Khoa Học News

Máu dơi có thể giúp con người ngủ đông để du hành vũ trụ

Nếu có thể khai thác khả năng thích nghi độc đáo của máu dơi khi ngủ đông, các phi hành gia có thể vượt qua chuyến bay dài hàng thập kỷ tới ngôi sao khác trong vũ trụ.

Một giải pháp tiềm năng để du hành vũ trụ là ngủ đông bởi giới khoa học cho rằng cách này có thể giúp phi hành gia chịu được chuyến bay dài ngày giữa các vì sao. NASA đã tìm hiểu ý tưởng đó suốt nhiều năm, thậm chí nghiên cứu mô hình ngủ đông của sóc đất Bắc Cực. Tuy nhiên, nghiên cứu công bố trên tạp chí Proceedings of the National Academy of Sciences của một nhóm chuyên gia Đức, đứng đầu là Gerald Kerth ở Đại học Greifswald, tập trung vào loài dơi để khám phá khả năng ngủ đông hiệu quả, Interesting Engineering hôm 27/11 đưa tin.


Nyctalus noctula là một trong những loài dơi ngủ đông. (Ảnh: EUNIS).

Kerth và cộng sự nghiên cứu vai trò của erythrocyte, một loại tế bào hồng cầu đặc biệt, trong quá trình ngủ đông. Họ tiến hành phân tích tổng quát với erythrocyte lấy từ cả dơi ngủ đông (Nyctalus noctula) và dơi không ngủ đông (Rousettus aegypticus), cũng như mẫu vật máu người. Việc hiểu rõ những tế bào máu này điều chỉnh thế nào trong suốt quá trình ngủ đông rất quan trọng, bởi động vật ngủ đông vẫn cần vận chuyển oxy tới các mô ngay cả khi nhiệt độ cơ thể giảm đáng kể.

Nhóm nghiên cứu nhận thấy tế bào máu biến đổi hình dáng để phản ứng trước thay đổi về áp suất và kích thước mạch máu. Điều này thôi thúc họ tìm hiểu liệu điều kiện cực hạn trong khi ngủ đông có thể kích hoạt thay đổi ở tế bào máu hay không. Kết quả là họ phát hiện khi nhiệt độ bên trong của các loài ngủ đông giảm từ 37,2 xuống khoảng 22,8 độ C, cấu trúc erythrocyte của tất cả loài được kiểm tra đều có sự biến đổi lớn. Tế bào trở nên kém co giãn và nhớt hơn, hé lộ thích nghi sinh lý để bảo tồn năng lượng trong điều kiện lạnh.

Nghiên cứu cũng cho thấy một khác biệt chủ chốt. Trong khi erythrocyte ở dơi tiếp tục biến đổi ở điều kiện nhiệt độ xuống tới 10 độ C, tế bào máu của con người phản ứng chững lại. Phát hiện chứng tỏ dơi sở hữu thích nghi độc đáo cho phép chúng chịu đựng môi trường lạnh cực hạn, đặc điểm có thể khai thác cho những ứng dụng tiềm năng ở người.

Ngủ đông là chiến thuật sinh học chủ chốt đối với nhiều động vật có vú, cho phép chúng bảo tồn năng lượng và sống sót khi đối mặt với tài nguyên khan hiếm. Nếu con người muốn du hành tới những ngôi sao lân cận như Proxima Centauri cách 4,24 năm ánh sáng, ngay cả ở tốc độ gần bằng vận tốc ánh sáng, chuyến đi có thể kéo dài hàng thập kỷ. Do đó, ngủ đông có thể cần thiết đối với nhiệm vụ không gian trong tương lai.

Trong khi ứng dụng ngủ đông vào du hành không gian là mục tiêu dài hạn, kết quả nghiên cứu có thể tạo ra cuộc cách mạng trong y khoa. Các nhà khoa học tin rằng hiểu rõ cách điều khiển đặc điểm cơ học của hồng cầu giúp tối ưu hóa sự tuần hoàn của dược phẩm.

TIN CŨ HƠN
Những động vật tuyệt chủng nổi tiếng

Những động vật tuyệt chủng nổi tiếng

Khủng long bạo chúa T. Rex, hổ Tasmania, bò biển Steller tuyệt chủng nhiều năm trước vì nguyên nhân tự nhiên hoặc do con người lấn chiếm môi trường sống.

Đăng ngày: 16/06/2026
Điểm danh 5 loài có bầy đàn lớn nhất trong thế giới động vật

Điểm danh 5 loài có bầy đàn lớn nhất trong thế giới động vật

Một số loài như cá, chim, dơi và côn trùng thường sống tụ tập thành những đàn lớn gồm hàng triệu đến hàng tỷ con. Nhưng, những bầy đàn lớn nhất trong thế giới động vật thuộc về loài động vật nào?

Đăng ngày: 15/06/2026
Thế giới xung quanh trong mắt các loài động vật như thế nào?

Thế giới xung quanh trong mắt các loài động vật như thế nào?

Bạn đã bao giờ dừng lại và tự hỏi chó mèo, thú cưng của bạn nhìn thế giới như thế nào?

Đăng ngày: 15/06/2026
Đau đầu vì tiếng kêu của loài vật đẹp như phượng hoàng, người dân Mỹ nhất quyết đòi triệt sản

Đau đầu vì tiếng kêu của loài vật đẹp như phượng hoàng, người dân Mỹ nhất quyết đòi triệt sản

Người dân ở một ngôi làng thuộc bang Florida (Mỹ) nhất quyết đòi triệt sản loài vật có tiếng kêu ồn ào. Đó là loài vật gì?

Đăng ngày: 15/06/2026
Top 18 giống mèo đắt đỏ nhất thế giới

Top 18 giống mèo đắt đỏ nhất thế giới

Có rất nhiều giống mèo khác nhau trên thế giới. Giá cả của các giống mèo sẽ khác nhau tùy vào nguồn gốc, hình dáng, điểm đặc trưng và yêu cầu của người mua.

Đăng ngày: 14/06/2026
Top 10 giống mèo nhà to nhất thế giới

Top 10 giống mèo nhà to nhất thế giới

Đa phần các giống mèo nhà có trọng lượng trung bình 3-5kg cho mỗi cá thể trưởng thành. Các giống mèo "siêu to khổng lồ" sau đây là ngoại lệ.

Đăng ngày: 13/06/2026
Bí ẩn loài lợn quái dị nhất hành tinh

Bí ẩn loài lợn quái dị nhất hành tinh

Lợn đất là loài động vật có vú sinh sống ở châu Phi, điều đặc biệt là lợn đất không có họ hàng gần trong tự nhiên.

Đăng ngày: 13/06/2026
Khoa Học News