Khoa Học News

Lỗ đen quái vật nổi cơn thịnh nộ "quậy tung" thiên hà chủ

Hình ảnh lỗ đen khổng lồ hung hăng, ngăn cản thiên hà chủ của nó sinh ra những ngôi sao mới đã được kính viễn vọng không gian XMM Newton ghi lại.

Mới đây, các nhà thiên văn học Kính viễn vọng không gian XMM Newton thuộc Cơ quan Vũ trụ Châu Âu (ESA) khi thăm dò thiên hà có tên là Markarian 817 (Mrk 817), nằm cách chòm sao Draco 430 triệu năm ánh sáng, đã phát hiện ra một lỗ đen siêu lớn đang nổi cơn thịnh nộ trên quy mô khắp thiên hà chủ.

Theo các chuyên gia, lỗ đen siêu lớn này có khối lượng gấp từ hàng triệu đến hàng tỷ lần khối lượng Mặt trời. Lực hấp dẫn cực lớn của lỗ đen này làm nóng vật chất khí và bụi, khiến nó phát sáng giữa trung tâm thiên hà chủ. Ngoài ra, từ trường mạnh khiến vật chất khi rơi vào lỗ đen này sẽ bị nổ tung với tốc độ gần bằng tốc độ ánh sáng.


Lỗ đen khổng lồ hung dữ, ngăn cản thiên hà chủ của nó sinh ra những ngôi sao mới. (Ảnh minh họa: Sophia Dagnello, NRAO, AUI, NSF; NASA và STScI).

Không chỉ có những hoạt động hỗn loạn ở trên, lỗ đen siêu lớn này còn thể hiện hành vi quyết liệt hơn, bằng cách phóng khí cực đoan trong các vành đĩa bồi tụ xung quanh lỗ đen ra ngoài theo mọi hướng, điều này dẫn đến hiện tượng gió lỗ đen hoạt động với tốc độ cực khủng, đẩy luôn các dòng khí phân tử tạo sao ra khỏi thiên hà chủ của nó, ngăn chặn sự hình thành sao trên một khu vực rộng lớn ở thiên hà Markarian 817.

Elias Kammoun, thành viên nhóm và nghiên cứu sinh sau tiến sĩ tại Đại học Sapienza của Rome, nói với trang Space.com rằng: “Rất hiếm khi quan sát được những cơn gió lỗ đen cực khủng có đủ năng lượng để thay đổi đặc tính của thiên hà chủ. Phát hiện này cung cấp nhiều bằng chứng chứng minh rằng, hoạt động của các lỗ đen khổng lồ trung tâm đóng vai trò then chốt trong việc định hình, và ảnh hưởng đến sự tiến hóa của thiên hà chủ. Tuy nhiên, các điều kiện để kích hoạt sự hung hăn của lỗ đen này vẫn chưa rõ ràng lắm, vì vậy phải cần nghiên cứu thêm”.

Ngoài ra, các chuyên gia vẫn chưa thể biết những lỗ đen siêu lớn đến từ đâu, và làm thế nào chúng có thể tích lũy được khối lượng khổng lồ đến như vậy.

Điểm mấu chốt là sự tiến hóa của các lỗ đen siêu lớn vẫn đang được tranh luận sôi nổi. Con người thậm chí còn không biết liệu chúng có hình thành theo cùng một cách hay không, hay có nhiều cơ chế khác nhau đang hoạt động.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Khối cầu kim loại 83,6kg khiến Mỹ "dậy sóng": Tiếng bíp bíp làm quan chức Nhà Trắng lo sợ

Khối cầu kim loại 83,6kg khiến Mỹ "dậy sóng": Tiếng bíp bíp làm quan chức Nhà Trắng lo sợ

Chỉ gần 84kg nhưng khối cầu này đủ sức nặng khiến Mỹ thay đổi nhiều chiến lược.

Đăng ngày: 28/09/2026
Vàng trong Hệ Mặt trời đến từ đâu? Vàng ở đâu nhiều nhất trong Hệ Mặt trời?

Vàng trong Hệ Mặt trời đến từ đâu? Vàng ở đâu nhiều nhất trong Hệ Mặt trời?

Vàng ở đâu nhiều nhất trong Hệ Mặt trời? Để trả lời câu hỏi này, trước tiên chúng ta cần tìm hiểu xem vàng trong Hệ Mặt trời của chúng ta đến từ đâu.

Đăng ngày: 28/09/2026
Kết cục diệt vong nếu Mặt trời nhỏ hơn Trái đất

Kết cục diệt vong nếu Mặt trời nhỏ hơn Trái đất

Nếu Mặt Trời nhỏ hơn Trái Đất, Hệ Mặt trời của chúng ta sẽ trải qua một cuộc đại cải tạo hoàn toàn và sự sống trên Trái Đất sẽ rất khác so với hiện tại.

Đăng ngày: 27/09/2026
Liệu trình độ công nghệ hiện tại của con người có thể đốt cháy sao Mộc không?

Liệu trình độ công nghệ hiện tại của con người có thể đốt cháy sao Mộc không?

Kích hoạt sao Mộc dường như là một kế hoạch khả thi trong bộ phim khoa học viễn tưởng The Wandering Earth (Địa cầu lưu lạc).

Đăng ngày: 26/09/2026
Xác định nơi có thể tràn ngập sinh vật ngoài hành tinh

Xác định nơi có thể tràn ngập sinh vật ngoài hành tinh

Các nhà khoa học Mỹ đã khoanh vùng những hệ sao đặc biệt nơi có thể có tới 1/3 hành tinh ngập tràn nước và sự sống, chứ không phải chỉ một Trái đất đơn độc như Hệ Mặt trời.

Đăng ngày: 26/09/2026
Điều gì sẽ xảy ra nếu Trái đất có kích thước của sao Mộc?

Điều gì sẽ xảy ra nếu Trái đất có kích thước của sao Mộc?

Sao Mộc hay Mộc tinh là hành tinh thứ năm tính từ Mặt trời và là hành tinh lớn nhất trong Hệ Mặt trời.

Đăng ngày: 25/09/2026
Siêu trăng là gì?

Siêu trăng là gì?

Ngoài hiện tượng Siêu trăng - Mặt Trăng trông lớn hơn và sáng hơn bình thường, còn có nhiều hiện tượng đặc biệt khác khiến kích thước, độ sáng hay màu sắc Trăng thay đổi.

Đăng ngày: 25/09/2026
Khoa Học News