

Ngoại hành tinh WASP-39b là một hành tinh khí nóng khổng lồ quay quanh ngôi sao cách Trái đất 700 năm ánh sáng. Cùng với hai ngoại hành tinh khác, WASP-39b là mục tiêu nghiên cứu của kính viễn vọng James Webb. Việc hiểu rõ cấu tạo khí quyển của những hành tinh như WASP-39b rất quan trọng nhằm biết rõ nguồn gốc và cách chúng tiến hóa, theo thông báo hôm 25/8 của NASA.


Ngoại hành tinh WASP-39b mất 4 ngày để quay quanh sao chủ. (Ảnh: NASA)

"Phân tử CO2 là hợp chất đánh dấu lịch sử hình thành hành tinh", Mike Line, phó giáo sư ở Trường Trái đất và Khám phá vũ trụ thuộc Đại học Arizona, cho biết. Line là thành viên trong đội JWST Transiting Exoplanet Community Early Release Science tiến hành nghiên cứu.

Nhóm nghiên cứu sử dụng Máy quang phổ cận hồng ngoại, một trong 4 thiết bị khoa học của của kính James Webb, để quan sát khí quyển của WASP-39b. Nghiên cứu của họ nằm trong chương trình Early Release Science, sáng kiến được thiết kế để cung cấp dữ liệu từ kính viễn vọng cho cộng đồng nghiên cứu ngoại hành tinh sớm hết mức có thể. Phát hiện mới nhất đã được chấp nhận xuất bản trên tạp chí Nature.

"Bằng cách đo CO2, chúng tôi có thể xác định tỷ lệ vật liệu rắn và khí hình thành hành tinh khí khổng lồ này", Line cho biết. "Trong thập kỷ tới, JWST sẽ tiến hành phép đo này với nhiều hành tinh, cung cấp dữ liệu chi tiết về quá trình hành tinh ra đời và tính độc đáo của hệ Mặt Trời".

Kính viễn vọng James Webb có độ nhạy cao phóng vào ngày 25/12/2021 tới quỹ đạo hiện nay cách Trái đất 1,5 triệu km. Thông qua quan sát vũ trụ với bước sóng ánh sáng dài hơn bất kỳ kính viễn vọng nào khác, Webb có thể nghiên cứu những thiên hà xuất hiện đầu tiên, nhìn sâu bên trong đám mây bụi, nơi các ngôi sao và hệ thống hành tinh đang hình thành. Trong quang phổ của khí quyển WASP-39b, các nhà nghiên cứu tìm thấy một chỗ nhô lên cỡ 4,1 - 4,6 micron, dấu hiệu rõ ràng của CO2, theo trưởng nhóm Natalie Batalha, giáo sư thiên văn học và vật lý thiên văn ở Đại học California tại Santa Cruz. (Một micron bằng một phần triệu mét).

Tùy theo thành phần, độ dày và độ che phủ của mây, khí quyển hấp thụ một số màu sắc ánh sáng nhiều hơn các màu sắc khác, khiến hành tinh trông có vẻ lớn hơn, theo Munazza Alam, nghiên cứu sinh sau tiến sĩ ở Phòng thí nghiệm Trái đất và Hành tinh tại Viện Carnegie. Do từng khí gas hấp thụ tổ hợp màu sắc khác nhau, các nhà nghiên cứu có thể kiểm tra khác biệt nhỏ trong độ sáng của ánh sáng trên một quang phổ bước sóng để xác định chính xác khí quyển cấu tạo từ những hợp chất nào. Trước đây, kính viễn vọng Hubble và Spitzer của NASA từng phát hiện hơi nước, natri và kali trong khí quyển ngoại hành tinh.

Được phát hiện vào năm 2011, WASP-39b có khối lượng tương đương sao Thổ và bằng 1/4 sao Mộc trong khi đường kính lớn gấp 1,3 lần sao Mộc. Do ngoại hành tinh này quay rất gần sao chủ, nó hoàn thành một vòng quỹ đạo trong hơn 4 ngày Trái đất.

TIN CŨ HƠN
James Webb chụp được

James Webb chụp được "hành tinh từ hư không" cách 2.000 năm ánh sáng

Vật thể không gian nửa hành tinh, nửa sao, khó lý giải và khó tìm kiếm bậc nhất vũ trụ đã lọt vào mắt thần của siêu kính viễn vọng 9 tỉ USD James Webb.

Đăng ngày: 27/03/2026
Hành tinh này đã tồn tại trong Hệ Mặt trời hàng tỷ năm và liệu có sự sống ở nơi đây?

Hành tinh này đã tồn tại trong Hệ Mặt trời hàng tỷ năm và liệu có sự sống ở nơi đây?

Trên thực tế, sao Diêm Vương có rất nhiều cấu trúc bề mặt khổng lồ. Nhờ những cấu trúc địa chất kỳ lạ này, các nhà khoa học đã nhận ra rằng sao Diêm Vương có khả năng có một đại dương dưới bề mặt.

Đăng ngày: 26/03/2026
10 ngôi sao sáng nhất trên bầu trời

10 ngôi sao sáng nhất trên bầu trời

Vào đầu những đêm trời mùa đông, mùa xuân, khi nhìn lên bầu trời dày đặc những vì sao, ở bầu trời hướng chếch về phía Bắc có một hằng tinh sáng suốt cả ngày, đó chính là sao Thiên Lang

Đăng ngày: 25/03/2026
Phát hiện thành phố của người ngoài hành tinh trên sao Thủy?

Phát hiện thành phố của người ngoài hành tinh trên sao Thủy?

Một chuyên gia về UFO tin rằng, những bức ảnh lạ của NASA chụp lại từ sao Thủy chứng tỏ có dấu vết của một thành phố trên hành tinh nóng 400 độ C này.

Đăng ngày: 24/03/2026
Những điều thú vị ít ai biết về Mặt Trăng

Những điều thú vị ít ai biết về Mặt Trăng

Mặt Trăng - vật thể lớn nhất và sáng nhất trên bầu trời đêm đã làm mê hoặc và là nguồn cảm hứng vô tận cho loài người trong nhiều thế kỷ qua.

Đăng ngày: 23/03/2026
Tìm hiểu về hiện tượng Nhật thực và Nguyệt thực

Tìm hiểu về hiện tượng Nhật thực và Nguyệt thực

Trong bài viết dưới đây, chúng ta cùng tìm hiểu xem hiện tượng Nhật Thực, Nguyệt Thực là gì? Tại sao nó lại được những người yêu thích thiên văn học quan tâm đến vậy.

Đăng ngày: 23/03/2026
Trái đất ở xa mặt trời nhất trong năm

Trái đất ở xa mặt trời nhất trong năm

Bất chấp đợt nóng kinh người càn quét trong vài ngày qua, Trái đất được xác định ở khoảng cách tối đa với mặt trời vào ngày 5/7.

Đăng ngày: 23/03/2026
Khoa Học News