Luồng tia X lớn hơn dải Ngân Hà phát ra từ hố đen

Đài quan sát Chandra phát hiện luồng tia từ hố đen siêu khối lượng dài 160.000 năm ánh sáng, gấp 1,5 lần dải Ngân Hà.

Các nhà thiên văn học sử dụng Đài quan sát Tia X Chandra của NASA và phát hiện luồng tia từ một vật thể cách Trái Đất 12,7 tỷ năm ánh sáng. Nếu được xác nhận, đây sẽ là một trong những vật thể bắn luồng tia xa nhất từng được biết tới.


Hố đen siêu khối lượng xa xôi phóng luồng tia X cực mạnh trong vũ trụ. (Ảnh: NASA).

Luồng tia đến từ vật thể gọi là chuẩn tinh, vùng nhân của các thiên hà hoạt động chuyên cung cấp vật chất cho hố đen siêu khối lượng và có thể phát ra năng lượng cực lớn. Nhóm nghiên cứu hy vọng thông qua nghiên cứu luồng tia mang tên PSO J352.4034-15.3373 (gọi tắt là PJ352-15), họ có thể tìm hiểu sự hình thành và phát triển của hố đen khổng lồ ở thuở sơ khai của vũ trụ.

"Dù có lực hấp dẫn cực mạnh, hố đen không hút mọi thứ tới gần chúng", NASA giải thích. "Vật chất xoay quanh hố theo trong đĩa bồi tụ cần mất đi tốc độ và năng lượng trước khi có thể rơi sâu vào vùng chân trời sự kiện, tới điểm không thể phục hồi. Từ trường có thể tạo ra hiệu ứng phanh trên đĩa bồi tụ khi cung cấp năng lượng cho luồng tia. Đây là cách quan trọng khiến vật chất ở đĩa bồi tụ mất đi năng lượng, qua đó tăng cường tốc độ phát triển của hố đen".

Các nhà thiên văn học quan sát PJ325-15 trong 3 ngày bằng Chandra. Luồng tia kéo giãn gấp khoảng 1,5 lần chiều dài dải Ngân Hà, xuyên qua khoảng cách 160.000 năm ánh sáng tính từ chuẩn tinh (dải Ngân Hà có đường kính khoảng 100.000 năm ánh sáng). Chiều dài của PJ325-15 vượt xa luồng tia dài nhất từng được quan sát trong một tỷ năm đầu tiên sau khi vụ nổ Big Bang hình thành nên vũ trụ (5.000 năm ánh sáng). Kết quả nghiên cứu sẽ được công bố trên tạp chí Astrophysical Journal.

"Chiều dài của luồng tia này rất quan trọng bởi điều đó có nghĩa hố đen siêu khối lượng cung cấp năng lượng cho nó đã phát triển trong thời gian khá lâu", đồng tác giả nghiên cứu Eduardo Bañados, nhà thiên văn học tại Viện Max Planck ở Đức, cho biết.

TIN CŨ HƠN
Tên lửa hoạt động như thế nào trong không gian?

Tên lửa hoạt động như thế nào trong không gian?

Trên thực tế, ở không gian vũ trụ không có không khí, vậy làm thế nào tên lửa có thể đốt cháy động cơ và nhiên liệu thiết yếu cần có trong không gian?

Đăng ngày: 18/03/2026
Nguyệt thực có liên quan đến tâm linh?

Nguyệt thực có liên quan đến tâm linh?

Rất nhiều người cho rằng, nguyệt thực là hiện tượng thiên nhiên thần bí nên khi xảy ra thường phải liên quan đến những biến đổi bất thường trong đời sống. Trao đổi những băn khoăn này với nhiều nhà khoa học, chúng tôi đều nhận được câu khẳng định: chẳng có gì liên quan.

Đăng ngày: 12/03/2026
Khám phá các giai đoạn trong chu kỳ của Mặt Trăng

Khám phá các giai đoạn trong chu kỳ của Mặt Trăng

Các giai đoạn (pha) của Mặt Trăng thay đổi một cách tuần hoàn, phụ thuộc vào góc chiếu của Mặt Trời tới Mặt Trăng và vị trí quan sát trên Trái Đất.

Đăng ngày: 11/03/2026
Dải Ngân hà là gì? Ngân hà và Thiên hà khác gì nhau?

Dải Ngân hà là gì? Ngân hà và Thiên hà khác gì nhau?

Trong bài viết này chúng ta sẽ tìm hiểu dải Ngân hà và Thiên hà, Ngân hà và Thiên hà khác nhau như thế nào? Mời các bạn cùng tham khảo.

Đăng ngày: 10/03/2026
Trái đất sẽ bị huỷ diệt vào năm 2029 hay 2036?

Trái đất sẽ bị huỷ diệt vào năm 2029 hay 2036?

Nhiều nhà nghiên cứu tin rằng một tiểu hành tinh có thể va chạm vào Trái đất vào bất cứ lúc nào. Và các số liệu thống kê cho thấy rằng một thiên thể to cỡ quả bóng đá hoàn toàn có khả năng huỷ diệt sự sống trên trái đất

Đăng ngày: 07/03/2026
Trái đất bắt đầu hình thành như thế nào?

Trái đất bắt đầu hình thành như thế nào?

Kênh truyền hình National Geographic danh tiếng mới đây đã cho công chiếu một đoạn clip ngắn diễn giải về sự hình thành Trái đất trong vũ trụ.

Đăng ngày: 06/03/2026
Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Kể từ khi phát hiện ra sao Diêm Vương vào năm 1930, trẻ em đến tuổi đi học sẽ được học về chín hành tinh trong hệ mặt trời của chúng ta.

Đăng ngày: 06/03/2026
Khoa Học News