Núi lửa Alaska "thức giấc" sau 800 năm ngủ yên

Núi lửa Edgecumbe không hoạt động trong ít nhất 800 năm qua nhưng một loạt trận động đất trong vùng hé lộ ngọn núi có thể đang "thức giấc".

Nghiên cứu do Đài quan sát núi lửa Alaska hợp tác tiến hành cùng Cơ sở vệ tinh Alaska sử dụng mô hình toán dựa trên ảnh vệ tinh để xác định sự gia tăng hoạt động địa chất gần đây quanh núi lửa Edgecumbe do magma sâu bên dưới bề mặt Trái đất phun thẳng lên, Newsweek hôm 27/10 đưa tin.


Núi lửa Edgecumbe ở Sitka, Alaska. (Ảnh: KCAW).

David Pyle, nhà núi lửa học ở Đại học Oxford, giải thích khi magma dịch chuyển, nó có thể chảy dọc các vết nứt, hoặc hình thành một bể rộng dưới lòng đất. Cả hai quá trình đều có thể gây ra động đất nhỏ. Địa chấn kế có thể phát hiện rung động rất nhỏ, nhỏ hơn mức con người nhận thức được.

Trong khi magma tiến lên gần mặt đất, nó cũng khiến mặt đất phình lên như quả bóng. Thiết bị radar vệ tinh là công cụ rất quan trọng đối với theo dõi núi lửa. Chúng có thể đo thay đổi cực nhỏ trong hình dáng mặt đất. Các nhà nghiên cứu có thể kết hợp dữ liệu này với vị trí động đất để xác định hình dạng 3 chiều của khối magma trong lòng đất.

Mỹ có nhiều núi lửa hơn bất kỳ quốc gia nào trên thế giới, phần lớn nằm ở Alaska. Cục Khảo sát Địa chất Mỹ ước tính có 161 núi lửa đang hoạt động trên cả nước, dù chỉ có 42 núi lửa hoạt động trong 70 năm qua. Núi lửa Edgecumbe hoạt động lần cuối cách đây 800 năm. Nhưng theo bằng chứng địa chất, vụ phun trào lớn gần nhất của ngọn núi là khoảng 4.500 năm trước.

Theo Pyle, phần lớn núi lửa có chu kỳ vòng đời kéo dài hàng trăm nghìn năm. Trong suốt thời gian này, chúng có thể phun trào khi magma dâng lên từ lòng đất sâu và tới bề mặt. Sau đó, chúng có thể ngủ yên giữa những lần phun trào trong lúc magma nguội đi. Pyle cho biết trong 20 năm qua, có nhiều ví dụ về việc các nhà khoa học kết hợp ảnh vệ tinh và hoạt động địa chấn để theo dõi magma bên dưới núi lửa. Trong phần lớn trường hợp, sự náo động giảm dần sau vài tuần hoặc vài tháng mà không có vụ phun trào nào.

TIN CŨ HƠN
Động đất là gì? Động đất được hình thành như thế nào?

Động đất là gì? Động đất được hình thành như thế nào?

Động đất là hiện tượng rung động đột ngột của vỏ Trái đất, mạnh hay yếu tuỳ từng trận (xác định bằng độ Richter).

Đăng ngày: 19/01/2026
Phân biệt rét đậm, rét hại, rét ẩm, rét khô: Kiểu rét nào

Phân biệt rét đậm, rét hại, rét ẩm, rét khô: Kiểu rét nào "đáng sợ" nhất?

Chúng ta thường nghe các thuật ngữ rét đậm, rét hại... trong các bảng tin dự báo thời tiết, tuy nhiên không phải ai cũng phân biệt được các kiểu rét này.

Đăng ngày: 15/01/2026
Sấm sét là gì? Tại sao có sấm sét?

Sấm sét là gì? Tại sao có sấm sét?

Một hiện tượng thiên nhiên đặc biệt phổ biến xảy ra ở khắp mọi nơi trên trái đất của chúng ta, đó là sấm sét. Nó là một luồng điện cực mạnh và sẵn sàng phá hủy mọi thứ mà nó phóng xuống.

Đăng ngày: 15/01/2026
Núi lửa là gì? Núi lửa được hình thành như thế nào?

Núi lửa là gì? Núi lửa được hình thành như thế nào?

Núi lửa đã gây ra rất nhiều ảnh hưởng đến đời sống của những người đang sống trong vùng gần cửa miệng của hiện tượng này. Nhưng đã bao giờ bạn tử hỏi núi lửa là gì không?

Đăng ngày: 12/01/2026
Từ AI đến sơn làm mát: Đây là cách các tòa nhà ở Hồng Kông đang làm để tiết kiệm điện năng và bảo vệ mội trường

Từ AI đến sơn làm mát: Đây là cách các tòa nhà ở Hồng Kông đang làm để tiết kiệm điện năng và bảo vệ mội trường

Các tòa nhà cao tầng chiếm khoảng 90% lượng điện tiêu thụ ở Hồng Kông và các chủ đầu tư, công ty xây dựng đang tìm mọi cách để giải quyết tác động môi trường của vấn đề này.

Đăng ngày: 07/01/2026
Đảo rắn Brazil - nơi kinh hoàng nhất thế giới

Đảo rắn Brazil - nơi kinh hoàng nhất thế giới

Đảo rắn tại Brazil sở hữu vẻ đẹp tựa thiên đường nhưng với gần 400.000 con rắn độc bậc nhất thế giới vừa là nỗi sợ, vừa kích thích sự hiếu kỳ của du khách ưa mạo hiểm.

Đăng ngày: 04/01/2026
Phát hiện hang động chứa đựng một khu rừng nguyên sinh

Phát hiện hang động chứa đựng một khu rừng nguyên sinh

Hang động mới được phát hiện tại Trung Quốc, thể tích lên đến 5 triệu mét khối, được coi là ốc đảo thiên đường.

Đăng ngày: 29/12/2025
Khoa Học News