Nhà khoa học giải thích hiện tượng biến đổi giới tính ở cá

Hơn 500 loài cá có khả năng thay đổi giới tính thường là để phản ứng lại môi trường sống xung quanh.

Các nhà khoa học Đại học New Zealand, Đại học La Trobe cùng Giáo sư Jenny Graves lần đầu tiên tìm ra những bí mật thay đổi giới tính ở loài cá. Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Science Advances.


Cá bàng chài đầu xanh có thể tự thay đổi giới tính. (Ảnh: Sea-animal).

Giáo sư Jenny Graves, thành viên nhóm khoa học, cho biết, ông đã theo dõi loài cá bàng chài xanh (bluehead wrasse) trong nhiều năm bởi sự thay đổi giới tính diễn ra rất nhanh chóng. Nếu cá đực trong đàn rời đi, con cái lớn nhất sẽ thay thế con đực chỉ trong 10 ngày. Nó thay đổi hành vi của mình trong vài phút, màu sắc trong vài giờ. Cơ quan sinh sản cũng dần chuyển sang giống đực chỉ sau 10 ngày.

Nghiên cứu về vấn đề này, các nhà khoa học sử dụng các phương pháp phân tích di truyền mới nhất - phân tích trình tự RNA và di truyền học biểu sinh, từ đó phát hiện ra khi nào, làm thế nào bộ gene loài cá bắt đầu biến đổi giới tính. Môi trường có ảnh hưởng như thế nào đến quá trình biến đổi này.

Kết quả nghiên cứu cho thấy sự thay đổi giới tính có liên quan đến việc tái tạo gene mới hoàn toàn ở cơ quan sinh sản của loài cá và đặc biệt là việc thay đổi trí nhớ. Bởi vì các dấu hiệu hóa học trên DNA (dấu hiệu hóa học này để phân biệt màu sắc và hình dáng bên ngoài) kiếm soát biểu hiện gene và giúp các tế bào ghi nhớ chức năng riêng biệt của cơ thể. Vì vậy chứng tỏ những biến đổi về dấu hiệu hóa học trên DNA cũng ảnh hưởng tới quá trình biến đổi giới tính ở loài cá.

Ngoài ra, khả năng thay đổi giới tính cũng bị ảnh hưởng bởi yếu tố môi trường bên ngoài như nhiệt độ, khí hậu. Tiêu biểu là loài thằn lằn rồng là một trong những loài vật thay đổi giới tính nhờ yếu tố nhiệt độ môi trường.

TIN CŨ HƠN
Loài chim cổ đại đã tuyệt chủng hồi sinh từ cõi chết

Loài chim cổ đại đã tuyệt chủng hồi sinh từ cõi chết

Hiện tượng tiến hóa lặp lại đã giúp một loài chim cổ đại xuất hiện trở lại ở Ấn Độ Dương và sống sót đến ngày nay.

Đăng ngày: 20/02/2026
Bất ngờ phát hiện sao la tại Việt Nam sau 15 năm vắng bóng

Bất ngờ phát hiện sao la tại Việt Nam sau 15 năm vắng bóng

Bẫy ảnh đã chụp được hình ảnh một cá thể sao la, loài thú quý hiếm được nhiều người cho rằng đã biến mất vĩnh viễn khỏi Việt Nam.

Đăng ngày: 15/02/2026
Ghé khu rừng Ấn Độ thăm loài sóc sặc sỡ nhất hành tinh: lòe loẹt như tranh vẽ

Ghé khu rừng Ấn Độ thăm loài sóc sặc sỡ nhất hành tinh: lòe loẹt như tranh vẽ

Tên khoa học của những con sóc đặc biệt này là Ratufa indica. Chúng thuộc loài thú hoạt động vào ban ngày, sống trên cây, ăn thực vật, trứng chim, và côn trùng.

Đăng ngày: 12/02/2026
Kỳ lạ loài hươu chỉ bé bằng chuột hamster

Kỳ lạ loài hươu chỉ bé bằng chuột hamster

Hươu chuột (Chevrotain) là một trong 10 loài cheo cheo (Tragulidae), là nhóm động vật có vú nhỏ, nhút nhát thường sống ở các khu rừng nhiệt đới của châu Phi , Ấn Độ và Đông Nam Á.

Đăng ngày: 08/02/2026
Thế giới động vật - Những điều thú vị bạn chưa biết

Thế giới động vật - Những điều thú vị bạn chưa biết

Thế giới động vật muôn màu với bao điều lý thú. Không ai có thể tự cho mình là hiểu khá rõ về mọi loài tồn tại trên hành tinh của chúng ta.

Đăng ngày: 07/02/2026
Bí Ẩn Về Loài Chim Báo Hiệu Cái Chết

Bí Ẩn Về Loài Chim Báo Hiệu Cái Chết

Cú lợn là loài chim rất thông minh, đáng yêu. Tuy nhiên, ở Việt Nam, chúng bị coi là quỷ dữ, khi người ta tin rằng, chúng là điềm báo cho một cái chết.

Đăng ngày: 05/02/2026
Loài chim dễ thương có sở thích cực kỳ kinh dị: Ghim xác con mồi lên cây gai

Loài chim dễ thương có sở thích cực kỳ kinh dị: Ghim xác con mồi lên cây gai

Hầu hết chim bách thanh sống ở Châu Âu hoặc Châu Phi, chỉ có 2 loài được tìm thấy ở vùng Bắc Mỹ.

Đăng ngày: 02/02/2026
Khoa Học News