Khoa Học News

Pháo đài La Mã cổ đại: Kiến trúc thẳng góc hoàn hảo với Mặt trời

Các nhà nghiên cứu thuộc trường đại học Politecnico di Torino ở Italy đã có một phát hiện kinh ngạc. Đó là công trình pháo đài La Mã cổ đại Hardknott ở Anh Quốc ngày nay: cửa của chúng được sắp xếp để ánh sáng mặt trời vào ngày hạ chí và đông chí tạo nên một hiệu ứng ánh sáng đáng kinh ngạc, từ đó kỷ niệm ngày ngắn nhất và ngày dài nhất của năm, đồng thời thể hiện sự tôn kính đến các vị Thần của mặt trời và bầu trời.

Khám phá kiến trúc độc đáo của pháo đài La Mã cổ đại Hardknott

Pháo đài hình vuông cổ kính này đã làm rất nhiều các nhà khoa học kinh ngạc. Trong nghiên cứu được xuất bản trên tạp chí Philica, các nhà nghiên cứu tiết lộ người La Mã thiết kế và xây dựng pháo đài này sao cho vào ngày hạ chí Mặt trời sẽ sắp hàng với các cánh cửa ở hướng đông bắc và tây nam, phản chiếu ánh sáng đến hai hướng còn lại, còn vào ngày đông chí phần đông nam và tây bắc sẽ rọi sáng.

Độ chính xác của pháo đài phòng thủ, xây dựng vào thời kỳ trị vì của hoàng đế Hadrian, hoàn hảo đến nỗi các nhà khoa học phải sử dụng phần mềm đặc biệt để tính các góc tạo nên bởi ánh sáng mặt trời vào những ngày hạ chí, đông chí. Điều đáng ngạc nhiên là những kỹ sư người La Mã này có thể thực hiện những phép tính toán và xây dựng công trình phòng thủ này khi không có các công cụ kỹ thuật hiện đại ngày nay.

Kiến trúc cổ đại này được quân lính và nhân công La Mã xây dựng vào khoảng năm 138 SCN, và giống với rất nhiều công trình khác ở Anh Quốc, hoàng đế Hadrian đã hạ lệnh xây dựng công trình này. Mặc dù pháo đài đã bị hủy hoại nghiêm trọng và giờ chỉ còn là một đống tàn tích, nhưng trong thời huy hoàng công trình La Mã cổ đại này có thể chứa 500 binh lính và nhân công La Mã.

Hoàng đế Hadrian là một vị Hoàng đế La Mã rất thú vị. Thực ra ông là hoàng đế La Mã đầu tiên tuyên bố mình bị đồng tính. Ông là một hoàng đế được công chúng yêu quý mặc dù quãng thời gian trị vì của ông tràn ngập các điểm bất thường.

Trường thành Hadrian là một trong những công trình nổi tiếng nhất của Đế quốc La Mã ở Anh; bức tường này có chiều dài ban đầu lên đến 117,5 km trong khi bề rộng bức tường phụ thuộc chủ yếu vào các vật liệu xây dựng sẵn có ở khu vực lân cận. Quá trình thi công bức tường thành được triển khai vào năm 122 SCN, và cơ bản được hoàn hiện trong 6 năm sau đó.


Phần tàn dư của Trường thành Hadrian. (Ảnh: Panoramio)

Pháo đài này đã được thêm vào danh sách các công trình thể hiện độ chính xác đến hoàn hảo với Mặt trời. Mặc dù lịch sử đã cho chúng ta thấy những người La Mã cổ đại là những kiến trúc sư và kỹ sử tài hoa, nhưng các nhà nghiên cứu vẫn gặp khó khăn trong việc giải thích cách thức những nhà xây dựng cổ đại sắp đặt vị trí những công trình này với một độ chính xác đến như vậy, một độ chính xác mà con người chúng ta ngày nay phải cần đến sự hỗ trợ của mô phỏng máy tính và tầm nhìn vùng đồng bằng từ trên cao.

