Những nơi nào trên thế giới có tục đốt vía cô dâu?

Việc những nền văn hóa ở gần nhau về mặt địa lý và có sự giao thoa mạnh mẽ trong quá khứ có nét tương đồng không phải là chuyện lạ. Tuy nhiên, sự tương đồng trong một tục lệ giữa 2 cộng đồng cách nhau cả nửa vòng trái đất thì thực sự hiếm thấy.

Đôi nét về người Ticuna

Ticuna là một bộ tộc bản địa ở Nam Mỹ, hiện thuộc các nước Brazil, Colombia và Peru. Họ là bộ lạc đông dân nhất trong rừng Amazon và còn có tên gọi khác là Magüta, Tucuna hoặc Tikuna. Họ sống trong một vùng đất rất khép kín và cách xa nguồn nước, bị bao xung quanh bởi lãnh thổ nhiều bộ lạc khác.

Vì hoàn cảnh địa lý đó, người Ticuna có nguồn gene và vốn văn hóa rất độc đáo so với các sắc dân còn lại. Rào cản địa lý cũng bảo vệ họ khỏi nhiều biến chuyển của thời cuộc và duy trì được nền văn hóa gốc không bị tổn hại.


Người Ticuna đang tham gia một lễ hội truyền thống.

Ngày nay, người Ticuna đã hội nhập vào cuộc sống hiện đại nhưng vẫn duy trì nhiều nét văn hóa lâu đời. Dù đã ăn vận theo lối quần áo của phương Tây, thỉnh thoảng họ vẫn mặc trang phục truyền thống được làm từ vỏ cây trong các lễ hội hoặc biểu diễn cho du khách. Ngôn ngữ Ticuna được ký âm bằng chữ Latin và họ có truyền thống thờ shaman giáo.

Đời sống tinh thần của người dân Ticuna khá phong phú. Nhiều câu chuyện cổ và tục thờ thần vẫn được duy trì đến ngày nay. Chẳng hạn, họ tin rằng Ta'e là vị thần bảo hộ và cai quản các mối quan hệ của loài người trên thế gian; bên cạnh đó là nhiều câu chuyện về các vị anh hùng trừ quỷ.

Tục nhảy qua lửa và nghi lễ Pelazon

Người Ticuna thực hành nghi lễ Pelazon, trong đó các cô gái sẽ tham gia một số hoạt động truyền thống để chứng minh mình đã đến tuổi cập kê. Vào cuối kỳ kinh đầu tiên của mình, các cô gái trẻ sẽ mặc một bộ lễ phục làm từ lông đại bàng và vỏ ốc sên. Sau đó, họ sẽ được sơn cả người màu đen, vén tóc rồi vẽ hình biểu tượng bộ lạc lên đầu.


Một cô gái người Ticuna.

Sau khi chuẩn bị xong, các cô gái sẽ thực hiện nghi lễ nhảy qua một ngọn lửa trong suốt 4 ngày liền. Chỉ khi hoàn thành, họ mới được công nhận là đã trưởng thành và đủ điều kiện kết hôn với một chàng trai ngoại tộc.

Mặc dù có sự khác biệt về ý nghĩa khi tục "đốt vía" của người Ticuna mang biểu tượng của sự trưởng thành về thể xác và tinh thần, không khó để thấy sự tương đồng của nó với tục đốt vía cho các cô dâu trước khi về nhà chồng, vốn là một nghi lễ với niềm tin sẽ loại bỏ những điều không may.

Còn ở đâu có tục lệ tương tự?

Nếu như truyền thống nhảy qua lửa của người Ticuna có sự khác biệt về ý nghĩa với tục đốt vía, thì một nghi lễ tương tự của người Ba Tư cổ vẫn duy trì đến ngày nay sẽ làm bạn bất ngờ.

Theo đó, người Ba Tư cổ (sinh sống tại Iran và một số nước Trung Đông ngày nay) có một nghi lễ tên Chaharshanbe Suri được thực hiện trước thềm năm mới. Theo đó, họ sẽ quây quần lại trước một đống lửa trong ngày tất niên. Khi hoàng hôn buông xuống, mọi người cùng nhảy qua lửa và hát một câu truyền thống.


Lễ hội Chaharshanbe Suri.

Nghi thức được cho là sẽ thanh tẩy những điều không may còn vướng bận của năm trước để đón mừng những điều tốt đẹp, may mắn cho một năm mới sắp đến.

TIN CŨ HƠN
Nguồn gốc và ý nghĩa của ngày Cá tháng Tư

Nguồn gốc và ý nghĩa của ngày Cá tháng Tư

Ngày Cá tháng Tư còn được gọi là ngày nói dối, ngày nói khoác là ngày đầu tiên của tháng 4. Vào ngày này mọi người trên thế giới có thể nói khoác với nhau mà không sợ ai đó giận.

Đăng ngày: 03/04/2026
Các quốc gia ăn gì vào dịp Lễ Phục sinh?

Các quốc gia ăn gì vào dịp Lễ Phục sinh?

Lễ Phục Sinh được xem là một trong những ngày lễ quan trọng nhất trong năm của người theo Kitô giáo để tưởng niệm sự kiện phục sinh của Chúa Giêsu từ cõi chết.

Đăng ngày: 02/04/2026
Than đá được hình thành như thế nào?

Than đá được hình thành như thế nào?

Than đá là một loại đá trầm tích có màu nâu-đen hoặc đen có thể đốt cháy và thường xuất hiện trong các tầng đá gồm nhiều lớp hoặc lớp khoáng chất hay còn gọi là mạch mỏ.

Đăng ngày: 02/04/2026
Những hình phạt tử hình tàn khốc nhất lịch sử nhân loại

Những hình phạt tử hình tàn khốc nhất lịch sử nhân loại

Một số hình phạt tử hình thời xưa khiến nhiều người rùng mình ớn lạnh khi nghe đến tên của chúng.

Đăng ngày: 02/04/2026
10 hiện tượng thiên nhiên hiếm thấy

10 hiện tượng thiên nhiên hiếm thấy

Có những hiện tượng thiên nhiên bạn chưa biết đến, vì ít khi chúng xảy ra hay vì  bạn ở một vị trí địa lý không xảy ra những bất thường.

Đăng ngày: 02/04/2026
Trái đất không bao giờ hết dầu thô, tức là chúng ta sẽ không hết xăng?

Trái đất không bao giờ hết dầu thô, tức là chúng ta sẽ không hết xăng?

Chúng ta thường nghe nói tài nguyên thiên nhiên là hữu hạn, trong khi đó đất thì chật, người thì đông, mà dân số tăng liên tục dẫn tới việc tăng tiêu thụ nguyên nhiên liệu.

Đăng ngày: 01/04/2026
Đến Tết Hàn thực lại thắc mắc vì sao nhân đường bánh trôi không chảy ra?

Đến Tết Hàn thực lại thắc mắc vì sao nhân đường bánh trôi không chảy ra?

Hàn thực nghĩa là "thức ăn lạnh" - vì vậy ông bà ta đã sáng tạo ra món bánh trôi, bánh chay tượng trưng cho món ăn nguội để thờ cúng gia tiên, đất trời.

Đăng ngày: 01/04/2026
Khoa Học News