Khoa Học News

Những sự thật thú vị về mũi người

Mũi là cơ quan đầu tiên của hệ hô hấp trên, có nhiệm vụ thực hiện các chức năng quan trọng như thở, ngửi, hắt hơi và lọc không khí.

Làm sạch không khí

Không khí chúng ta hít thở chứa nhiều chất như oxy, nitơ, bụi, ô nhiễm, chất gây dị ứng, vi khuẩn, khói thuốc. Cơ quan này có chức năng làm sạch các tạp chất, bụi bẩn, tránh viêm nhiễm nhờ các tế bào lông mao. Chúng có chức năng giữ các mảnh vụn xấu trong không khí, không để xâm nhập vào phổi.

Thời tiết khô, mũi làm ẩm không khí hít vào nhờ một đường dẫn khí nhiều lớp với ba bộ tua bin trên, giữa, dưới, giúp điều hòa thoát nước và độ ẩm.

Có ít nhất 14 dáng mũi

Nghiên cứu năm với gần 2.000 người tham gia của Trường Đại học Ben Gurion (Israel) đã xác định được 14 hình dạng mũi của con người. Theo các nhà khoa học, hình dáng mũi được quyết định bởi vị trí của xương mũi, sụn trên và dưới. Bất kỳ sự kết hợp nào của sự khác biệt ở ba khu vực này đều có thể tạo ra diện mạo khác, thậm chí có thể thay đổi nhiều hơn. Ngoài ra, hình dáng mũi cũng phụ thuộc nhiều vào sắc tộc.

Chứa nhiều chất nhầy

Mỗi ngày mũi sản sinh gần một lít chất nhầy. Một lượng nhỏ dịch nhầy tồn tại ở phần xoang và khoang mũi, phần lớn còn lại đều được nuốt và hòa tan ở dạ dày. Khi cơ thể mắc bệnh, mũi và xoang tiết ra lượng chất nhầy gần gấp đôi.


Mũi chứa các tế bào thần kinh phát hiện mùi. (Ảnh: Freepik).

Quyết định hương vị món ăn

Trong mũi có số lượng lớn các tế bào thần kinh phát hiện mùi nên tất cả cảm nhận trong vị giác đều liên quan đến khứu giác. Nhai cũng góp phần đưa không khí chứa mùi hương đến các dây thần kinh ở mũi và cổ họng, giúp gia tăng cảm giác hương vị của món ăn. Đó là lý do vì sao con người cảm thấy thức ăn trở nên vô vị khi khả năng ngửi mùi giảm.

Bên cạnh cho phép nếm thức ăn, các cơ quan thụ cảm khứu giác trong mũi còn phản xạ khi ngửi thấy mùi khói, mùi lạ và thực phẩm hỏng.

Chịu trách nhiệm tạo ra giọng nói

Thanh quản chứa dây thanh âm, chúng rung khi nói. Sự rung động này sau đó cộng hưởng qua mũi và các xoang khí để mang lại cho giọng nói có âm thanh đặc trưng. Do đó, hành động véo mũi có thể làm giọng nói thay đổi và trở nên rất cao. Giọng mũi mà chúng ta nghe thấy ở người cảm lạnh và dị ứng là do mũi tắc nghẽn, mất cộng hưởng hoặc gặp các vấn đề về cấu trúc ở mũi, cổ họng.

Mũi có liên kết với não

Khứu giác là giác quan duy nhất được kết nối trực tiếp với các vùng não hình thành trí nhớ (vùng hải mã) và xử lý cảm xúc và trí nhớ (vùng amygdala). Chức năng này cũng được kết nối với hệ thống limbic, gán cảm xúc cho các sự kiện trong quá khứ. Chúng ta thường có thói quen nhớ lại các ký ức cũ khi ngửi thấy một mùi hương thân quen nào đó.

Giúp nhận biết nửa kia

Mũi đóng vai trò quan trọng khi kết hợp với hệ thống khứu giác trong nhận thức về bản năng tình dục; giúp nhận biết mọi người khi ở gần họ với đặc tính như mùi nước hoa, mùi cơ thể và pheromone - chất được tiết ra từ cơ thể như tín hiệu hóa học giữa các cá thể cùng loài. Mất khứu giác có tương quan với giảm ham muốn tình dục.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
25 sự kiện quan trọng nhất trong lịch sử hình thành trái đất (phần 1)

25 sự kiện quan trọng nhất trong lịch sử hình thành trái đất (phần 1)

Cuộc "mây mưa ân ái" đầu tiên có lẽ diễn ra cách đây 1,2 tỷ năm. Trong khi hành tinh xanh nơi đang chứa hơn 7 tỷ con người đã từng có thời gian "trắng bóc" như một quả cầu tuyết như một số vệ tinh của sao Mộc. Đáng ngạc nhiên thay, sự sống vẫn nảy mầm từ những nơi như thế.

Đăng ngày: 01/10/2026
Kỹ thuật chìm vào giấc ngủ trong 10 giây của quân đội Mỹ

Kỹ thuật chìm vào giấc ngủ trong 10 giây của quân đội Mỹ

Phương pháp thư giãn gương mặt, chân tay, thả lỏng vai, hít thở sâu, nghĩ đến mặt hồ tĩnh lặng, có thể giúp bạn chìm vào giấc ngủ chỉ trong 10 giây.

Đăng ngày: 30/09/2026
Làm thế nào để cảm nhận được Trái đất quay mỗi ngày? Hãy quan sát 4 hiện tượng này nhé!

Làm thế nào để cảm nhận được Trái đất quay mỗi ngày? Hãy quan sát 4 hiện tượng này nhé!

Chúng ta biết rằng trong vũ trụ này, về cơ bản tất cả các thiên thể đều quay, tất nhiên Trái đất của chúng ta cũng không ngoại lệ.

Đăng ngày: 30/09/2026
Các nhân vật trong những bộ truyện kinh điển trông sẽ ra sao khi được tái dựng với công nghệ AI?

Các nhân vật trong những bộ truyện kinh điển trông sẽ ra sao khi được tái dựng với công nghệ AI?

Liệu các diễn viên trong phim chuyển thể từ tác phẩm văn học nổi tiếng có diện mạo giống với miêu tả trong sách hay không?

Đăng ngày: 30/09/2026
Công nghệ tương lai trong trí tưởng tượng của con người năm 1955

Công nghệ tương lai trong trí tưởng tượng của con người năm 1955

Một số công nghệ tưởng tượng này đã trở nên rất quen thuộc ngày nay.

Đăng ngày: 29/09/2026
Thiên tai được phân loại như thế nào?

Thiên tai được phân loại như thế nào?

Thiên tai được phân loại theo nhiều cách, tuy nhiên cách phân loại thông dụng nhất là theo nguồn gốc quyển nơi phát sinh ra thiên tai.

Đăng ngày: 29/09/2026
Phong tục lễ Tạ Ơn khác biệt khắp năm châu

Phong tục lễ Tạ Ơn khác biệt khắp năm châu

Lễ Tạ Ơn không chỉ có riêng ở Mỹ mà còn được tổ chức ở nhiều quốc gia với tên gọi, phong tục và nghi lễ riêng biệt.

Đăng ngày: 29/09/2026
Khoa Học News