Tại sao những người xây dựng lại bỏ nhiều công sức sắp đặt vị trí pháo đài cổ đại theo một cách thức bí ẩn đến vậy. Mặc dù các nhà nghiên cứu phỏng đoán rằng công trình này là để tỏ lòng kính trọng đến các vị Thần Mặt trời và bầu trời, nhưng bí ẩn hơn nữa là “làm thế nào”. Giống như các nền văn hóa khác trước La Mã, các tòa nhà đã được sắp đặt theo những dạng thức kỳ lạ, tạo nên các hiệu ứng ánh sáng, tuân theo chuyển động của các vì sao, hành tinh và các thiên thể khác.


(Ảnh: Google Earth)

Những phát hiện như vậy mở ra rất nhiều câu hỏi về các xã hội cổ đại từng sinh sống trên Trái đất, ví như tại sao vô số kiến trúc được kiến lập theo vị trí và quỹ đạo chuyển động của các ngôi sao, họ thu thập các kiến thức này ở đâu và sau cùng, tại sao những công trình này được sắp đặt theo cách hiện nay, và quan trọng nhất là tại sao mô hình này được lặp lại ở rất nhiều nền văn hóa từ Trung Bộ châu Mỹ cho đến Châu Á, trên mỗi từng lục địa trên Trái đất.

TIN CŨ HƠN
Những bí ẩn được giấu trong các bức tranh nổi tiếng

Những bí ẩn được giấu trong các bức tranh nổi tiếng

Đằng sau những lớp sơn, lớp màu tạo nên các tác phẩm nghệ thuật nổi tiếng toàn thế giới là những hình họa mà họa sĩ đang muốn tìm cách giấu đi.

Đăng ngày: 10/06/2026
Nguồn gốc, ý nghĩa của lễ Phật Đản và những nghi thức nên làm trong ngày linh thiêng

Nguồn gốc, ý nghĩa của lễ Phật Đản và những nghi thức nên làm trong ngày linh thiêng

Phật đản là ngày lễ trọng đại được tổ chức hằng năm bởi cả hai hệ phái Phật giáo Nam Tông (Tiểu thừa) và Bắc Tông (Đại thừa).

Đăng ngày: 09/06/2026
Thử giải bài toán khiến 98% người trên thế giới bó tay

Thử giải bài toán khiến 98% người trên thế giới bó tay

Bài toán "Ai giữ cá" tưởng chừng đơn giản nhưng khiến không ít người phải chào thua trước Einstein.

Đăng ngày: 09/06/2026
Những điều thú vị về ngày Valentine trắng tại Nhật Bản

Những điều thú vị về ngày Valentine trắng tại Nhật Bản

Ngày Valentine hay lễ Tình nhân bắt nguồn từ phương Tây và du nhập vào Nhật Bản từ những năm 1930.

Đăng ngày: 07/06/2026
Những câu nói bất hủ của vĩ nhân làm rung động triệu người

Những câu nói bất hủ của vĩ nhân làm rung động triệu người

Sinh thời, các vĩ nhân nổi tiếng lịch sử có những phát ngôn, câu nói bất hủ, làm lay động trái tim của hàng triệu người.

Đăng ngày: 07/06/2026
Nguồn gốc và ý nghĩa của ngày Quốc tế thiếu nhi 1/6

Nguồn gốc và ý nghĩa của ngày Quốc tế thiếu nhi 1/6

Quốc tế thiếu nhi 1/6 được biết đến là ngày Tết dành cho trẻ em. Đây là dịp để trẻ được vui chơi, nhận những món quà ý nghĩa từ người thân.

Đăng ngày: 06/06/2026
Nguồn gốc các màu đỏ, vàng, xanh trên đèn giao thông

Nguồn gốc các màu đỏ, vàng, xanh trên đèn giao thông

"Đèn đỏ phải dừng lại, đèn xanh được đi" là luật giao thông phổ biến khắp nơi trên thế giới. Nhưng ít ai biết rằng trong quá khứ không phải là xanh là đi, đỏ là dừng và vàng là đi chậm.

Đăng ngày: 06/06/2026
Khoa Học News